Τρίτη, 28 Φεβρουαρίου 2017
Book Review: Μιριέλ Μπαρμπερί - Η κομψότητα του σκατζόχοιρου
Δημοσίευση: Δευτέρα, 13 Μαΐου 2013 12:41
Book Review: Μιριέλ Μπαρμπερί - Η κομψότητα του σκατζόχοιρου

Δυο απροσδόκητες ηρωίδες σε μια πρωτοποριακή αφηγηματική δομή είναι τα κύρια χαρακτηριστικά αυτού του σπουδαίου βιβλίου που κυκλοφορεί σε μετάφραση της Ρίτας Κολαϊτη από τις εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες.

 

Από την Τέσυ Μπάιλα

 

Το βιβλίο το οποίο είναι το πρώτο της συγγραφέως Μιριέλ Μπαρμπερί γνώρισε παγκόσμια υποδοχή και μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες. Αυτό που το κατατάσσει ως ένα σημαντικό βιβλίο δεν είναι η επινόηση ενός αφηγηματικού κόσμου δυο ηρωίδων τόσο διαφορετικών με κοινό σημείο αναφοράς ανάμεσά τους το ότι και οι δύο διαθέτουν ένα μυστικό κόσμο και μέσα σ’ αυτόν κινούνται με ευκολία, ούτε η μυθιστορηματική του πλοκή. Είναι κυρίως η διακειμενική του σχέση με κορυφαία έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, η συνάντησή του με τον ελεύθερη σκέψη του πνευματικού κόσμου και ο στοχασμός που απορρέει ακριβώς από αυτή την διακειμενική προσέγγιση που αναδεικνύει την γοητευτική πλευρά της τέχνης.

Η Ρενέ μια απλή θυρωρός σε μια πολυκατοικία στο Παρίσι, χήρα ετών πενήντα τεσσάρων που ζει μόνη της με τον γάτο της, διαβάζει λογοτεχνία και κρύβει πίσω από τη μάσκα της άσημης και αγράμματης θυρωρού έναν άνθρωπο που αγαπά τη λογοτεχνία και η Παλόμα ένα δωδεκάχρονο κορίτσι που ζει με τους γονείς της, την αδελφή της και δυο γάτους στην ίδια πολυκατοικία με τη Ρενέ, διαβάζει μάγκα και χαικού, παρατηρεί τους φίλους της και τους ανθρώπους γύρω της, βαριέται με την αριστοκρατική τάξη και εξομολογείται την πρόθεσή της να αυτοκτονήσει στις 16 Ιουνίου.

 

Η Παλόμα, το κορίτσι της οδού Γκρενέλ 7  που θα καταλάβει τις φιλοσοφικές ανησυχίες της Ρενέ στο κρυμμένο ανάμεσα στα πατζάρια και στο σαπούνι Μασσαλίας βιβλίο της και θα αντιληφθεί το αληθινό της πρόσωπο, πίσω από το προσωπείο. Κι ένας Ιάπωνας ένοικος κι αυτός, το τρίτο πρόσωπο του βιβλίου. Ένα παιχνίδι αντιδράσεων στις λογοτεχνικές φράσεις ανάμεσά τους θα γίνει η αιτία να έρθουν κοντά ετερόκλητοι άνθρωποι και να δημιουργηθούν σχέσεις συμπάθειας και δεσμοί φιλίας ανάμεσα στους ανθρώπους αυτούς, επιβεβαιώνοντας ότι η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει ως οδηγός επιβίωσης, ως αξία αδιαφιλονίκητη και  ταυτόχρονα ως μηχανισμός συναδέλφωσης και εξάλειψης των κοινωνικών διαφορών.

