Κυριακή, 4 Δεκεμβρίου 2016
Όρντο - Donald Westlake: Κριτική βιβλίου
Δημοσίευση: Πέμπτη, 3 Δεκεμβρίου 2015 14:42
Όρντο - Donald Westlake: Κριτική βιβλίου

Μαιτρ του μυθιστορήματος που αντλεί στοιχεία από την περιπέτεια που ονομάζουμε ζωή, ο Westlake εισβάλει σαν κατάσκοπος ή σαν εξωτερικός παρατηρητής ή σαν αντίλαλος του εαυτού του και καταγράφει καθημερινές σκηνές, άλλοτε εκκεντρικές, άλλοτε κωμικές και άλλοτε εν μέρει φανταστικές. Γίνεται μάρτυρας με την γραφή του όλων αυτών που μπορούν να συμβούν αλλά δεν έχουν ως τώρα συμβεί ή πάλι κυνηγάει τα γεγονότα που σημάδεψαν και άλλαξαν ζωές ανθρώπων, την δική του ίσως, εκούσια ή ακούσια γιατί η μοίρα ποτέ δεν προδιαγράφεται και η τύχη κρύβεται παντού αλλά δεν εμφανίζεται πάντα. Χωρίς ιδιαίτερες απαιτήσεις από τους ήρωές του αλλά με την τάση να τους παρουσιάζει όπως είναι, αυτούσιους, ανθρώπινους και ευάλωτους, εμφανίζει τους πρωταγωνιστές του ντυμένους με όλων των ειδών τα συναισθήματα και τις αποχρώσεις τους για να είναι οικείοι και προσβάσιμοι στον αναγνώστη που απλά επιθυμεί να ψυχαγωγηθεί ή να φιλοσοφήσει μέσω αυτής. Γιατί η ψυχαγωγία περνάει μέσα από την απλότητα, τον ήρεμο λόγο, την αποφυγή εντυπωσιασμών και ανούσιων στοιχείων και ο Westlake το καταφέρνει και με το παραπάνω.

           

Σε αυτό το βιβλίο με τίτλο Όρντο, θα θέσει ενώπιον μας τη ζωή ενός κελευστή που έμεινε μακριά από περιπέτειες και προβληματικές καταστάσεις, ένας κοινότοπος άνθρωπος που αρέσκεται στα τετριμμένα, ένας περιπατητής του καιρού του χωρίς περιπλοκές. Στο πλαίσιο αυτό είναι και η γνωριμία του με μία νεαρή κοπέλα, την Έστελ Άνλικ. Αυτήν θα την αγαπήσει, θα την ερωτευτεί σφόδρα ενάντια στα κοινωνικά ήθη της εποχής, χωρίς συγκατάθεση δηλαδή από γονείς και στο τέλος θα αποφασίσει να την παντρευτεί. Εκείνος πολύ νέος και εκείνη ακόμα νεότερη, θα ζήσουν για λίγο το αμερικανικό όνειρο, την ουτοπική αυτή πραγματικότητα που ορίζει τους βίους με την πεποίθηση πως η ευδαιμονία θα κρατήσει για πάντα. Εδώ όμως το διαβολικό δαιμόνιο θα κυριαρχήσει με αποτέλεσμα οι ζωές τους να χωριστούν και το τρένο που τους κρατά στην ίδια γραμμή και το ίδιο βαγόνι συνεπιβάτες να αλλάξει πορεία. Εκείνος δεν θα σταματήσει τις δραστηριότητές του, τίποτα ουσιαστικό και συγκλονιστικό στον ορίζοντα, καμία μεταστροφή ή αξιοπρόσεκτη μεταλλαγή. Εκείνη όμως θα  αλλάξει ρότα και θα βρεθεί πρωταγωνίστρια του κινηματογράφου, θα αλλάξει το όνομά της σαν η ζωή που έστησε και έζησε ως Έστελ Άνλικ να μην υπάρχει πια. Ωστόσο, η ζωή διέπεται από τις δικές της άγνωστες συνθήκες και κατέχει αποκλειστικά την δική της πυξίδα ενώ παράλληλα κατευθύνει τα πράγματα εκεί που η ίδια επιθυμεί χωρίς να δίνει λογαριασμό. Συνέπεια αυτού του αόρατου χεριού που κανείς δεν δύναται να προβλέψει που θα μπλεχτεί και τι αλλαγές θα επιφέρει, βρέθηκε ο Όρντο ενώπιον μίας φωτογραφίας. Το παρελθόν του με την Εστέλ θα του χτυπήσει την πόρτα βλέποντας τον εαυτό του αγκαλιά με την πάλαι ποτέ αγάπη του και πλέον διάσημη σταρ του Hollywood στην φωτογραφία αυτή.

