Τετάρτη, 7 Δεκεμβρίου 2016
Η Δαμόκλειος σπάθη
Δημοσίευση: Δευτέρα, 2 Μαρτίου 2015 11:40
Η Δαμόκλειος σπάθη

Συχνά γίνεται λόγος για την άνθηση της σύγχρονης ελληνικής σκηνής. Είναι διαπιστωμένο και ποικιλοτρόπως καταγεγραμμένο ότι το επίπεδο έχει ανέβει κατακόρυφα τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα η σκηνή να προσελκύει το ενδιαφέρον ενός διαρκώς διογκούμενου κοινού.


Αν σηκώσουμε το χαλάκι όμως θα δούμε ότι υπάρχουν προβλήματα για τα οποία το κοινό είναι (πολύ φυσιολογικά) ανυποψίαστο. Πραγματικά δεν φαντάζεστε τι μπορεί να κρύβεται πίσω από μία συναυλία που πήγατε και την ευχαριστηθήκατε. Ή πάλι δεν φαντάζεστε τι μπορεί να έφταιξε που… δεν την ευχαριστηθήκατε.


Ένα από αυτά τα προβλήματα είναι και το εξής:

Βάσει νόμου οι μουσικοί που εμφανίζονται σε μια συναυλία θα πρέπει να κολλήσουν ένα ένσημο στο ΙΚΑ για την εμφάνιση τους αυτή. Αυτό ισχύει απαρέγκλιτα, ακόμη κι αν εμφανίζονται για μία μόνο συναυλία, ακόμη κι αν εμφανίζονται δωρεάν, χωρίς αμοιβή.


Πάει καλά μέχρι εδώ. Καλό πράγμα είναι. Εξασφαλίζει το δικαίωμα στην ασφάλιση. Καμία αντίρρηση. Έλα όμως που υπάρχει ανατροπή στην ιστορία και τα πράγματα είναι πιο σύνθετα…


Αν ο διοργανωτής της συναυλίας (δηλαδή συνηθέστερα ο συναυλιακός  χώρος, άλλοτε το ίδιο το εμφανιζόμενο σχήμα ή σπανιότερα η δισκογραφική εταιρεία του) δεν συμμορφωθεί και δεν κολλήσει το ένσημο τότε, σε περίπτωση ελέγχου, το πρόστιμο για αυτήν την παράβαση έχει ως εξής:

- 10.500 ευρώ το «κεφάλι» πρόστιμο στον διοργανωτή για κάθε ανασφάλιστο μουσικό .

- 1.500 ευρώ προσωπικό πρόστιμο στον κάθε μουσικό.   


Δεν χρειάζεται καν να κάνει κανείς τον πολλαπλασιασμό για να αντιληφθεί ότι το ζητούμενο είναι η Φυσική Εξόντωση του παραβάτη. Θα τον κάνω όμως. Για ένα τετραμελές συγκρότημα που κάνει live ανασφάλιστο το πρόστιμο που αναλογεί στον συναυλιακό χώρο σε περίπτωση ελέγχου είναι 42.000 ευρώ. Και επιπλέον 1.500 ευρώ προσωπικό πρόστιμο για κάθε μουσικό ξεχωριστά. Ακόμη κι αν ο μουσικός είναι ερασιτέχνης, ακόμη κι αν ο μουσικός είναι εκκολαπτόμενος επαγγελματίας και παίζει σε ένα χώρο με πληρότητα 60 άτομα (π.χ. σε ένα bar) έχοντας πληρώσει την (ή συμβάλλει στην) ενοικίαση του απαιτούμενου εξοπλισμού.  


Στην Αγγλία δείχνουν να τα έχουν λύσει αυτά τα ζητήματα. Ή σχεδόν λύσει έστω. Με τον πρόσφατο νόμο (2012) «Live Music Act». Με το «deregulation» (βλ. απλοποίηση της διαδικασίας) που αυτός ο νόμος εισήγαγε και τους ευνοϊκούς όρους που ισχύουν για συναυλίες σε μικρούς και μεσαίους χώρους. Προφανώς δεν είναι τυχαίο που για το Αγγλικό κράτος η μουσική είναι τόσο πηγή (πραγματικής) ανάπτυξης όσο και εξαγώγιμο προϊόν.


Στα μέρη μας πρυτάνεψε η λογική της Φυσικής Εξόντωσης. Προφανώς η ιδέα ήταν να κλείσουν όλοι οι μικροί και μεσαίοι χώροι που με την ύπαρξη τους και μόνο συμβάλουν στην άνθηση της σύγχρονης ελληνικής σκηνής. Η ιδέα ήταν το κοινό να μένει σπίτι του, εύκολη βορά στον κάθε «Πρετεντέρη» ή όπως θέλεις πέστον. Και λέω «ήταν» και όχι «είναι» (παρότι το πρόβλημα προφανώς παραμένει) γιατί στις 25 του Γενάρη έγιναν εκλογές.


