Η Tilemachos Moussas Farm, η κολεκτίβα που ίδρυσε ο Τηλέμαχος Μούσας, παρουσιάζει τον τέταρτο επερχόμενο προσωπικό της δίσκο στο Half Note Jazz Club, την Τετάρτη 29 Οκτωβρίου, με φρέσκια, δυναμική σύνθεση και νέο δημιουργικό προσανατολισμό.
***
Ο ήχος του νέου άλμπουμ διακρίνεται την εκρηκτική ενέργεια του συλλογικού αυτοσχεδιασμπού και τα διαφορετικά time signatures που παίζουν παράλληλα. Ένα παράδειγμα η σύνθεση «Σίγρι» ταξιδεύει μέσα από 13/8, 5/8, 11/8, 15/8, 19/8 και τέλος 17/8. Όλα συνυπάρχουν. Η σύνθεση «Ad Hoc» αντλεί έμπνευση από το δημοτικό τραγούδι «Καραγκούνα», δημιουργώντας μια γέφυρα μεταξύ της παράδοσης και του σήμερα. Στο άλμπουμ περιλαμβάνεται και μια μεταγραφή που έχω κάνει για κιθάρα, της Partita No.2 – Allemande του J.S. Bach για βιολί, που φέρνει το στοιχείο της πρώιμης κλασικής μουσικής ως μια σύγχρονη πρόταση. Ο ήχος που προκύπτει μέσα από το άλμπουμ συνδέει την ελληνική παράδοση, τη ευρωπαϊκή jazz, τις Μεσογειακές επιρροές και τον σύγχρονο πειραματισμό, δημιουργώντας ένα παλίμψηστο. Υπάρχει μια αίσθηση του live παιξίματος και της μέθεξης που το χαρακτηρίζει.
Το ηχοχρώμα του μουσικού πριονιού που ενώνεται με τα δύο πιάνα—το ακουστικό και το ηλεκτρικό—δημιουργεί ένα ανεξάντλητο ηχοτοπίο. Τα έντονα σόλο της κιθάρας με χαρακτηριστικό legato που προσομοιάζει πνευστό οργάνου, τραβούν την προσοχή. Και ωστόσο, υπάρχει κάτι που δεν αλλάζει ποτέ—μια αρχική ιδέα που παραμένει αναλλοίωτη. Κάθε κομμάτι γεννάται από εκεί: κιθάρα και φωνή.
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Πάντα ξεκινώ από αυτόν τον πυρήνα. Έρχομαι με ένα σκίτσο, μια πρώτη σπίθα έμπνευσης, συνήθως με ακουστική ή κλασική κιθάρα και τη φωνή μου για τις μελωδίες. Στη συνέχεια, μοιράζομαι την ιδέα με το σχήμα—τη στέλνω σε απλή μορφή, ως έναν σχετικό όδηγο. Εκεί ξεκινά μια αποκάλυψη της μουσικής δημιουργίας.
Κάποια στιγμή λέω: «Φαντάζομαι κάτι τέτοιο με το πιάνο», και ο Γιώργος Κωνσταντελάκης απαντάει με κάτι απροσδόκητο. Οδηγώ το σχήμα σε σχέση με τις δυναμικές και την αισθητική του άλμπουμ, αλλά σκόπιμα αφήνω την ελευθερία σε κάθε μουσικό ώστε να εκφραστεί με τον δικό του τρόπο, να αγκαλιάσει το κομμάτι και να το κάνει δικό του. Αυτή η αρχική ιδέα, όμως, δεν χάνεται ποτέ. Παραμένει αναλλοίωτη, σαν μια υπόσχεση.
Στη φάση της ηχογράφησης, ο χώρος για πειραματισμό και αυτοσχεδιασμό είναι ανοιχτός.
Το «Live News» αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ο Θεολόγος Παπανικολάου τραγουδά ένα αμανέ που έχει ρίζες από την βυζαντινή παράδοση. Η φωνή του φέρνει κάτι αρχαίο και αυθεντικό. Σε κάθε πρόβα ανατρίχιαζα, συγκινούμουν τόσο ώστε κάποιες φορές δεν μπορούσα να συνεχίσω να παίζω. Δεν είναι απλώς ένας καλός τραγουδιστής, φέρει έναν κόσμο πολύ διαφορετικό. Κάποια στιγμή κατά την ηχογράφηση ξεκίνησα έναν διάλογο. Ο ανατολίτικος φωνητικός αυτοσχεδιασμός με την jazz fusion κιθάρα – το αποτέλεσμα ήταν μαγικό.
Το «Live News» έχει μια ξεχωριστή ιστορία… Ξεκίνησε ενώ παρακολουθούσα την εκπομπή του Νίκου Ευαγγελάτου -Live News- με κλειστή φωνή. Βλέποντας τις κινήσεις του και τα animations της τηλεοπτικής εκπομπής, άρχισα να παίζω και να δημιουργώ, βλέποντας την εκπομπή σαν μια visual παρτιτούρα—ένα παιχνίδι σε μέτρο 5/8 . Δεν είχα όμως βγάλει μελωδία. Την επόμενη μέρα, άνοιξα πάλι την εκπομπή με την κιθάρα στο χέρι. Όμως ήταν η ημέρα του δυστυχήματος των Τεμπών… Το παιχνίδι μεταμορφώθηκε σε τραγική πραγματικότητα.
Σοκ, κλάμα, και μέσα στα θύματα η κόρη ενός καλού μου φίλου και συμμαθητή μου από το γυμνάσιο-λύκειο. Κλαίγοντας, άρχισα να σιγοτραγουδάω και έτσι έμεινε η μελωδία. Εκείνη τη στιγμή κατάλαβα πόσο σχετικά είναι τα πράγματα— πως κάτι που ξεκίνησε ως μια μουσική άσκηση μπορεί να μεταμορφωθεί σε θρήνο.
Η μεγαλύτερη πρόκληση ήταν να εκπληρώσω μια υπόσχεση προς τον εαυτό μου: να περάσει η ενέργεια του live στο άλμπουμ. Έχουμε δουλέψει εξαιρετικά και στα live, συμβαίνουν πράγματα μαγικά—βρισκόμαστε σε μια μέθεξη, μια κατάσταση βακχική που δεν μπορεί να δημιουργηθεί in vitro. Ήθελα πάρα πολύ να περάσει αυτή η ενέργεια στην ηχογράφηση.
Ως μελλοντικό σχέδιο είναι ένα live project που θα προκύψει μέσα από τη συνεργασία του ανθρώπου και της μηχανής. Σύμπραξη στην οποία ο άνθρωπος και ο αλγόριθμος συμβάλλουν εξίσου στη μουσική σύνθεση και εξέλιξη Έχουμε ήδη συνεργαστεί με τον Gerard Assayag (IRCAM Centre Pompidou ) τον δημιουργό του Somax2—ενός εργαλείου machine learning που αυτοσχεδιάζει και λειτουργεί ως συμπαίκτης. Φέτος παρουσιάσαμε συνθέσεις από το νέο άλμπουμ στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών σε συνεργασία με το εργαστήριο Μουσικής Ακουστικής Τεχνολογίας (LabMAT) του τμήματος Mουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ.