Δευτέρα, 5 Δεκεμβρίου 2016
Βιβλίο: Άρια ο κόσμος από την αρχή - Δημήτρης Στεφανάκης
Δημοσίευση: Δευτέρα, 9 Δεκεμβρίου 2013 12:36
Βιβλίο: Άρια ο κόσμος από την αρχή - Δημήτρης Στεφανάκης

"Δεν υπάρχουν συγκεκριμένοι κανόνες και συνταγές για να γίνει κανείς συγγραφέας. Αυτό που χρειάζεται είναι 99% ταλέντο, 99% πειθαρχία και 99% δουλειά" είχε δηλώσει κάποτε ο William Faulkner. Θα προσθέσω πως ρόλος του συγγραφέα δεν είναι απλά να αφηγείται καταγράφοντας και περιγράφοντας γεγονότα, τοπία ή πρόσωπα. Ρόλος του βασικός είναι, και τότε λέγεται λογοτέχνης και όχι απλά συγγραφέας, να χτίζει χαρακτήρες που θα αφήσουν εποχή.


Η κληρονομιά του και η παρακαταθήκη του είναι οι επόμενες γενιές να μιλούν για αυτόν και να τον έχουν σημείο αναφοράς. Ο Δημήτρης Στεφανάκης με την μέχρι τώρα συγγραφική του πορεία έχει αποδείξει πως έχει τον τρόπο και το κλειδί να εμφυσά τα δικά του πιστεύω και να βάζει στο τραπέζι της λογοτεχνίας τις ιδέες του με ένα αόρατο χέρι που δεν γίνεται αντιληπτό όταν πλάθει λέξεις και ζωγραφίζει εικόνες. Το πινέλο της γραφής του είναι ήρεμο και μειλίχιο αλλά συνάμα ανατρεπτικό και ζωντανό.


Στην Άρια, ο κόσμος από την αρχή συμπυκνώνονται, κατά την δική μου ταπεινή γνώμη, όλα αυτά που ζήσαμε και διαβάσαμε στα προηγούμενα δύο μέρη της τριλογίας του κοσμοπολιτισμού, τις Μέρες Αλεξάνδρειας και το Φιλμ νουάρ. Δεν θα γίνω κουραστικός επαναλαμβάνοντας πληροφορίες για αυτά τα δύο βιβλία, αν και είμαι από αυτούς που πιστεύουν πως η επανάληψη είναι η πεμπτουσία της μαθήσεως. Παρόλα αυτά σας παραπέμπω στις αντίστοιχες παρουσιάσεις που έχω δημοσιεύσει σε παρελθόντα χρόνο για να ενημερωθείτε. Εδώ θα σταθώ στο μέγεθος της επιτυχίας του παρόντος βιβλίου όταν κάθε φορά έρχεται η ιστορία να διατρανώνεται και να υμνείται με ένα μυθιστόρημα καλύτερο και πληρέστερο από το προηγούμενο για μία περίοδο που πέρασε ανεπιστρεπτί που όμως η ανάλυσή της μέσα από την μυθιστορία έρχεται να φωτίσει πτυχές της καλά κρυμμένες. Πόσες φορές συμβαίνει αυτό στους σύγχρονους καιρούς και πόσα ανάλογα παραδείγματα έχουμε να επιδείξουμε ως λογοτεχνική μονάδα? Δυστυχώς όχι πολλά.  


Είναι δύο οι ευτυχείς συγκυρίες αυτού του βιβλίου. Από την μία μεριά, σκιαγραφείται ένα διάστημα της ιστορίας της Ελλάδας και όχι μόνο, γιατί σκοπός του συγγραφέα είναι να ταξιδέψει τον νου και να παραθέσει πληροφορίες για το ιστορικό και κοινωνικό γίγνεσθαι σε περισσότερους τόπους. Η Ελλάδα πνίγεται από την κάπνα του πολέμου, από τα ίδια της τα πάθη και τις αδυναμίες της καθώς οι πολιτικοί και η πολιτική της διέπονται από την φράση του "διαίρει και βασίλευε" μία αγγλική λογική που χρησιμοποιεί συχνά ο συγγραφέας και που άλλωστε επηρεάζει τον ελληνισμό από γεννήσεώς του. Η ιστορία έχει να μας διδάξει πολλά σχετικά και τελικά τα γεγονότα και οι συνέπειες τους αποδεικνύουν για μία ακόμη φορά την ανωριμότητα ενός πολιτικού συστήματος που σαπίζει και παρασέρνει μαζί του έναν ολόκληρο λαό οδηγώντας τον σε εθνικές καταστροφές.