           

Αν ο Όρντο είχε πια διαγράψει από την μνήμη του αυτό τον δυνατό έρωτα που τον πλήγωσε όταν τον έχασε, ήρθε η ώρα να τον επαναφέρει χωρίς να το αναμένει ή να το επιδιώκει. Θα εισέλθει, θέλοντας και μη, σε μία επίπονη και ψυχοφθόρα διαδικασία να επιβεβαιώσει την ύπαρξή της Εστέλ που πλέον έγινε Ντων Ντεβέυν για λογαριασμό του νέου της αστραφτερού ρόλου ως αστέρα της έβδομης τέχνης. Αυτή η έρευνα θα γίνει άραγε για να διαπιστώσει αν ο έρωτας αυτός είναι ακόμα όπως τον άφησε χρόνια πριν ή είναι ένα στοίχημα για εκείνον να διασφαλίσει πως τέτοιες αναμνήσεις δεν τον αγγίζουν πια και έχουν παρέλθει ανεπιστρεπτί στο χρονοντούλαπο της προσωπικής του ιστορίας? Ο προστατευτικός κλοιός και το δίχτυ που άπλωσε γύρω του μετά την άρνηση της μητέρας της Εστέλ για τον γάμο της με τον άγνωστο αυτό νέο είναι ακόμα στέρεος ή κινδυνεύει να διαλυθεί αν αντικρύσει αυτήν που τώρα πια κυκλοφορεί στα σαλόνια των διασημοτήτων και μπορεί να παίζει στα δάχτυλά της τον επιπόλαιο ανδρικό πληθυσμό? Οι καιροί όμως έχουν αλλάξει και οι άνθρωποι επίσης αλλάζουν, ωριμάζουν, μεγαλώνουν. Ο Όρντο συγκρατημένος και αυστηρός απέναντι στην γυναίκα αυτή, αν και χαρούμενος που θα την ξανανταμώσει και θα την ξαναποκτήσει ερωτικά, έρχεται αντιμέτωπος με μία μεταλλαγμένη Εστέλ σε Ντων που θα τον εντάξει στον κύκλο της, θα τον σύρει σε βραδιές ποτού και χορού, θα τον γεμίσει με λόγια του αέρα και υποσχέσεις που δεν θα μπορέσει να κρατήσει ούτε και να εννοήσει. Είναι γεγονός πως το χρήμα και η υπερβολική δόση προβολής που έχει κατορθώσει να έχει πάνω της από τα φώτα και την λάμψη έχουν διαβρώσει το αθώο κορίτσι που κάποτε υπήρξε.

           

Ένα κάποιο τέλος προδιαγράφεται πριν ακόμα βρεθούν οι δύο τους. Ο δεύτερος γύρος, το καινούργιο αυτό επεισόδιο μπορεί να θεωρηθεί λήξαν για την σχέση τους που έχει πλέον ξεθωριάσει και έχει βαφτιστεί με τα νερά μίας πρόσκαιρης συνεύρεσης, μίας ερωτικής περίπτυξης που έχει τον χαρακτήρα ταχείας αμαξοστοιχίας. Αυτή η ταχεία αυτόκλητα θα οδηγηθεί στον γκρεμό και θα αφήσει πίσω της την πικρία στον Όρντο πως ό,τι ραγίσει μία φορά δεν θα ξανακολλήσει. Γνωρίζει καλά και το ομολογεί σε μία αποστροφή του λόγου του πως "όλοι έχουμε φαντασιώσεις, αλλά δεν πετάει ο καθένας την αληθινή ζωή του για να ζήσει μέσα στη φαντασίωση". Και εκείνος σαν τον σκύλο που έχει μυρίσει τον χώρο στον οποίο προορίζεται να ζήσει και καταλαβαίνει πως δεν τον χωράει, στέκεται απόμακρα και αποστασιοποιημένα από όλη αυτή την πραγματικότητα της Ντων και κατεβάζει το παράθυρο της φαντασίωσης. Και σαν έρχεται η ώρα της δικής της αγνωμοσύνης για την αγάπη που ήταν έτοιμος και πάλι να της χαρίσει και εξαφανιστεί μία για πάντα, εκείνος είναι έτοιμος να μην πληγωθεί και πάλι αλλά να ερμηνεύσει την συμπεριφορά της ως προβληματική και ανόητη. Έτσι μακριά από ψευδαισθήσεις, θα πορευτεί και πάλι τον δρόμο της ομαλότητας, της καθημερινότητας αν και λιγότερο φαντασμαγορική και πλούσια σε χλιδή και ανέσεις, έχει τουλάχιστον την αλήθεια που ο ίδιος πρεσβεύει και το απατηλό όνειρο που πίστεψε για λίγο πως θα ξαναπάρει σάρκα και οστά θα το πετάξει στον Καιάδα γιατί εκεί είναι αδύνατο να του καταφέρει οποιαδήποτε μαχαιριά στην ευαίσθητη καρδιά του. Εξάλλου, το δις εξαμαρτείν ουκ ανδρός σοφού!

                                                            

"Για να δημιουργήσεις ένα καινούργιο πρόσωπο, πρέπει να μισήσεις το προηγούμενο τόσο ώστε να θες να το σκοτώσεις"



Το βιβλίο του Donald Westlake, με τίτλο "Όρντο", κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Άγρα .

