Όσο έπεφτε ενθάρρυνε τον εαυτό του:
«Ως εδώ όλα καλά, ως εδώ όλα καλά.»
Σημασία δεν έχει η πτώση, αλλά η προσγείωση.
La Haine (1995), Mathieu Kassovitz
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Βλέπω το La Haine ξανά και ξανά και σκέφτομαι αυτή την υπέροχη αρχή του. Σημασία έχει να καταφέρεις να επιβιώσεις; Αυτό μου λέει άραγε; Γιατί από την πτώση κανείς δε γλιτώνει. Αρκεί τουλάχιστον να επιζήσει. Κι όταν είναι έξωθεν προδιαγεγραμμένη η βία; Εκεί, πώς τη γλιτώνεις;
Ξεκινούν οι πρόβες, ξεκινά το μοίρασμα, ξεκινά η έρευνα και τα ερωτήματα συνεχώς ανοίγουν. Πού βρισκόμαστε 30 χρόνια μετά από αυτή την ταινία; Πώς συνεχίζει ο κόσμος; Πόση ακόμη βία και πόσο ακόμα μίσος;
Θυμάμαι την Ηλέκτρα του Σοφοκλή, που όταν τη «συνάντησα» στα πλαίσια της διπλωματικής μου, είχα την ίδια εκκίνηση, τα ίδια ερωτήματα.
«Σας θλίβω. Συγχωρέστε με. Όμως η Βία με πιέζει.» (Ηλ. 254-256)
«Είναι αθέλητη αυτή μου η Βία.
Τα αισχρά οδηγούν στα αισχρά». (Ηλ. 620-621)
Το ερώτημα είναι και εδώ, διατρέχει την παράσταση, αν σπάει, αν τελειώνει αυτός ο φαύλος κύκλος βίας. Κι αν ναι, από ποιον;
Τα ίδια λέει και ο Υμπέρ στην ταινία «Το μίσος γεννάει μίσος».
Και η Ιστορία δεν αλλάζει, συνεχίζει.
Ξεκινούν οι παραστάσεις και όσο παρουσιάζουμε την έρευνα μας στο κοινό, συνειδητοποιώ ότι γράφω επανειλημμένα στα post it αυτό το «γιατί» από την φράση που αφηγείται η Saba από την συνέντευξη της Thato «γιατί θέλεις να με ταπεινώσεις όταν με βλέπεις να βελτιώνομαι ως άνθρωπος», γιατί να με χτυπήσεις όταν εξελίσσομαι, γιατί συνεχώς η εξέλιξη να παίζει κουτσό; Και συνεχίζω να γράφω «WARUM? WHY? ΓΙΑΤΙ;». Αυτό το ακατανόητο της βίας, το παράλογο. Γιατί καταφέρνει και επιβιώνει; Γιατί ξυπνάμε την πρώτη μέρα της άνοιξης με καινούριο πόλεμο; Γιατί το είδος δεν έχει καταφέρει να βρει διέξοδο;
Και ‘γω πώς στέκομαι απέναντι σ’ αυτό; Πώς την αναπαράγω μέσα στη μέρα μου; Ποια ευθύνη έχω ως καλλιτέχνιδα; Έχω τρόπους να στρέψω τον καθρέπτη; Να αλλάξω τη ροή; Να σπάσω τον κύκλο; Να δημιουργήσω κάτι διαφορετικό;
Ποια ιστορία θέλουμε εμείς να αφηγούμαστε και ποια η θέση του καλλιτέχνη στη συνέχιση αυτής της βίας σε λούπα;
Γιατί να είναι τόσο δύσκολο να είσαι άνθρωπος; Η ανθρωπιά να είναι ένα όνειρο που πάντα διαφεύγει;
Και αφηγούμαστε ιστορίες από την Ιένα, την Αθήνα, το Παρίσι, τη Νότια Αφρική, το Βουκουρέστι, τον Έβρο. Ιστορίες που θέλουν να επικοινωνήσουν, να διεισδύσουν, να διερωτηθούν.
Πάντα με μία αμηχανία, όπως και εδώ. Πώς να μιλήσεις για κάτι που δε μπορείς να αγγίξεις;
Και συνεχίζουμε να αφηγούμαστε, συνεχίζουμε να μοιραζόμαστε.
Κι αν οι ιστορίες μπορούν να ενώσουν;
Θυμάμαι το ποίημα που μου έφερε ο Γιώργος:
«Πολέμησε καρδιά μου δεν έχει νόημα αλλιώς όλο το νόημα να σαι όρθιος κι ας
συντριμμένος να ‘σαι παρών κι ας σκιά να σαι πλάτανος κι ας στη φωτιά να σαι έλατος
κι ας στο πριονιστήριο
Πολέμησε καρδιά μου ο άνθρωπος είναι μια αρρώστια και δε γιατρεύεται ο άνθρωπος
είναι μια πληγή και πρέπει ανίατη ο άνθρωπος ένα γαμώτο και βροντοφωνείται ο
άνθρωπος είναι ένα τίποτα και υπάρχει ο άνθρωπος ένας δαυλός αυτοθαλής της φλόγας
που εξαντλεί και πάλι σχηματίζει
Πολέμησε καρδιά μου άλλος κανείς δε θα κρατήσει το μαχαίρι σου άλλος κανείς δε θα
φορέσει στέμμα την αγχόνη σου άλλος κανείς δε θα πεθάνει τη ζωή σου άλλος κανείς δε
θα τη ζήσει
Πολέμησε καρδιά μου ο πόλεμος η μήτρα μας ο πόλεμος η φλέβα μας οπό οπόλαιμος»
Οπόταν Πλάτανος, Παντελής Μπουκάλας, εκδ. Άγρα
Photo Credit: Alex Kat
Πληροφορίες
«24 ώρες σ’ έναν κόσμο που δεν μας ανήκει» του Παντελή Φλατσούση
Κάθε Δευτέρα & Τρίτη στις 21:00 έως 7 Απριλίου
Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, Φρυνίχου 14-Πλάκα
Διαβάστε επίσης:
24 ώρες σε έναν κόσμο που δεν μας ανήκει, από τον Παντελή Φλατσούση στο Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν
