Έξι δεκαετίες μετά την εμβληματική κινηματογραφική «Λόλα» του Ντίνου Δημόπουλου, η σκοτεινή, παθιασμένη ιστορία της γυναίκας που προσπαθεί να επιβιώσει στον υπόκοσμο της Τρούμπας επιστρέφει, αυτή τη φορά στο θεατρικό σανίδι. Το φιλμ νουάρ του 1964, με τη μουσική του Σταύρου Ξαρχάκου και τη βαριά ατμόσφαιρα μιας εποχής γεμάτης αντιφάσεις, μεταφέρεται στο Θέατρο Παλλάς σε θεατρική διασκευή και σκηνοθεσία του Χρήστου Σουγάρη, επιχειρώντας όχι μια αναπαράσταση, αλλά μια σύγχρονη, θεατρική επανερμηνεία.

Στο ρόλο του Στέλιου -που στην ταινία ενσάρκωσε ο αξεπέραστος Διονύσης Παπαγιαννόπουλος- συναντάμε έναν από τους πιο συναρπαστικούς ηθοποιούς της σημερινής γενιάς, τον Γιώργο Γάλλο. Με αφορμή αυτή τη φιλόδοξη παραγωγή, το CultureNow μίλησε μαζί του για τις προκλήσεις της μεταφοράς ενός κινηματογραφικού μύθου στο θέατρο, τη σκοτεινή γοητεία του ήρωά του και τη διαχρονική επικαιρότητα της ιστορίας της «Λόλας».

***

-Ποιος είναι ο πρώτος συνειρμός που κάνετε στο άκουσμα της «Λόλας»; Για εμένα είναι το κομμάτι «Χάθηκε το φεγγάρι»…

Η νουάρ ατμόσφαιρα του φιλμ, η εμβληματική μουσική του Σταύρου Ξαρχάκου με τα υπέροχα ταξίμια του Γιώργου Ζαμπέτα, καθώς και οι σιωπές και τα βλέμματα που αντάλλασσαν οι δύο πρωταγωνιστές της ταινίας, ο Νίκος Κούρκουλος και η Τζένη Καρέζη.

-Στο Παλλάς θα παρακολουθήσουμε τη μυθική αυτή κινηματογραφική ιστορία σε θεατρική μεταφορά. Όταν σας έγινε η πρόταση, ποια θεωρήσατε ότι θα ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση αυτού του εγχειρήματος;

Γνωρίζοντας τον Χρήστο από την προηγούμενη συνεργασία μας στην «Αυλή των θαυμάτων», ο οποίος εδώ υπογράφει και τη διασκευή, ήμουν σίγουρος ότι ο σκοπός μας δεν θα ήταν να παρουσιάσουμε απλώς την ταινία στο θέατρο. Ούτε βεβαίως να ”μιμηθούμε” τον τρόπο με τον οποίο ερμήνευσαν οι προκάτοχοί μας τους ρόλους αυτούς. Γενικά, ο στόχος μας δεν είναι να αναμετρηθούμε με την ταινία. Ούτε σκοπεύουμε να την αναπαραστήσουμε. Αντίθετα είναι μια νέα, φρέσκια ερμηνεία του κειμένου που βασίζεται σε όρους θεατρικούς αλλά χρησιμοποιεί και την τεχνική του κινηματογράφου. Και αυτό είναι μια πρόκληση. Η μίξη των δύο τεχνικών δεν είναι κάτι που συμβαίνει πρώτη φορά στο θέατρο, αλλά η διαδικασία είναι πάντα πολύπλοκη και γοητευτική.

