Η παράσταση
Στη σκηνή υπάρχουν διάφορα μουσικά όργανα (πιάνο, κρουστά, βιολοντσέλο κ.α.), μια κατασκευή από πάγο και μια μπανιέρα. Οι μουσικοί, ένας-ένας, παίρνουν τη θέση τους, ενώ στη σκηνή εμφανίζεται η Λι Μίλλερ, διχοτομημένη σε δύο ηθοποιούς. Η ζωή μιας από τις πλέον γνωστές φωτογράφους/φωτορέπορτερ επρόκειτο να ξεδιπλωθεί στα μάτια του κοινού για την επόμενη μιάμιση ώρα. Χωρίς χρονολογική συνέπεια, με πολύ υποκειμενισμό και με τη χρήση διαφόρων συμβολισμών.
Η Μίλλερ έζησε μια πολυκύμαντη ζωή, αλλά με το θάνατό της λησμονήθηκε, όπως συμβαίνει στη συντριπτική πλειοψηφία των γυναικών. Το έργο της ωστόσο επρόκειτο, μετά θάνατον, να την ανασύρει από τη λήθη, αναβιώνοντας τη μυθική διαδρομή μιας γυναίκας, την οποία ζωγράφισε ο Πάμπλο Πικάσσο, εξύμνησε σε εξώφυλλά της η Vogue, ερωτεύτηκαν ο ντανταϊστής Μαν Ρέι και οι μεγιστάνες Κόντε Ναστ και Αζίζ Ελουί Μπέι, παντρεύτηκε ο σουρεαλιστής Άντονι Πένροουζ. Η Μίλλερ έζησε, αγαπήθηκε, θαυμάστηκε και αντικειμενοποιήθηκε από πολλούς άνδρες. Η ίδια ωστόσο αντιστάθηκε, διαγράφοντας μια ιδιαίτερη πορεία και αφήνοντας το δικό της στίγμα.
Η Μίλλερ έγινε η πρώτη γυναίκα φωτορεπόρτερ, περνώντας από τις ιλουστρασιόν σελίδες της Vogue στην πρώτη γραμμή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Αποτύπωσε τους Γερμανικούς βομβαρδισμούς στο Λονδίνο (Blitz), την απελευθέρωση του Παρισιού, την απόβαση στην Νορμανδία, αλλά και τις πρώτες εικόνες μετά το άνοιγμα των στρατοπέδων συγκέντρωσης στο Νταχάου και το Μπούχενβαλντ.
Η ίδια ωστόσο έμεινε γνωστή από την εμβληματική φωτογραφία που τράβηξε ο συνάδελφός της, Ντέιβιντ Σέρμαν. Η ίδια και ο Σέρμαν είχαν βρεθεί στο διαμέρισμα του Χίτλερ στο Μόναχο, όταν η Μίλλερ μπήκε στη μπανιέρα για να πλυθεί. Την ίδια μέρα, ο Αδόλφος και Εύα Μπράουν επρόκειτο να δώσουν τέλος στη ζωή τους. Η φωτογραφία αυτή της Μίλλερ επρόκειτο να συμβολίσει την παύση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς η επιθυμία της να «ξεπλύνει» το θάνατο μέσα στη μπανιέρα του ανθρώπου που είχε αιματοκυλίσει την Ευρώπη αποτέλεσε άμεσο σύμβολο για την επερχόμενη ειρήνη.
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Η σκηνοθεσία
Οι Need Company παρουσίασαν τη ζωή μιας γυναίκας, η οποία, μέσα από τους προσωπικούς της εφιάλτες και φόβους, αλλά και τις δικές της αδυναμίες και δυνάμεις, διέγραψε την διαδρομή της. Ο Jan Lauwers έστησε ένα ιδιότυπο σύμπαν με άμεσες παραπομπές στο ασυνείδητο της Μίλλερ, καθώς οι δαιδαλώδεις, χρονικά ανακόλουθες και επαναλαμβανόμενες εικόνες έπαιρναν τη θέση τους επί σκηνής. Παράλληλα, διάφοροι και διαφορετικοί συμβολισμοί εμφανίζονταν, παραπέμποντας στην πολύ προσωπική ιστορία της Μίλλερ. Ενδεικτικά, οι προβιές που φορούσαν οι μουσικοί της παραπέμποντας ευθέως σε όσους την παραπλάνησαν και εκμεταλλεύτηκαν, το άγαλμα από πάγο που έλιωνε κατά τη διάρκεια της παράστασης καταδεικνύοντας την παιδικότητα της η οποία εξανεμίστηκε μετά την κακοποίησή της στην τρυφερή ηλικία των επτά ετών, το αυτόματο φλας το οποίο παρέπεμπε σε νέα φωτογραφία και επόμενο κεφάλαιο στη ζωή της. Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ήταν η μεταμόρφωση της Μίλλερ από πολύφερνο μοντέλο κορυφαίου περιοδικού μόδας σε απογυμνωμένη φιγούρα, που «καθάρισε» την προηγούμενη ζωή της προτού μεταμορφωθεί σε πολεμική φωτορεπόρτερ.