Γιατί ο εμφύλιος πόλεμος που ακολουθεί το τέλος του πολέμου, αποτελεί το απόλυτο δείγμα ενοχής και διχασμού. Ο συγγραφέας καταφέρνει με δεξιοτεχνία να αποκαλύψει το μέλλον της ιστορίας μιλώντας για το παρόν. Από την άλλη μεριά, εδώ έχουμε να κάνουμε με φυσιογνωμίες που προφητικά ισορροπούν στο χθες, το τώρα και το αύριο. Οι φράσεις κλειδιά σε πολλά σημεία του μυθιστορήματος δείχνουν πως η αφήγηση δεν είναι από μόνη της η πυξίδα για να γράψεις ιστορία και να δώσεις το στίγμα σου σε αυτό που ονομάζεται σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία . Κύριο μέλημα του Στεφανάκη είναι να μας πάει παρακάτω, να φιλοσοφήσει πάνω σε ανθρώπινες μορφές, σε τυχόν αντιδράσεις τους χωρίς υπερφίαλες πρακτικές και εφήμερα λογοτεχνικά τεχνάσματα απλά και μόνο για να εντυπωσιάσει. Μπαίνει στο πετσί του ρόλου του που είναι να αποδώσει στον αναγνώστη πρόσωπα ενδιαφέροντα, αινιγματικά, περίπλοκα χωρίς να είναι απόμακρα και έξω από την γνώριμη ανθρώπινη φύση. Δεν παρασύρεται από μία μασημένη και εύκολη αποτύπωση δραματουργίας και χαμένων πατρίδων αλλά με απλότητα και ιερατική ευλάβεια μίας καθαρής και ανιδιοτελούς συγγραφικής ροής πατάει πάνω στην ιστορία και τους μεγάλους δασκάλους της συγγραφής για να αφήσει παρακαταθήκη την δική του σφραγίδα.  


Ο Στέφανος Μαυροειδής, πρωταγωνιστής του μυθιστορήματος είναι η ενσάρκωση του Έλληνα που αγωνίζεται για την δική του Ελλάδα και σε αυτόν ο συγγραφέας χτίζει όλη του την αφήγηση. Είναι ο άνθρωπος που θα εκπροσωπήσει το καλό πρόσωπο με την ευγένειά του, τις αρχές του, την πειθαρχία του αλλά και τις εντάσεις του, τον θυμό του, την ιδιαίτερη ιδιοσυγκρασία του. Μακριά από μικροπρέπειες και δολιοφθορές, ο Στέφανος Μαυροειδής θα μπορούσε να είναι ένας άλλος Δον Κιχώτης, μιας και καταπιέζεται πολλάκις από την αποστολή που του έχει ανατεθεί να σώσει έναν Άγγλο αρχαιολόγο εν μέσω πολεμικής σύρραξης. Δυσφορεί, παλεύει με την ελληνική πολιτική σκηνή από την οποία απογοητεύεται καθημερινά βλέποντας πόσο πολύ βουλιάζει στην μικρότητα της εξουσίας που όλα τα συνθλίβει. Ο δικός του βωμός και η θέση του βρίσκονται μακριά από τέτοιες τακτικές και όταν ερωτεύεται την Ρόζμαρι, μία υπέροχη Γαλλοαγγλίδα καλλονή τότε παρά τις ζηλόφθονες κριτικές που δέχεται από γνωστούς και αγνώστους για αγγλοσαξονικές τάσεις και προτιμήσεις εκείνος ως Λεωνίδας που πολεμάει τους Θεούς προτάσσει την εθνική του ταυτότητα χωρίς ίχνος εθνικισμού αλλά με την επιθυμία να καταστεί σαφές πως δεν σηκώνει μύγα στο σπαθί του. Ο Στεφανάκης αναφέρει: "Η αισθητική ενός ανθρώπου πάντα κάτι μας λέει για την νοημοσύνη του". Αν πάρει κανείς την ρήση αυτή και την επεκτείνει σε επίπεδο λαού θα βγάλει τα δικά του πολύτιμα συμπεράσματα.
                                                                               

"Κάθε ανθρώπινη πράξη συνιστά αμάρτημα, αφού (όταν) διασαλεύει την τάξη και την αρμονία του κόσμου"


Το βιβλίο του Δημήτρη Στεφανάκη, με τίτλο "Άρια. Ο κόσμος από την αρχή" κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ψυχογιός.