-Μπορείτε να μας πείτε λίγα περισσότερο για το σκηνοθετικό όραμα του Χρήστου Σουγάρη; 

Ο Χρήστος αγαπά πολύ τον κινηματογράφο και γι’ αυτό το λόγο χρησιμοποιεί στις παραστάσεις του την τεχνική του κινηματοθεάτρου. Ακόμη περισσότερο εδώ όπου η αφήγηση προκύπτει από μια προϋπάρχουσα ταινία και όχι από ένα θεατρικό κείμενο. Στη συγκεκριμένη δουλειά, χρησιμοποιώντας τα δικά μας μέσα και τη δική μας αισθητική, θα αφηγηθούμε μια ιστορία που για το σκηνοθέτη μας έχει πολλά κοινά σημεία με τον μύθο του Ορφέα και της Ευρυδίκης. Απλώς στην παρούσα περίπτωση ο Κάτω Κόσμος είναι ο υπόκοσμος της Τρούμπας. Ο Άδης είναι ο Στέλιος και ο Άρης ”κατεβαίνει” για να πάρει μαζί του στο φως τη δική του Ευριδίκη, τη Λόλα.

-Στέλιος και στην «Αυλή των θαυμάτων», Στέλιος και εδώ… 

Ο ρόλος του Στέλιου έχει στοιχεία που μπορούν να γοητεύσουν κάθε ηθοποιό. Είναι πολυδιάστατος, άρα σου δίνεται η ευκαιρία να κινηθείς υποκριτικά σε ακραία αντιθετικά όρια. Είναι άνθρωπος σκοτεινός, βίαιος, πολύ υψηλού κύρους και νοημοσύνης, αλλά έρμαιο του πάθους του για τη Λόλα. Ένα πάθος, το οποίο τον οδηγεί τελικά στο θάνατο.

-Έχετε δηλώσει πως σας ενδιαφέρουν περισσότερο οι ρόλοι που απέχουν αρκετά από εσάς.

Όσο πιο πολύπλευρος είναι από γραφής ένας ρόλος, τόσο πιο ενδιαφέρουσα είναι η αναζήτηση του κόσμου του. Είμαι τυχερός γιατί ο Στέλιος ανήκει σ’ αυτή την κατηγορία. Μια μεγάλη πρόκληση είναι να μπορέσω να αποδώσω τη σιωπηλή, υπόγεια ένταση που τον χαρακτηρίζει.

Ο Στέλιος είναι ένας άνθρωπος που δεν εκφράζεται εύκολα. Σπάνια ανεβάζει τον τόνο της φωνής του. Περισσότερο ασκεί στους άλλους ψυχολογική βία. Κουβαλάει μέσα του φόβους, τύψεις, απωθημένα αλλά και έναν άρρωστο έρωτα για τη Λόλα. Καλούμαι λοιπόν να βρω τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στη σκληρότητα και τη βαθιά του ευαλωτότητα. Κι όλα αυτά πρέπει να συμβαίνουν στον ήρωα χωρίς να ειπώνονται με πολλά λόγια.

– Παρότι οι εποχές έχουν αλλάξει, η ιστορία της Λόλας εξακολουθεί να αντικατοπτρίζει μορφές έμφυλης εκμετάλλευσης που επιβιώνουν μέχρι σήμερα. Την ίδια στιγμή, η ταινία είχε έναν ιδιαίτερο σεβασμό και μια ευαισθησία απέναντι στην ηρωίδα της. Θα λέγατε ότι αυτή η διάσταση αναδεικνύεται ακόμη πιο έντονα στο ανέβασμα που ετοιμάζετε;

Ναι, στην ταινία είναι αισθητή η ευαισθησία με την οποία, μέσω της ερμηνείας της Τζένης Καρέζη, “φωτογραφίζεται” ο ρόλος της Λόλας. Ίσως, και λόγω της εποχής, κάποια πράγματα έπρεπε να είναι πιο υπαινικτικά και λιγότερο ωμά. Στη δική μας πάντως αφήγηση, η βία και η σκληρότητα είναι πιο αναγνωρίσιμες και πιο ευανάγνωστες. Κι αυτό γιατί μπορεί η θέση της γυναίκας να έχει αναβαθμιστεί από εκείνη την εποχή, αλλά η έμφυλη βία, εξακολουθεί να έχει τρομερά ισχυρό αποτύπωμα σε όλες τις κοινωνίες. Ειδικότερα η σεξουαλική εκμετάλλευση και το trafficking, θύμα του οποίου είναι και η Λόλα, εξακολουθούν να υπάρχουν σε τεράστιο βαθμό.

