2η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής στη Ρόδο – Εκεί που Αρχίζει η Μέρα

Η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής / Biennale of Contemporary Keramics (BCK) 2026 επιστρέφει με τη δεύτερη διοργάνωσή της, με τίτλο Where the Day Starts / Εκεί που Αρχίζει η Μέρα, μετατρέποντας τη Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου σε ένα διεθνές σημείο συνάντησης της σύγχρονης κεραμικής τέχνης, από τις 6 Ιουνίου έως τις 31 Οκτωβρίου 2026. Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή 5 Ιουνίου, στις 19:00, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ρόδου, σηματοδοτώντας την έναρξη ενός τριήμερου προγράμματος εκδηλώσεων, το οποίο περιλαμβάνει ξεναγήσεις από τις επιμελήτριες, επιστημονικές ομιλίες, site-specific performances και περιηγήσεις στη Μεσαιωνική Πόλη. Η BCK εκτείνεται σε 5 εμβληματικούς και ιστορικούς χώρους, διαμορφώνοντας για τον επισκέπτη μια μοναδική εμπειρία περιπλάνησης, σαν ένας χάρτης μέσα στον χάρτη της Μεσαιωνικής Πόλης.

Σε επιμέλεια των Σταματίας Δημητρακοπούλου (GR), Λουκίας Θωμοπούλου (GR) και Anissa Touati (FR), η BCK 2026 αναδεικνύει τη σύγχρονη κεραμική ως ένα δυναμικό και εξελισσόμενο μέσο καλλιτεχνικής έκφρασης καθώς και ως έναν ουσιαστικό φορέα διαπολιτισμικού διαλόγου στη Μεσόγειο. Με σημείο αναφοράς τη Ρόδο, στο ανατολικότερο άκρο της Ελλάδας, και τη Μεσαιωνική Πόλη της, μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO, εκεί όπου σύμφωνα με την αρχαιοελληνική μυθολογία «αρχίζει η μέρα», η Biennale αντλεί από το φως, τη γεωγραφία και το ιστορικό παλίμψηστο της πόλης για να διαμορφώσει ένα συνεκτικό καλλιτεχνικό πλαίσιο που συνδέει το παρελθόν με το παρόν.

Ο Ήλιος, ως καθολικό σύμβολο ζωής και μεταμόρφωσης, διατρέχει τη φετινή Biennale ως βασική αφηγηματική γραμμή, φωτίζοντας τις πολλαπλές διαστάσεις της κεραμικής πρακτικής και αναδεικνύοντας τη Ρόδο ως τόπο όπου η ιστορία, το φως και η σύγχρονη δημιουργία συνυπάρχουν.

Η φετινή διοργάνωση συγκεντρώνει 42 καλλιτέχνες από 18 χώρες, συνθέτοντας ένα πολυφωνικό πεδίο σύγχρονων πρακτικών και καλλιτεχνικών προσεγγίσεων. Συμμετέχουν οι καλλιτέχνες: Etel Adnan (LB), Μυρσίνη Αλεξανδρίδη (GR), Darien Arikoski-Johnson (US), Ελύσια Αθανάτου (CY), Leonardo Bartolini (IT), Elina Belou (FR), Εμμανουήλ Μπόνης (GR), Robert Brambora (DE), Jorge Cabieses-Valdes (CL), Meriem Chabani – Gorbon Ceramics (DZ), Chous Ceramics (GR), Katya Desnenko (UA), Mauro Fariñas (ES), Malek Gnaoui (TN), Κυριακή Γονή (GR), Luke Edward Hall (GB), Διονύσης Καβαλλιεράτος (GR), Lynn Kodeih (LB), Tülay Kulbay (SE), Βασιλική Κυριάκη (GR), Anne Kwasner (AU), Lucile Littot (FR), Λίλιαν Λυκιαρδοπούλου (GR), Αταλάντη Μαρτίνου (GR), Fatima Mohisen (PS), Asunción Molinos Gordo (ES), Κώστας Νεοφύτου (GR), Ben Wolf Noam (US), Μένανδρος Παπαδόπουλος (GR), Zoë Paul (GB), GianMarco Porru (IT), Μυρσίνη Ρουμελιώτη (GR), David Scanavino (US), Τερψιχόρη Σαββάλα (GR), Ayla Tavares (BR), Ναταλία Τριανταφύλλη (GR), Alban Turquois (FR), Lucille Uhlrich (FR), Elif Uras (TR), Γιώργος Βαβάτσης (GR), Vuslat (TR) και Zoe Williams (FR).

Η επιλογή των καλλιτεχνών προέκυψε μέσα από διεθνές Open Call που συγκέντρωσε περισσότερες από 300 αιτήσεις καθώς και μέσω προσκλήσεων από τις επιμελήτριες, χαρτογραφώντας μια δυναμική συνύπαρξη αναδυόμενων και καταξιωμένων φωνών της σύγχρονης τέχνης.