Θα μου πεις… Γιατί γίνεται καν όλη αυτή η κουβέντα. Ας γίνεται η ασφάλιση κανονικά, που είναι και το σωστό κι έτσι δεν θα υπάρχει πάνω από το κεφάλι τόσο των μουσικών όσο και των χώρων η δαμόκλειος σπάθη του προστίμου. Είπαμε ότι το ζήτημα είναι σύνθετο…  


Το κόστος του ενσήμου ήταν και παραμένει ακριβό. Πρυτανεύει η λογική που θέλει τον εκάστοτε εργοδότη a priori κλέφτη και τον εργαζόμενο συνεργό στην κλοπή αυτή. Οπότε το ένσημο είναι ακριβό σε μια λογική ότι «οι περισσότεροι» θα δουλεύουν «μαύρα» και άρα δουλειά του κρατικού μηχανισμού είναι να  μαζεύει όσα περισσότερα μπορεί από όσους για οποιοδήποτε λόγο δεν μπορούν να αποφύγουν να πληρώσουν το ένσημο. Το αποτέλεσμα είναι (τόσο σε αυτόν όσο και σε άλλους κλάδους) ότι «το ΙΚΑ παράγει ανεργία» καθώς το κόστος του ενσήμου δρα ανασταλτικά και περιορίζει είτε τον αριθμό των συναυλιών, είτε τα έσοδα των συμβαλλόμενων.


Τα τελευταία χρόνια όμως ο κόσμος έχει γυρίσει ανάποδα. Ακόμη κι αν δεχτούμε ότι το παραπάνω σκεπτικό είχε κάποτε μια λογική, πλέον τα δεδομένα έχουν αλλάξει.

• Οι συναυλιακοί χώροι έχουν γκρεμίσει τις τιμές των εισιτήριων εισόδου και έχουν μειώσει αισθητά τις τιμές κατανάλωσης. Όσοι εξακολουθούν να θεωρούν τις τιμές των αλκοολούχων ποτών «ακριβές» μάλλον είναι ανυποψίαστοι ως προς τον εξωφρενικό φόρο που έχει επιβληθεί τα τελευταία χρόνια στο αλκοόλ και καθιστά απαγορευτική την περαιτέρω μείωση των τιμών.

• Από τη μεριά τους οι μουσικοί που συμμετέχουν στις συναυλίες αυτές έχουν περιορίσει τις οικονομικές τους απαιτήσεις σε βαθμό τέτοιο που η εργασία τους να προσομοιάζει επικίνδυνα με … χόμπι (βλ. παλαιότερο «Άρση-Θέση»)


Σαν να μην είναι αρκετά τα παραπάνω υπάρχουν και επιπλέον προσχώματα.

Α. η διαδικασία που απαιτείται για να κολληθεί το ένσημο είναι απαιτητική και παρότι γίνεται ηλεκτρονικά απαιτεί πολύ «χαρτούρα» καθώς –εκτός των άλλων- δεν υπάρχει διασταύρωση στοιχείων ανάμεσα στις δημόσιες υπηρεσίες (ευτυχώς έχει ήδη εξαγγελθεί αλλαγή αυτού του καθεστώτος) με αποτέλεσμα να ξαναδημιουργείται ο φάκελος σου   από την αρχή κά-θε φο-ρά που παί-ζεις live!  Επιπλέον η διαδικασία είναι τέτοια που χρειάζεται να την κάνει λογιστής (σχετικός με τα εργασιακά) και αυτό ανεβάζει το κόστος.

B. Αν ο μουσικός έχει την «ατυχία» να είναι δημόσιος υπάλληλος (ακόμη και με σύμβαση έργου) στην πράξη δεν μπορεί να παίξει νόμιμα σε συναυλία σχεδόν ποτέ καθώς χρειάζεται να κάνει αίτηση στον αρμόδιο φορέα. Ο οποίος φορέας δεν συνεδριάζει τακτικά. Άρα για να πάρει τη σχετική άδεια ο μουσικός, πρέπει να κάνει αίτηση αρκετούς… μήνες πριν τη συναυλία. Η διαδικασία είναι τυπική, θα πάρει την άδεια ο μουσικός-δημόσιος υπάλληλος να παίξει, αλλά πρακτικά μιλώντας πόσο συχνά έχει την πολυτέλεια να γνωρίζει τόσο καιρό πριν ποια live θα κάνει για να κάνει έγκαιρα την αίτηση;  


Το τι «ακροβατικά» γίνονται για να ξεπεραστεί ο σκόπελος αυτός δεν τα φαντάζεστε. Και δεν θα τα μάθετε κι από μένα. Δεν μεταδίδω άλλο!
Είναι επιτακτική ανάγκη να απλοποιηθεί η διαδικασία ασφάλισης των μουσικών και  να μειωθεί το κόστος ασφάλισης (συνολικά, κι όχι μόνο για τον συγκεκριμένο κλάδο) προκειμένου αυτό το μικρό πολιτιστικό θαύμα που συντελείται μέσα στις πιο αντίξοες συνθήκες να καταφέρει να γίνει μεγάλο.