Εκτύπωση
Περισσότερα
Η πρώτη φλέβα - Γιάννης Μακριδάκης: Κριτική βιβλίου
21.11.2016 10:56
Ποτέ ο χρόνος δεν είναι αρκετός για να ξετυλίξεις το κουβάρι μιας ζωής και ποτέ κανείς δεν βγαίνει αλώβητος και ατάραχος από την τριβή με το παρελθόν. Ειδικά μάλιστα όταν αυτό στριφογυρίζει και γλυκοκοιτάζει το παρόν σαν την μέλισσα γύρω από το λουλούδι που προσπαθεί να προσγειωθεί για να τραφεί. Εδώ περιγράφονται τα πρόσωπα μίας άλλης εποχής που όμως ακόμα και σήμερα συνεχίζει να υπάρχει γιατί οι άνθρωποι δεν σταμάτησαν να φωτογραφίζουν τις στιγμές τους και την μοναδικότητά τους. Μία γυναίκα και ένας άντρας, δύο κόσμοι παράλληλοι και διαφορετικοί μα τόσο όμοιοι.
Μια ματιά στον κόσμο της Ελίζαμπεθ Γκάσκελ - Αλέξανδρος Κεφαλάς: Κριτική βιβλίου
07.11.2016 10:31
Είναι εξαιρετικά σημαντικό να βλέπουν το φως της δημοσιότητας τέτοιου είδους βιβλία, τα οποία εντρυφούν συνοπτικά μεν, ουσιωδώς δε σε προσωπικότητες που άφησαν το δικό τους ανεξίτηλο σημάδι στην ιστορία της λογοτεχνίας. Αυτό εδώ το μικρό εγχειρίδιο είναι αφιερωμένο στη ζωή της Βρετανίδας Ελίζαμπεθ Γκάσκελ, την οποία λίγοι γνωρίζουν και ακόμα λιγότεροι έχουν διαβάσει.
Η πτώση και άλλες ιστορίες - Friedrich Dϋrrenmatt: Κριτική βιβλίου
25.10.2016 10:13
Η ανθρώπινη ιστορία χρειάζεται πολύ μελάνι για να γραφτεί και ίσως αυτό να μην είναι αρκετό. Χωρίς αμφιβολία, αυτή η ιστορία που ονομάζεται άνθρωπος, αυτό το μέγα ανεξάντλητο κεφάλαιο και τα συν αυτώ έχει τόσες εκδοχές, τόσες όψεις και τόσα τρωτά σημεία που κάθε συγγραφέας κομίζει την δική του οπτική γωνία με οδηγό τα βιώματά του και τα αναγνώσματά του.
Το βιβλίο των φανταστικών όντων - Χόρχε Λούις Μπόρχες: Κριτική βιβλίου
11.10.2016 09:59
Φανταστικά όντα στοιχειώνουν από γεννήσεως του κόσμου τις ανθρώπινες ζωές γιατί ο άνθρωπος μπροστά στη δύναμη της φύσης και στο μεγαλείο της έχει ανάγκη να εκφράσει τις φοβίες του, τις απορίες του, τις σκέψεις του με τρόπο πολλές φορές παράλογο, μεταφυσικό και υπερβολικό.
Ρομάντσο και άλλα πεζά - Μαρία Πολυδούρη: Κριτική βιβλίου
26.09.2016 10:20
"Όσο πιο πολύ αγαπάμε και τόσο πιο πολύ άσκυφτοι γινόμαστε. Όσο πιο αληθινά αγαπάμε τόσο πιο ωραία υποφέρουμε" θα γράψει σε ύφος μελαγχολικό και ποιητικό η Μαρία Πολυδούρη προς τον ποιητή Φίλιππο Κλεωνά.
Άρτουρ Σοπενχάουερ - Peter B. Lewis: Κριτική βιβλίου
16.09.2016 16:18
Είναι ελπιδοφόρο το γεγονός πως ολοένα και περισσότερο τα βιβλία φιλοσοφίας αποτελούν πόλο έλξης και πεδίο ανακάλυψης για πολλούς αναγνώστες που αναζητούν δρόμους διαφυγής και διεξόδους μέσω αυτών.
Ο Άποικος της Μάλατα - Τζόζεφ Κόνραντ: Κριτική βιβλίου
12.09.2016 10:10
Αν μπορούσε κάποιος να αποδώσει ζωγραφικά τα έργα του Κόνραντ και κυρίως το παρόν, το οποίο είναι άμεσα συνυφασμένο με την ίδια την πολυτάραχη του ζωή του Κόνραντ λόγω των διαφόρων ταξιδιών του, σίγουρα θα επέλεγε έναν πίνακα του επίσης πολυταξιδεμένου Γκωγκέν.
Τρόποι να γυρίζεις σπίτι - Alejandro Zambra: Κριτική βιβλίου
08.09.2016 10:27
"Πάντα πίστευα πως δεν είχα αληθινές αναμνήσεις απ'τα παιδικά μου χρόνια͘ πως η ιστορία μου χωράει σε λίγες γραμμές͘ ίσως και σε μία σελίδα με μεγάλα γράμματα" αναφέρει κάπου ο Χιλιανός συγγραφέας Alejandro Zambra.