Εκτύπωση
Περισσότερα
Η πρώτη φλέβα - Γιάννης Μακριδάκης: Κριτική βιβλίου
21.11.2016 10:56
Ποτέ ο χρόνος δεν είναι αρκετός για να ξετυλίξεις το κουβάρι μιας ζωής και ποτέ κανείς δεν βγαίνει αλώβητος και ατάραχος από την τριβή με το παρελθόν. Ειδικά μάλιστα όταν αυτό στριφογυρίζει και γλυκοκοιτάζει το παρόν σαν την μέλισσα γύρω από το λουλούδι που προσπαθεί να προσγειωθεί για να τραφεί. Εδώ περιγράφονται τα πρόσωπα μίας άλλης εποχής που όμως ακόμα και σήμερα συνεχίζει να υπάρχει γιατί οι άνθρωποι δεν σταμάτησαν να φωτογραφίζουν τις στιγμές τους και την μοναδικότητά τους. Μία γυναίκα και ένας άντρας, δύο κόσμοι παράλληλοι και διαφορετικοί μα τόσο όμοιοι.
Μια ματιά στον κόσμο της Ελίζαμπεθ Γκάσκελ - Αλέξανδρος Κεφαλάς: Κριτική βιβλίου
07.11.2016 10:31
Είναι εξαιρετικά σημαντικό να βλέπουν το φως της δημοσιότητας τέτοιου είδους βιβλία, τα οποία εντρυφούν συνοπτικά μεν, ουσιωδώς δε σε προσωπικότητες που άφησαν το δικό τους ανεξίτηλο σημάδι στην ιστορία της λογοτεχνίας. Αυτό εδώ το μικρό εγχειρίδιο είναι αφιερωμένο στη ζωή της Βρετανίδας Ελίζαμπεθ Γκάσκελ, την οποία λίγοι γνωρίζουν και ακόμα λιγότεροι έχουν διαβάσει.
Η πτώση και άλλες ιστορίες - Friedrich Dϋrrenmatt: Κριτική βιβλίου
25.10.2016 10:13
Η ανθρώπινη ιστορία χρειάζεται πολύ μελάνι για να γραφτεί και ίσως αυτό να μην είναι αρκετό. Χωρίς αμφιβολία, αυτή η ιστορία που ονομάζεται άνθρωπος, αυτό το μέγα ανεξάντλητο κεφάλαιο και τα συν αυτώ έχει τόσες εκδοχές, τόσες όψεις και τόσα τρωτά σημεία που κάθε συγγραφέας κομίζει την δική του οπτική γωνία με οδηγό τα βιώματά του και τα αναγνώσματά του.
Το βιβλίο των φανταστικών όντων - Χόρχε Λούις Μπόρχες: Κριτική βιβλίου
11.10.2016 09:59
Φανταστικά όντα στοιχειώνουν από γεννήσεως του κόσμου τις ανθρώπινες ζωές γιατί ο άνθρωπος μπροστά στη δύναμη της φύσης και στο μεγαλείο της έχει ανάγκη να εκφράσει τις φοβίες του, τις απορίες του, τις σκέψεις του με τρόπο πολλές φορές παράλογο, μεταφυσικό και υπερβολικό.
Ρομάντσο και άλλα πεζά - Μαρία Πολυδούρη: Κριτική βιβλίου
26.09.2016 10:20
"Όσο πιο πολύ αγαπάμε και τόσο πιο πολύ άσκυφτοι γινόμαστε. Όσο πιο αληθινά αγαπάμε τόσο πιο ωραία υποφέρουμε" θα γράψει σε ύφος μελαγχολικό και ποιητικό η Μαρία Πολυδούρη προς τον ποιητή Φίλιππο Κλεωνά.
Άρτουρ Σοπενχάουερ - Peter B. Lewis: Κριτική βιβλίου
16.09.2016 16:18
Είναι ελπιδοφόρο το γεγονός πως ολοένα και περισσότερο τα βιβλία φιλοσοφίας αποτελούν πόλο έλξης και πεδίο ανακάλυψης για πολλούς αναγνώστες που αναζητούν δρόμους διαφυγής και διεξόδους μέσω αυτών.
Ο Άποικος της Μάλατα - Τζόζεφ Κόνραντ: Κριτική βιβλίου
12.09.2016 10:10
Αν μπορούσε κάποιος να αποδώσει ζωγραφικά τα έργα του Κόνραντ και κυρίως το παρόν, το οποίο είναι άμεσα συνυφασμένο με την ίδια την πολυτάραχη του ζωή του Κόνραντ λόγω των διαφόρων ταξιδιών του, σίγουρα θα επέλεγε έναν πίνακα του επίσης πολυταξιδεμένου Γκωγκέν.
Τρόποι να γυρίζεις σπίτι - Alejandro Zambra: Κριτική βιβλίου
08.09.2016 10:27
"Πάντα πίστευα πως δεν είχα αληθινές αναμνήσεις απ'τα παιδικά μου χρόνια͘ πως η ιστορία μου χωράει σε λίγες γραμμές͘ ίσως και σε μία σελίδα με μεγάλα γράμματα" αναφέρει κάπου ο Χιλιανός συγγραφέας Alejandro Zambra.