«Τα πάντα είναι ανύπαρκτα πριν τα σκεφτείς και πριν τα πράξεις…»  — Γιάννης Ρίτσος

Το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ,  ένα “Αφιέρωμα στο Γιάννη Ρίτσο”, αποτελεί μια συλλογή αυτούσιων κειμένων από την “Τέταρτη Διάσταση” συνδυάζοντας ποιήματα από διάφορες ποιητικές συλλογές και στίχους του ποιητή τα οποία βρίσκονται νοηματικά κοντά στα επιλεγμένα κείμενα από την “Τέταρτη Διάσταση” που ουσιαστικά αποτελούν ποιητικούς θεατρικούς μονολόγους. Στόχος των επιλογών αυτών είναι η σύνδεση του τότε με το σήμερα. Αυτή η τόση διαχρονική γραφή του ποιητή και η σχέση του με τον χρόνο, τον άνθρωπο και τις ιδέες, εκφράζουν τα προβλήματα, τις αγωνίες και τα δικαιώματα του ανθρώπου, παραμένοντας πάντα επίκαιρος χτυπώντας μας το καμπανάκι της αφύπνισης.

Όταν το χθες συναντά το σήμερα σα να μην πέρασε μια μέρα

Ένας νέος τριαντάρης κάνει ένα ταξίδι σαν ξένος μέσα στο χρόνο συμμετέχοντας σε δρώμενα από τις ζωογόνες μνήμες του παρελθόντος, φέροντας τις ζωοφόρες ελπίδες του μέλλοντος.

Το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ως αφιέρωμα στην ποιητική θεατρικότητα του Γιάννη Ρίτσου αποτελεί ένα μαθηματικό κοινωνικό μοντέλο που ενώνει το χώρο και τον χρόνο σε μια συνέχεια. Η Ιφιγένεια συναντά τον Ορέστη, η Ισμήνη αναπολεί την αδικία της, η Φαίδρα εξομολογείται την πραγματική ερωτική επιθυμία με πάθος, ενώ από το πίσω μέρος του δραματικού καμβά, μια ηλικιωμένη γυναίκα με τα μαύρα απολογείται ένα ανοιξιάτικο βράδυ για το παρελθόν, θέλοντας να χτίσει το παρόν, για να οδηγηθούμε με αυτό τον τρόπο σε έναν πικρό αποχαιρετισμό που αποτελεί ένα κοινωνικό μανιφέστο για όσα χρειάζονται να γίνουν στο μέλλον.

Την μαραθώνια τούτη εικόνα την συμπληρώνει το τραγούδι και η απαγγελία ποιημάτων του νεαρού ταξιδευτή του χωροχρόνου μας.

Πρόγραμμα αφιερώματος

  • ΔΕΥΤΕΡΑ 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ στις 20:30 και κάθε Δευτέρα
    ΙΣΜΗΝΗ με την Γιώτα Τσιότσκα
  • ΣΑΒΒΑΤΟ 2 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ στις 21:00 και κάθε Σάββατο
    ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ με τον Λεωνίδα Καλφαγιάννη
  • ΠΕΜΠΤΗ 7 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ στις 21:15 και κάθε Πέμπτη
    ΣΟΝΑΤΑ ΤΟΥ ΣΕΛΗΝΟΦΩΤΟΣ με την Μαριάννα Λαγουρού
  • ΤΕΤΑΡΤΗ 13 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ στις 20:30 και κάθε Τετάρτη
    ΦΑΙΔΡΑ με την Μαριάνθη Σοντάκη

Νεαρός Ταξιδευτής του Χωροχρόνου ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΙΑΚΟΣ
Ιππόλυτος ο ΛΑΖΑΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ

Συντελεστές αφιερώματος

  • Συγγραφέας: Γιάννης Ρίτσος
  • Επιμέλεια επιλογής κειμένων & ποιημάτων / Σκηνοθεσία: Εμμανουήλ Γ. Μαύρος
  • Μουσική: Πλάτων Ανδριτσάκης, Μίκης Θεοδωράκης, Θάνος Μικρούτσικος, Λούντβιχ Βαν Μπετόβεν, Allen Grey
  • Σκηνικά – Art Director: Ρένα Σανταμούρη με την RS Architecture + Design Studio
  • Φωτισμοί / Φωτογράφιση: Χριστίνα Φυλακτοπούλου
  • Κινησιολογία: Δάφνη Μαρκάκη, Εύη Καρακώστα
  • Κουστούμια: Ρένα Σανταμούρη
  • Μουσική Επιμέλεια & Ηχητικός Σχεδιασμός: Γιώργος Λιάκος, Μανώλης Πετρής
  • Post Production & Editing: Μανώλης Πετρής
  • Οργάνωση Παραγωγής: Εμμανουήλ Γ. Μαύρος
  • Επικοινωνία & Δημόσιες Σχέσεις: Ειρήνη Λαγουρού

Παίζουν:

  • Γιώτα Τσιότσκα – Ισμήνη
  • Μαριάνθη Σοντάκη – Φαίδρα
  • Μαριάννα Λαγουρού – Γυναίκα με τα Μαύρα
  • Λεωνίδας Καλφαγιάννης – Γρηγόρης Αυξεντίου
  • Γιώργος Λιάκος – Ο Ταξιδευτής
  • Λάζαρος Αναστασιάδης – Ιππόλυτος
  • Παραγωγή: Medea Pictures

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗ

Έχω μια τύχη…

Τύχη που γεννήθηκα και λάτρεψα το σινεμά και το θέατρο.