 

Οι άνθρωποι συνδέονται και ενώνονται εξαλείφοντας τη ματαιοδοξία που υπάρχει ολόγυρά τους χάρη στην ψυχική ευγένεια και την πνευματική καλλιέργεια που μπορούν μόνοι τους να αποκτήσουν μέσω της εκλεκτικής ανάγνωσης. Και αυτό το πετυχαίνουν οι άνθρωποι που κατάφεραν να ανοίξουν τα παράθυρα της ψυχής τους στους ορίζοντες της παγκόσμιας λογοτεχνίας ανεξάρτητα από την μόρφωση που έως εκείνη τη στιγμή είχαν, αφού για να ασχοληθεί κανείς μαζί της και να γευτεί όλα τα οφέλη της χρειάζεται μόνο ένα είδος πνευματικής νοημοσύνης που όλοι, ακόμη και οι ταπεινότεροι διαθέτουν. Τρεις ήρωες αντιφατικοί αλλά ταυτόχρονα αξιαγάπητοι που γίνονται η απεικόνιση της γαλλικής κοινωνίας, η μικρογραφία της γαλλικής αστικής τάξης.

Χαρακτηριστικός είναι ο τίτλος άλλωστε που η συγγραφέας χρησιμοποιεί. Η αντιφατικότητα ανάμεσα σε ένα ακανθώδες ζώο και την πραγματική του ψυχική υπόσταση που μπορεί να είναι τόσο κομψή. Το βιβλίο είναι γραμμένο με ένα ευγενικό ρυθμό, με χιούμορ και συχνά οι περιγραφόμενες σκηνές θυμίζουν σκηνές κλασικών βιβλίων με κορυφαία τη στιγμή που η Ρενέ συνομιλεί με τον Ιάπωνα και ο διάλογός τους θυμίζει την αρχή της Άννας Καρένινα. Και όχι μόνο. Η  παγκόσμια λογοτεχνία ξαναπερνά μέσα από αναφορές στον Προυστ, τον Σταντάλ η κλασική μουσική και ο κινηματογράφος συνυπάρχουν και συνδιαλέγονται μοναδικά και το βιβλίο γίνεται μια αφετηρία καλλιτεχνικής ενασχόλησης για οποιονδήποτε αναγνώστη.

Υπέροχες λογοτεχνικές σελίδες από μια συγγραφέα που με όπλο της το χιούμορ και την ευαισθησία δίνει ένα μυθιστόρημα πολύ αξιόλογο.

 

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες.

 