Λόλα
Γιάννης Στάνκογλου, Έλλη Τρίγγου και Γιώργος Γάλλος

-Για τη «Λόλα» αρχικά είχαν ανακοινωθεί παραστάσεις Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή, όμως λόγω της μεγάλης ζήτησης προστέθηκε και η Πέμπτη. Πώς σας φαίνεται αυτό το αθηναϊκό σκηνικό, με μεγάλες και μικρές σκηνές να γεμίζουν τόσο άμεσα; 

Με την ευκαιρία της ερώτησή σας θα ήθελα να εκφράσω την άποψή μου για το φαινόμενο του “sold out”. Είναι πολύ σημαντικό που ο κόσμος βλέπει θέατρο. Κάποιες παραστάσεις θα “γεμίσουν” πριν ακόμα ξεκινήσουν, αλλά έχω παρακολουθήσει και σημαντικότατες δουλειές οι οποίες δεν κατάφεραν ποτέ να πάρουν το “παράσημο” αυτό. Είχα απλώς την ανάγκη να το επισημάνω. Ότι το sold out δεν αποτελεί κατ’ ανάγκη διαπιστευτήριο καλλιτεχνικής αξίας.

Τώρα, όσον αφορά τη δική μας παράσταση φυσικά νοιώθω χαρούμενος που ο κόσμος δείχνει να ενδιαφέρεται για αυτή την παράσταση. Θα χαρώ ακόμα πιο πολύ αν καταφέρουμε να “ανοίξουμε διάλογο” πάνω σε πολύ καίρια ζητήματα, όπως η έμφυλη βία, η κοινωνική εκμετάλλευση της γυναίκας, η διατήρηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας μέσα σε ένα υποκριτικό, πατριαρχικό σύστημα εξουσίας.

-Συμφωνώ απόλυτα μαζί σας. Προσωπικά, θα ήθελα να δω και “απόκέντρωση” της θεατρικής ζωής… Υπάρχουν καθόλου σκέψεις για περιοδεία και μεταφορά της παράστασης σε άλλες πόλεις;

Προς το παρόν δεν γνωρίζω το πού και πότε θα περιοδεύσουμε. Είμαι σίγουρος ότι ο παραγωγός μας θα επιθυμούσε τη μετακίνηση της παράστασης αυτής π.χ. στη Θεσσαλονίκη.

Έτσι κι αλλιώς είναι πάντα μεγάλη χαρά να παρουσιάζουμε τη δουλειά μας και εκτός Αθηνών. Είναι επίσης ενδιαφέρον ότι η ίδια παράσταση, με τους ίδιους συντελεστές, σχεδόν την ίδια χρονική περίοδο αλλάζοντάς θέατρο και μεταφέροντάς την σε άλλη γεωγραφική περιοχή, φέρνει έναν νέο αέρα. Ο πυρήνας της παράστασης παραμένει ίδιος αλλά τα υλικά της αναζωογονούνται.

-Να κλείσουμε με μια αγαπημένη σας ατάκα από το έργο;

Κάποια στιγμή ο Στέλιος κατηγορεί έναν τύπο του υποκόσμου, με το παρατσούκλι “Μαύρος”, ότι φοβάται να σκοτώσει.

Κι αυτός του απαντάει: «Δε φοβάμαι Στέλιο… απλώς ξέρω πότε πρέπει να κάνω πίσω… Εσύ ξέρεις;»

Διαβάστε επίσης:

Λόλα: Η μεταφορά της θρυλικής ταινίας στο θέατρο – πρωταγωνιστές οι Έλλη Τρίγγου και Γιάννης Στάνκογλου
Λόλα: Οι πρώτες φωτογραφίες για τη νέα παραγωγή στο θέατρο Παλλάς