Τύχη που κάνω θέατρο!

Τύχη που κάνω σινεμά!

Ήταν 11 Νοεμβρίου του 2018, 33 ολόκληρα χρόνια είχαν περάσει από τον θάνατο του Γιάννη Ρίτσου όταν η σκέψη μου με οδήγησε να φανταστώ επι σκηνής πολλά από τα ποιήματά του, πέρα από αυτά που περικλείονται στην συλλογή «Τέταρτη Διάσταση». Η σκέψη αυτή ωρίμασε, ή μάλλον θα έλεγα πως η κοινωνική μετάλλαξη και η πολιτική ασυδοσία, ωρίμασαν την σκέψη μου. Μια φράση από τον «Αποχαιρετισμό» – «Τα πάντα είναι ανύπαρκτα πριν τα σκεφτείς και πριν τα πράξεις. Όχι μονάχα να τα σκεφτείς, ή μονάχα να τα πράξεις μα να τα πράξεις και να τα σκεφτείς μαζί» – με οδήγησαν στην απόφαση πως: τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή που τα πάντα είναι ανύπαρκτα. Η ελευθερία, η ανθρωπιά, η ατομικότητα, ο έρωτας, η αγάπη, η αλληλεγγύη, η αρετή, το πνεύμα, οι αξίες, οι ιδεολογίες, η ηθική, η παιδεία, όλα ανύπαρκτα. Χρειάζεται λοιπόν να σκεφτούμε και να πράξουμε μια ανατροπή.

Με αφορμή λοιπόν το ωριμότερο έργο τού «Τέταρτη Διάσταση» αλλά και άλλων ποιημάτων κοντά στο πνευματικό, ιδεολογικό και κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο του παραπάνω έργου και με τη σκέψη, στο πώς ένας Γιάννης Ρίτσος μπορεί να αναπαρασταθεί σκηνικά, προχώρησα σε μια επιλογή με γνώμονα τα προαναφερόμενα ανύπαρκτα.

Η «Ισμήνη» της απωθημένης επιθυμίας και αυτοχειρίας, ξύνει επιδεικτικά την επιφάνεια μόνο, ενός ακόμα θέματος ταμπού, εκείνο της σεξουαλικής ταυτότητας και του φύλου. Όλα αυτά παράλληλα με την καταδίκη της όποιας δίψας για εξουσία και την συγκαλυμμένη τοποθέτηση του Ρίτσου κατά της κάθε μορφής πολέμου. Η «Φαίδρα» ένα έργο για τον ανεκπλήρωτο έρωτα, την εκδίκηση και τον θάνατο. Ένας ποιητικός μονόλογος για τον θηλυκό έρωτα και την πραγματική επιθυμία. Ουσιαστικά ο Ρίτσος κλήθηκε να εισδύσει στο θηλυκό ψυχισμό και να ανιχνεύσει τις εκφάνσεις του σε κατάσταση μιας ακραίας, εσωτερικής διαμάχης. Η «Σονάτα του Σεληνόφωτος» μας παρουσιάζει την Γυναίκα με τα Μαύρα στην εκ βαθέων εξομολόγησή της, μια παρατεταμένη ικεσία για ζωή κι ελπίδα, μέσα από μια ροή παραστάσεων και συμβόλων. Ενώ τα προαναφερόμενα ανύπαρκτα, με όσα έχουν προηγηθεί στην Ισμήνη στην Φαίδρα και στη Σονάτα έρχεται ο ίδιος ο Ρίτσος στο έργο του «Αποχαιρετισμός» εμπνεόμενος από το μαρτυρικό θάνατο του Γρηγόρη Αυξεντίου, να μας καταθέσει, ίσως, το πιο αριστουργηματικό ποιητικό μανιφέστο που έχει γραφτεί.

Το θέατρο μας, το σημερινό θέατρο έχει την ανάγκη επιστροφής στις ρίζες του που είναι η ποίηση και ο Ρίτσος έρχεται σε μας, ως σύγχρονος Προμηθέας, να μας υπενθυμίσει πως υπάρχουμε και θα υπάρχουμε. Να μας υπενθυμίσει την απομάκρυνση από την φύση μας. Να μας ραπίσει, αν θέλετε, με το ζωντανό γραπτό του λόγο. Εμείς σε αυτό που πιστεύουμε και αγαπάμε, που είναι η σκηνή, έχουμε την ανάγκη τούτο τον ζωντανό λόγο να τον κάνουμε εικόνα.

-Εμμανουήλ Μαύρος

Διαβάστε επίσης:

Θέατρο Δρόμος: Ο καλλιτεχνικός προγραμματισμός για το 2023 – 2024