Εκτύπωση
Περισσότερα
Μαύρο φυλαχτό - Βαγγέλης Μπέκας: Κριτική βιβλίου
13.02.2017 10:12
Μια ηρωική εποχή επέλεξε να αναβιώσει στο νέο του βιβλίο ο Βαγγέλης Μπέκας. Μια εποχή, ταυτισμένη με την αποτίναξη του τουρκικού ζυγού και παράλληλα με τον αγώνα των Ελλήνων για την παλιγγενεσία και ταυτόχρονα την ανάκτηση της αξιοπρέπειας και της ελευθερίας. Η ενδελεχής ιστορική έρευνα που έχει κάνει ο συγγραφέας παίζει ένα σπουδαίο ρόλο στην ολοκλήρωση αυτού του έργου και η συγκινητική κινηματογραφική της αποτύπωση μετατρέπει το βιβλίο σε μια κιβωτό καταγραφής της ιστορικής μνήμης που περιστρέφεται γύρω από την ηγετική φυσιογνωμία του βιβλίου, τον Μάρκο και όλους εκείνους τους ήρωες που δορυφορικά κινούνται γύρω του, όπως είναι ο Τζαβέλλας, η μάνα, η Ρίνα, η Δέσπω, η Ελένη κ.ά..
Μετά φόβου - Ελένη Πριοβόλου: Κριτική βιβλίου
24.01.2017 11:44
«Συχνά είναι πιο ασφαλές να είσαι αλυσοδεμένος από το να είσαι ελεύθερος», έγραφε, πριν από κάμποσα χρόνια, ο Κάφκα και η Ελένη Πριοβόλου, στο βιβλίο της «Μετά φόβου» υπογράφει μια ελεγεία για το φόβο της ελευθερίας, για την υποταγή των ονείρων και την εκδίκησή τους, για τις αυταπάτες και τις ψευδαισθήσεις που ποδηγετούν τη ζωή των ανθρώπων και κυρίως την προσωπική, οικογενειακή και κοινωνική τους ελευθερία.
33 Στροφές - Canek Sánchez Guevara: Κριτική βιβλίου
09.01.2017 10:23
Με μια ευρηματική ιδέα ο Κανέκ Σάντσεζ Γκεβάρα διεισδύει στην Ιστορία μιας χώρας που πίστεψε στην ιδέα της επανάστασης και την πραγμάτωσε πριν από κάμποσα χρόνια, περιγράφοντας την τωρινή ζωή των κατοίκων της, την αίσθηση της απογοήτευσης μιας γενιάς και την ελπίδα της να ξεφύγει από τη ρουτίνα μιας χώρας που είδε τις προσδοκίες τα να γκρεμίζονται.
Ο Ελύτης στην Ευρώπη - Paola-Minucci, Χρήστος Μπιντούδης (επιμέλεια): Κριτική βιβλίου
19.12.2016 10:37
«Ο Ελύτης στην Ευρώπη». Πρόκειται για έναν μικρό τόμο που περιλαμβάνει σε επιμέλεια της Paola Maria Minucci και του Χρήστου Μπιντούδη τα Πρακτικά του οµώνυµου Συνεδρίου, που έγινε στο πανεπιστήμιο της Ρώµης το 2006 με αφορμή την συμπλήρωση τότε των δέκα χρόνων από τον θάνατο του Οδυσσέα Ελύτη.
Ο κόσμος ο μικρός ό μέγας! - Οδυσσέας Ελύτης: Κριτική βιβλίου
28.11.2016 10:07
Με την αφορμή της συμπλήρωσης των είκοσι χρόνων από τον θάνατο του νομπελίστα ποιητή κυκλοφόρησε από τις εκδ. Ίκαρος μια ποιητική ανθολογία με αποσπάσματα τόσο από το ποιητικό του έργο όσο και από το πεζογραφικό. Στο πρώτο μέρος του καλαίσθητου αυτού τόμου τα αποσπάσματα είναι στην ελληνική γλώσσα και ακολουθούν αμέσως μεταφρασμένα στην αγγλική, γαλλική, ιταλική και ισπανική γλώσσα.
Ο Τσάρος της αγάπης και της τέκνο - Άντονυ Μάρρα: Κριτική βιβλίου
03.11.2016 10:45
Μετά το εξαιρετικό πρώτο του βιβλίο, τον «Αστερισμό ζωτικών φαινομένων», ένα συγκλονιστικό έργο - που γνώρισε τον έπαινο κριτικών και αναγνωστών παγκοσμίως - για τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην αποδυνάμωση της κοινωνικής ηθικής και τις αξίες που προσπαθούν να επιβιώσουν, ενώ πνίγονται στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας, ο Άντονυ Μάρρα επιστρέφει με το εμβληματικό «Ο τσάρος της αγάπης και της τέκνο», για να επιβεβαιώσει τη συγγραφική του δεινότητα και ταυτόχρονα να δικαιώσει όλους όσοι πίστεψαν από την αρχή, πως πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους πεζογράφους της αμερικανικής λογοτεχνίας.
Έχων σώας τας φρένας και άλλες τρελές ιστορίες - Αργύρης Χιόνης: Κριτική βιβλίου
26.10.2016 13:54
«Έχων σώας τα φρένας & άλλες ιστορίες» τιτλοφορείται η συλλογή εννέα διηγημάτων του Αργύρη Χιόνη που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Κίχλη με επιμέλεια και με κατατοπιστικό επίμετρο της Γιώτας Κριτσέλη και σχέδια της Εύης Τσακνιά.
Αστερισμός ζωτικών φαινομένων - Άντονυ Μάρα: Κριτική βιβλίου
04.10.2016 13:51
Με το πρώτο του βιβλίο ο Άντονυ Μάρα υπογράφει ένα συγκλονιστικό έργο για τη βαρβαρότητα και τον πόλεμο, τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην μοιραία αποδυνάμωση της ηθικής μιας κοινωνίας, τις αξίες που αντιστέκονται πνιγμένες στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας. Ο νεαρός Αμερικανός συγγραφέας στήνει το μυθοπλαστικό του σύμπαν στην Τσετσενία και στους πολέμους που τη ρήμαξαν για να εντοπίσει εκεί τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος επιβιώνει ηθικά, πολιτισμικά και κυρίως συναισθηματικά, όταν η ζωή τον παγιδεύσει στη δίνη μιας δεινής μοίρας.