Πριν να είναι αργά.    


Για τη συγγραφή του παρόντος (αλλά και του επόμενου «Άρση-Θέση» που θα συμπληρώσει το παρόν) συζήτησα με ή έμαθα στοιχεία από: τον συνθέτη Παναγιώτη Καλαντζόπουλο, την Μαρία και τον Μάριο (από το team του Six Dogs), την Μάρσια Ισραηλίδη (μέλος των Playground Theory) και την Πόπη Βαγενά (ΑΕΠΙ) τους οποίους και ευχαριστώ. Τυχόν ανακρίβειες βαρύνουν αποκλειστικά εμένα.  

Εκτύπωση
Περισσότερα
Σκελετοί Τραγουδιών
12.09.2016 10:44
Για το “Skeleton Tree”, το 16ο άλμπουμ στην πορεία του Nick Cave και των Bad Seeds θα έχετε ίσως ήδη διαβάσει αρκετές κριτικές , δημοσιευμένες σε εφημερίδες και site τόσο της Ελλάδας όσο και του εξωτερικού. Δεν είναι η πρόθεση μου μέσα από αυτή τη στήλη να γράφω κριτικές κι ούτε σκοπεύω να αρχίσω να το κάνω τώρα. Υπάρχουν άλλοι πιο κατάλληλοι και πιο δοκιμασμένοι σε αυτό από εμένα.
Παράλληλα σύμπαντα
08.09.2016 11:33
Ακούω στο Spotify τη λίστα με τα charts. Τα «Κορυφαία 50 στην Ελλάδα». Το έχω βάλει να παίζει διακριτικά, σαν χαλί, ενώ κάνω μια δουλειά γραφείου την οποία βαριέμαι αλλά χρειάζεται να γίνει.
Σκέψεις για την (χαμένη) μαζική απήχηση της μουσικής
01.09.2016 14:35
Ξεκίνησα να γράφω ένα κείμενο για την παρούσα στήλη με θέμα τα οικογενειακά hits του καλοκαιριού. Με μια καταγραφή δηλαδή των τραγουδιών που μας έμειναν από τις καλοκαιρινές διακοπές είτε επειδή τα ακούγαμε συχνά στο αυτοκίνητο, είτε μας έμειναν όταν τα ακούσαμε σε κάποιο καφέ, σε κάποια παραλία, είτε απλώς τα ακούσαμε από κάποιο σπίτι όπως περνούσαμε έξω από αυτό περαστικοί.
Bjork debut: 23 χρόνια μετά
27.07.2016 11:07
Άκουγα αυτές τις μέρες μετά από πάρα πολύ καιρό το Debut της Bjork από το μακρινό (;) Ιούλιο του 1993. Συμπληρώθηκαν φέτος 23 χρόνια από την κυκλοφορία του.
Όλα όσα άκουσα περισσότερο
15.07.2016 10:51
Μπήκε ο Ιούλιος και όπως κάθε χρόνο άρχισαν να δημοσιεύονται οι «mid-year lists». Οι λίστες δηλαδή με τα καλύτερα άλμπουμ της χρονιάς για το πρώτο εξάμηνο. Τελευταία όμως προβληματίζομαι για το αν τα άλμπουμ που θεωρούμε «καλύτερα» είναι ταυτόχρονα και αυτά που ακούμε περισσότερο. Το πόσο σπουδαίο είναι ή θεωρώ ότι είναι ένα άλμπουμ σημαίνει απαραίτητα ότι το άκουσα πιο πολλές φορές από άλλα άλμπουμ που θεωρώ λιγότερα καλά;
Χορτασμένη Γενιά
04.07.2016 10:34
Η είδηση εμφανίστηκε την προηγούμενη εβδομάδα στο Yahoo Music. Τουλάχιστον εκεί το είδα πρώτη φορά. Αναφέρθηκε σε CBS news, New York Times και αναπαράχθηκε τόσο ώστε να μην μπορώ να εντοπίσω από πού ξεκίνησε.
Click και κλικ
13.06.2016 10:46
Την προηγούμενη εβδομάδα δημοσιεύτηκε στο αμερικανικό site “Digital Music News” άρθρο της μόνιμης συνεργάτιδας του site, Charlotte Hassan η οποία αναλύει τα ευρήματα έρευνας της PwC σε σχέση με την ψηφιακή πώληση στις Ηνωμένες Πολιτείες κατά το 2015.
Καμιά φορά χιονίζει τον Απρίλη...
26.04.2016 11:17
“We all have our problems Some big, some are small Soon all of our problems Will be taken by the cross”