Η διεθνής κριτική επιτροπή της BCK 2026 αποτελείται από τις τρεις επιμελήτριες καθώς και από τους: Cristina Anglada – Επιμελήτρια και συγγραφέας (ES), Florian Dauget Bresson – Επιμελητής σύγχρονης κεραμικής και έμπορος έργων τέχνης (FR), Karina El Helou – Διευθύντρια του Sursock Museum (LB), Orhan Gorbon – Διευθύνων σύμβουλος της Gorbon Tiles και υποστηρικτής των τεχνών (TR), Stefano Collicelli Cagol – Γενικός διευθυντής του Centro per l’arte contemporanea Luigi Pecci στην Prato (IT), Κατερίνα Γρέγου – Καλλιτεχνική διευθύντρια ΕΜΣΤ (GR), Νίκο Λιάρο – Αρχαιολόγο, Κεραμίστα (GR) και Θεοδώρα Χωραφά – Κεραμίστρια, Εκπαιδευτικός (GR), συγκροτώντας ένα πολυσυλλεκτικό σώμα με ισχυρή παρουσία στον χώρο της σύγχρονης τέχνης, της επιμέλειας και της κεραμικής πρακτικής.

Η Κεντρική Έκθεση αναπτύσσεται σε ένα δίκτυο 5 εμβληματικών αρχαιολογικών και ιστορικών χώρων της Μεσαιωνικής Πόλης της Ρόδου, μετατρέποντας την πόλη σε ένα ενιαίο εκθεσιακό περιβάλλον και προσκαλώντας τον επισκέπτη σε μια διαδρομή ανακάλυψης μέσα στον αστικό ιστό. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται, η Οπλοθήκη de Milly, η Κοσμητική Συλλογή Ρόδου, η Παναγία του Κάστρου, το Αρχαιολογικό Μουσείο Ρόδου και η πλατεία Κλεόβουλου του Παλατιού του Μεγάλου Μαγίστρου.

Παράλληλα, η BCK 2026 περιλαμβάνει ένα πλούσιο πρόγραμμα δράσεων το οποίο εκτείνεται καθ’ όλη τη διάρκεια των πέντε μηνών της διοργάνωσης και περιλαμβάνει 2 καλλιτεχνικές φιλοξενίες, 3 performances, 7 επιστημονικές ομιλίες και παρουσιάσεις, 1 Α΄ προβολή ταινίας, 2 προβολές ντοκιμαντέρ, 3 workshops, 10 εκπαιδευτικά προγράμματα για μαθητές, φοιτητές και εκπαιδευτικούς, 4 ξεναγήσεις στη Μεσαιωνική Πόλη, 10 επιμελημένες ξεναγήσεις στην έκθεση και συμμετοχικές δράσεις για το ευρύ κοινό.

Το παράλληλο πρόγραμμα και οι satellite εκθέσεις υλοποιούνται στο Κατάλυμα της Γαλλίας (σε συνεργασία με το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδας), στο Κατάλυμα της Αγγλίας (σε συνεργασία με τον Σύλλογο Αρχιτεκτονικής και Πολιτιστικής Κληρονομιάς Ρόδου), στο Δημοτικό Θέατρο Ρόδου (σε συνεργασία με το Ίδρυμα Υποτροφιών Σταματίου στη Ρόδο και τον Πολιτιστικό Οργανισμό Δήμου Ρόδου), στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου και στα εργαστήρια κεραμικής «Μπόνης» και «Χαραυγή».

Στο πλαίσιο της Biennale απονέμονται βραβεία που αναγνωρίζουν τη συμβολή στη σύγχρονη κεραμική δημιουργία, δίνοντας έμφαση στην καλλιτεχνική έρευνα, την καινοτομία και τη σχέση με το σύγχρονο πολιτισμικό περιβάλλον. Παράλληλα, τιμώνται για τη συνολική τους προσφορά οι καλλιτέχνες Κώστας Νεοφύτου από τη Ρόδο και Μένανδρος Παπαδόπουλος από την Αθήνα.

Η BCK 2026 αποτελεί συνέχεια της πρώτης διοργάνωσης το 2024 στη Σαντορίνη, η οποία σημείωσε σημαντική επιτυχία, προσελκύοντας δεκάδες χιλιάδες επισκέπτες και συγκεντρώνοντας την υποστήριξη σημαντικών θεσμικών και ιδιωτικών φορέων, αναδεικνύοντας τη δυναμική της Biennale ως αναδυόμενου διεθνούς θεσμού στον χώρο της σύγχρονης τέχνης. Η Biennale φέρει νομαδικό χαρακτήρα, καθώς διοργανώνεται ανά διετία σε διαφορετικό ελληνικό νησί, ενισχύοντας τον διάλογο μεταξύ σύγχρονης δημιουργίας και τοπικής πολιτισμικής ταυτότητας κάθε τόπου φιλοξενίας.

Με αφετηρία τη Ρόδο και με βλέμμα στραμμένο στη Μεσόγειο, η Biennale of Contemporary Keramics 2026 λειτουργεί ως μια ανοιχτή πλατφόρμα ανταλλαγής ιδεών, πρακτικών και πολιτισμικών αφηγήσεων, όπου η σύγχρονη κεραμική αναδεικνύεται ως ένας ζωντανός φορέας πολιτισμού που γεφυρώνει τόπους, ιστορίες και κοινότητες, υπό το φως ενός κοινού μεσογειακού ορίζοντα.

Κεντρική φωτογραφία θέματος: Meriem Chabani x Gorbon Ceramics, A House Awaits, 2026, glazed brick, 15 x 15 m. Courtesy of the artist and Gorbon Ceramics. Supported by Institut Français de Grèce