Στην ατομική έκθεση της Νικολέττας Τζάννε η ύλη αναπτύσσεται ως αποτύπωμα μιας διαρκούς επεξεργασίας. Τα έργα συνδέονται μέσω μιας εσωτερικής συνέχειας που διαπερνά την κλίμακα και τη χειρονομία ενώ, παράλληλα, η πλαστικότητα των όγκων εισάγει μια διαρκή αναφορά στο ανθρώπινο σώμα, ως μνήμη αφής και κίνησης. Η παρουσία του βιομορφισμού διαπνέει τις κατασκευές, εγκαθιστώντας ένα λεξιλόγιο καμπυλών, διογκώσεων και συστολών που παραπέμπουν σε ζωντανές και φυσικές μεταβολές.
Η έκθεση εκτυλίσσεται σαν μια πορεία συγκέντρωσης και αποδέσμευσης, με τα έργα να ενορχηστρώνουν μεταξύ τους μια υπαινικτική συνομιλία. Η ροή στον χώρο καθοδηγείται από τα ίδια τα έργα και τις εντάσεις τους που θυμίζουν μυϊκές συσπάσεις και χαλαρώσεις, αποκαλύπτοντας μια βιωματική προσέγγιση.
Η οργανική γλώσσα ορίζει μια σιωπηλή συγγένεια με το σώμα. Η χειροναξία παραμένει εμφανής σε κάθε επιφάνεια, ως αποτέλεσμα μιας επίμονης, επαναλαμβανόμενης πράξης που εκτελείται από γυναικείο χέρι, εγγράφοντας στη μάζα την αναμέτρηση της αφής και της φροντίδας. Ο χώρος οργανώνεται ομοιάζοντας με σώμα σε εξέλιξη. Κάθε γλυπτό αποτελεί ένα τμήμα μιας ευρύτερης, αδιάκοπης διεργασίας.
Στο έργο What we are made of? (2019-22), η πλέξη υφασμάτων επάνω σε μεταλλικό σκελετό συγκεντρώνει διαφορετικές χρονικότητες μέσα σε ένα ενιαίο σύνολο. Τα υφάσματα, φορτισμένα από τη μακρόχρονη χρήση τους, μεταφέρουν ίχνη οικειότητας και εγγύτητας, θυμίζοντας επιδερμίδες που διατηρούν τη θερμοκρασία μιας παλαιότερης παρουσίας. Η πράξη της συρραφής καταγράφει μια διαδικασία συνάρθρωσης και αρχειοθέτησης, κατά την οποία τα επιμέρους στοιχεία παραμένουν ενεργά, χωρίς να απορροφώνται από μια ενιαία δομή. Η ταυτότητα εκλαμβάνεται ως ένα σύνολο που προκύπτει μέσω επαναλαμβανόμενων χαράξεων, με κάθε στοιχείο να διατηρεί την έντασή του μέσα στη συνοχή του συνόλου, όπως συμβαίνει με τα στρώματα μιας σωματικής εμπειρίας.
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Η πρακτική της πλέξης διατρέχει και το Unfolding (2021-3), με τη λυγαριά να καθοδηγεί την ανάπτυξη της πλαστικής διάρθρωσης μέσα από επαναληπτικές κινήσεις. Η επιφάνεια διατηρεί τα ίχνη αυτής της διάρκειας, αποτυπώνοντας έναν ρυθμό που ενσωματώνεται στο ίδιο το υλικό. Η ένταση που ασκείται στο ύφασμα παράγει μια συνθήκη διάτασης, κατά την οποία η κατασκευή αποκτά εύρος και πυκνότητα, παραπέμποντας σε μια δερματική επιφάνεια που τεντώνεται και αποκρίνεται σε εσωτερικές πιέσεις. Η διαδικασία παραμένει ορατή, μεταφέροντας την αίσθηση μιας πράξης που συνεχίζει να εκτυλίσσεται. Σε αυτό το επίπεδο, η πρακτική της Τζάννε συναντά τη βαθιά υλικότητα με αναφορές στη γλυπτική του Martin Puryear, με τη χειρωνακτική γνώση να συγκροτεί μια σκέψη άρρηκτα συνδεδεμένη με τη σωματική μνήμη.