Οι σκηνικοί συμβολισμοί ήταν πολλοί και άκρως ενδιαφέροντες, σχολιάζοντας την πληθωρική ζωή της Μίλλερ. Από την άλλη, κατέδειξαν τις δυσκολίες στη ζωή κάθε γυναίκας, η οποία υφίσταται κάθε είδους βιασμού και καταναγκασμών, ενώ η ίδια αντικειμενοποιείται βάσει της εικόνας της. Ύψιστης σημασίας ήταν η κατάτμηση της ίδιας της Μίλλερ σε δύο ηθοποιούς, σημαίνοντας το διχασμό της ανάμεσα στο «φαίνεσθαι» και το «είναι», στο παρόν και το παρελθόν της, στη γυναικεία της υπόσταση και στην παιδικότητά που στερήθηκε νωρίς.
Οι Ηθοποιοί – Συντελεστές
Η Romy Louise Lauwers και η Ellen Rose Kelly ερμήνευσαν την Λι Μίλλερ, από τα παιδικά της χρόνια μέχρι και την ώριμη ηλικία της. Η Lauwers με σύμμαχο τη σωματικότητα της κατέστησε δυνατό το σκηνικό της πέρασμα από τα πρώτα χρόνια της παιδικής της ηλικίας στο Πουκίπσι, στα χρόνια που πόζαρε στον Πικάσο και αποθανατιζόταν στα εξώφυλλα της Vogue, αλλά και αργότερα στις φρικαλεότητες που αντιμετώπισε στο πολεμικό μέτωπο. Νευρώδης και αεικίνητη ανέδειξε την υλική υπόσταση του φύλου και της κοινωνικής κατάστασης της Μίλλερ. Από την άλλη, η Kelly με το απίστευτο εύρος της χαρισματικής φωνής της υπογράμμισε την εσωτερικότητα της ηρωίδας. Ο βουβός πόνος, οι ενδόμυχοι φόβοι και οι καλά κρυμμένοι λογισμοί της ηρωίδας εκφράστηκαν μέσα από τη λυρική ερμηνεία της Kelly, καθιστώντας ιδιαίτερα εύγλωττη την αντίθεση ανάμεσα στις μύχιες σκέψεις της ηρωίδας και τη λυρική έκφραση της ηθοποιού. Τέλος, ο Τζορτζ Βαν Νταμ ως Μαν Ρέι αποτύπωσε με σαφήνεια την κυρίαρχη ανδρική ματιά, η οποία μετέτρεψε την Μίλλερ σε αντικείμενο παρατήρησης και αισθητικής απόλαυσης.
Σημαντικό μέρος της παράστασης αποτέλεσε το πενταμελές μουσικό σύνολο (Τζορτζ βαν Νταμ, Μπερτ Χέλσεν, Άντριεν Λαμπινέτ, Σάιμον Λένσκι, Άια Σουζούκι, υπό τη μουσική διεύθυνση του Μπαρτ βαν Μπένεντεν). Η επί σκηνής μουσική συνόδευε τα δρώμενα, ενώ παράλληλα το μουσικό ηχόγραμμα υπογράμμιζε τόσο τον υποκειμενισμό, όσο και τον κατακερματισμό της σκηνικής αφήγησης. Τέλος, η σκηνογραφία (Jan Lauwers) αποτέλεσε έναν εξίσου σημαντικό σκηνικό πόλο, αφού δημιούργησε ένα άκρως ενδιαφέρον σημείο αναφοράς.
Εν κατακλείδι
Με αφορμή μια φωτογραφία, οι Need Company μίλησαν για την υποκειμενική θεώρηση της τέχνης και της ζωής. Ωστόσο, η προσωπική ιστορία της Λι Μίλλερ, γεμάτη σωματικό και ψυχικό πόνο, έρωτες και απογοητεύσεις, επιτυχίες και δυστυχίες κατέδειξε ότι η εκάστοτε ανθρώπινη ιστορία πλέκεται στο κουβάρι της ζωής, αποτελώντας αναπόσπαστο μέλος της ανθρώπινης κοινότητας. Μία γυναίκα, σαν πολλές άλλες γυναίκες, η οποία πάλεψε με τους δαίμονές της, ρίσκαρε, απόλαυσε, κουράστηκε, και εν τέλει, έζησε. Σαν πολλές, σαν όλες τις υπόλοιπες γυναίκες οι οποίες υφίστανται περιορισμούς, κακοποίηση, αντικειμενοποίηση, απαξίωση. Αλλά στέκονται. Και παλεύουν. Και διεκδικούν. Και δεν ξεχνούν να ζουν. Aφήνοντας έτσι το στίγμα τους στην ιστορία της ανθρωπότητας.
Το «Lee Miller in Hitler’s Bathtub» είναι η ιστορία μιας γυναίκας, της Λι Μίλλερ. Είναι όμως και πολλά περισσότερα, αφού μίλησε για τον άνθρωπο, την γυναίκα, την ιστορία και την ίδια τη ζωή. Μια ενδιαφέρουσα, ιδιαίτερη και, σίγουρα, αξιομνημόνευτη παράσταση.
Photo Credit: Vibe Stalpaert