Στα έργα Emergence (2022-3) και Stuck in my mind (2022-4), η μάζα αποκτά μια εσωτερική διέγερση που εκδηλώνεται στην επιφάνεια. Στο πρώτο, σημάδια πίεσης προκύπτουν από μια συσσώρευση ενέργειας. Η επιφάνεια διαρρηγνύεται, αφήνοντας την αίσθηση μιας εκτόνωσης που θυμίζει σωματική διάνοιξη, μια αναγκαιότητα εξόδου. Στο δεύτερο, οι οργανικές παρουσίες διατηρούν μια συγκρατημένη συνοχή, σαν όργανα που συνυπάρχουν σε ένα εύθραυστο σύστημα, ενώ οι ελάχιστες συνθετικές ίνες υποδηλώνουν μια λεπτή ισορροπία. Η ύλη φέρει εδώ το αποτύπωμα μιας ψυχικής δυναμικής που παρατείνεται, αγγίζοντας το σώμα ως φορέα μνήμης.
Η έννοια της διάρκειας αποκτά ιδιαίτερη σημασία στο As time goes by (2023-4). Η επαναληπτική πλέξη εγκιβωτίζει τον χρόνο στην επιφάνεια, μετατρέποντας κάθε μονάδα σε φορέα μιας συγκεκριμένης στιγμής. Η συνάθροιση αυτών των στοιχείων διαμορφώνει μια κάθετη ανάπτυξη που εμπεριέχει διαδοχικές φάσεις μιας εμπειρίας, σαν μια σπονδυλική στήλη που φέρει τα τεκμήρια της διαδρομής της. Η μεταλλική δομή διατηρεί τη συνοχή, επιτρέποντας στις εξωτερικές δομές να εξελίσσονται μέσα σε ένα συνεχές πλέγμα χαράξεων. Η προσήλωση στη διαδικασία, η αργή εξέλιξη και η εμπιστοσύνη στην αλλαγή παραπέμπουν σε μια πρακτική, μέσα από την οποία η ύλη αποκαλύπτει μια σχεδόν ενσώματη σχέση με τον χρόνο.
Στο Looking up (2023-5), η πλαστική διάρθρωση αποκτά μια ιδιαίτερη εγγύτητα με την κλίμακα του σώματος. Ενεργοποιεί μια οπτική διαδρομή που ακολουθεί τη ροή μέσα στον χώρο, σαν ελιγμός που μεταφέρεται στο ίδιο το σώμα του θεατή. Το Blooming (2025-6) προκύπτει μέσα από μια πυκνότητα που σταδιακά αραιώνει, επιτρέποντας στην ύλη να εισέλθει σε μια κατάσταση σχεδόν διάχυτη, σαν μια αναπνοή που επεκτείνεται πέρα από τα όρια του ίδιου του αντικειμένου. Η επιλογή των υλικών αποκαλύπτει μια στάση κατά την οποία η παρέμβαση περιορίζεται στο απολύτως αναγκαίο, αφήνοντας τη σύνθεση να διατηρεί τη δική της εσωτερική λογική.
Το σύνολο της έκθεσης ξεδιπλώνεται ως μια χωρική διαπραγμάτευση μέσα στην οποία η ύλη, ο χρόνος και η μνήμη συνυπάρχουν. Ο θεατής εισέρχεται σε ένα περιβάλλον στο οποίο οι δημιουργίες της Τζάννε διατηρούν την ικανότητα να κινητοποιούν μια σχεδόν σωματική ανταπόκριση.
Το γλυπτικό της ρεπερτόριο καλλιεργεί μια εικαστική γλώσσα με την ύλη να παραμένει σε κατάσταση εγρήγορσης, διατηρώντας το στίγμα της διαδικασίας που τη γέννησε. Η έκθεση αρθρώνει έναν τόπο μέσα στον οποίο η διάρκεια αποκτά υλική υπόσταση και η μνήμη εδραιώνεται ως μια αδιάκοπη, σιωπηλή διεργασία που διατρέχει τα έργα και τον χώρο που τα περιβάλλει, αφήνοντας το σώμα του θεατή να εμπλακεί ως τελικός αποδέκτης αυτής της εμπειρίας.
-Δρ. Κώστας Πράπογλου, αρχαιολόγος-αρχιτέκτονας | επιμελητής εκθέσεων σύγχρονης τέχνης
Επιμελητικό κείμενο: Δρ. Κώστας Πράπογλου
Την καλλιτεχνική διεύθυνση και την επιμέλεια της έκθεσης στην genesis gallery έχει ο Γιώργος Τζάνερης.
Κεντρική εικόνα θέματος: As Time Goes By, Sculpture by Tzanne Nikoletta
