Κυριακή, 11 Δεκεμβρίου 2016
Book Review: Μιριέλ Μπαρμπερί - Η κομψότητα του σκατζόχοιρου
Δημοσίευση: Δευτέρα, 13 Μαΐου 2013 12:41
Book Review: Μιριέλ Μπαρμπερί - Η κομψότητα του σκατζόχοιρου

Δυο απροσδόκητες ηρωίδες σε μια πρωτοποριακή αφηγηματική δομή είναι τα κύρια χαρακτηριστικά αυτού του σπουδαίου βιβλίου που κυκλοφορεί σε μετάφραση της Ρίτας Κολαϊτη από τις εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες.

 

Από την Τέσυ Μπάιλα

 

Το βιβλίο το οποίο είναι το πρώτο της συγγραφέως Μιριέλ Μπαρμπερί γνώρισε παγκόσμια υποδοχή και μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες. Αυτό που το κατατάσσει ως ένα σημαντικό βιβλίο δεν είναι η επινόηση ενός αφηγηματικού κόσμου δυο ηρωίδων τόσο διαφορετικών με κοινό σημείο αναφοράς ανάμεσά τους το ότι και οι δύο διαθέτουν ένα μυστικό κόσμο και μέσα σ’ αυτόν κινούνται με ευκολία, ούτε η μυθιστορηματική του πλοκή. Είναι κυρίως η διακειμενική του σχέση με κορυφαία έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, η συνάντησή του με τον ελεύθερη σκέψη του πνευματικού κόσμου και ο στοχασμός που απορρέει ακριβώς από αυτή την διακειμενική προσέγγιση που αναδεικνύει την γοητευτική πλευρά της τέχνης.

Η Ρενέ μια απλή θυρωρός σε μια πολυκατοικία στο Παρίσι, χήρα ετών πενήντα τεσσάρων που ζει μόνη της με τον γάτο της, διαβάζει λογοτεχνία και κρύβει πίσω από τη μάσκα της άσημης και αγράμματης θυρωρού έναν άνθρωπο που αγαπά τη λογοτεχνία και η Παλόμα ένα δωδεκάχρονο κορίτσι που ζει με τους γονείς της, την αδελφή της και δυο γάτους στην ίδια πολυκατοικία με τη Ρενέ, διαβάζει μάγκα και χαικού, παρατηρεί τους φίλους της και τους ανθρώπους γύρω της, βαριέται με την αριστοκρατική τάξη και εξομολογείται την πρόθεσή της να αυτοκτονήσει στις 16 Ιουνίου.

 

Η Παλόμα, το κορίτσι της οδού Γκρενέλ 7  που θα καταλάβει τις φιλοσοφικές ανησυχίες της Ρενέ στο κρυμμένο ανάμεσα στα πατζάρια και στο σαπούνι Μασσαλίας βιβλίο της και θα αντιληφθεί το αληθινό της πρόσωπο, πίσω από το προσωπείο. Κι ένας Ιάπωνας ένοικος κι αυτός, το τρίτο πρόσωπο του βιβλίου. Ένα παιχνίδι αντιδράσεων στις λογοτεχνικές φράσεις ανάμεσά τους θα γίνει η αιτία να έρθουν κοντά ετερόκλητοι άνθρωποι και να δημιουργηθούν σχέσεις συμπάθειας και δεσμοί φιλίας ανάμεσα στους ανθρώπους αυτούς, επιβεβαιώνοντας ότι η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει ως οδηγός επιβίωσης, ως αξία αδιαφιλονίκητη και  ταυτόχρονα ως μηχανισμός συναδέλφωσης και εξάλειψης των κοινωνικών διαφορών.

 

Οι άνθρωποι συνδέονται και ενώνονται εξαλείφοντας τη ματαιοδοξία που υπάρχει ολόγυρά τους χάρη στην ψυχική ευγένεια και την πνευματική καλλιέργεια που μπορούν μόνοι τους να αποκτήσουν μέσω της εκλεκτικής ανάγνωσης. Και αυτό το πετυχαίνουν οι άνθρωποι που κατάφεραν να ανοίξουν τα παράθυρα της ψυχής τους στους ορίζοντες της παγκόσμιας λογοτεχνίας ανεξάρτητα από την μόρφωση που έως εκείνη τη στιγμή είχαν, αφού για να ασχοληθεί κανείς μαζί της και να γευτεί όλα τα οφέλη της χρειάζεται μόνο ένα είδος πνευματικής νοημοσύνης που όλοι, ακόμη και οι ταπεινότεροι διαθέτουν. Τρεις ήρωες αντιφατικοί αλλά ταυτόχρονα αξιαγάπητοι που γίνονται η απεικόνιση της γαλλικής κοινωνίας, η μικρογραφία της γαλλικής αστικής τάξης.

Χαρακτηριστικός είναι ο τίτλος άλλωστε που η συγγραφέας χρησιμοποιεί. Η αντιφατικότητα ανάμεσα σε ένα ακανθώδες ζώο και την πραγματική του ψυχική υπόσταση που μπορεί να είναι τόσο κομψή. Το βιβλίο είναι γραμμένο με ένα ευγενικό ρυθμό, με χιούμορ και συχνά οι περιγραφόμενες σκηνές θυμίζουν σκηνές κλασικών βιβλίων με κορυφαία τη στιγμή που η Ρενέ συνομιλεί με τον Ιάπωνα και ο διάλογός τους θυμίζει την αρχή της Άννας Καρένινα. Και όχι μόνο. Η  παγκόσμια λογοτεχνία ξαναπερνά μέσα από αναφορές στον Προυστ, τον Σταντάλ η κλασική μουσική και ο κινηματογράφος συνυπάρχουν και συνδιαλέγονται μοναδικά και το βιβλίο γίνεται μια αφετηρία καλλιτεχνικής ενασχόλησης για οποιονδήποτε αναγνώστη.

Υπέροχες λογοτεχνικές σελίδες από μια συγγραφέα που με όπλο της το χιούμορ και την ευαισθησία δίνει ένα μυθιστόρημα πολύ αξιόλογο.

 

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες.

 

Εκτύπωση
Περισσότερα
Ο κόσμος ο μικρός ό μέγας! - Οδυσσέας Ελύτης: Κριτική βιβλίου
28.11.2016 10:07
Με την αφορμή της συμπλήρωσης των είκοσι χρόνων από τον θάνατο του νομπελίστα ποιητή κυκλοφόρησε από τις εκδ. Ίκαρος μια ποιητική ανθολογία με αποσπάσματα τόσο από το ποιητικό του έργο όσο και από το πεζογραφικό. Στο πρώτο μέρος του καλαίσθητου αυτού τόμου τα αποσπάσματα είναι στην ελληνική γλώσσα και ακολουθούν αμέσως μεταφρασμένα στην αγγλική, γαλλική, ιταλική και ισπανική γλώσσα.
Ο Τσάρος της αγάπης και της τέκνο - Άντονυ Μάρρα: Κριτική βιβλίου
03.11.2016 10:45
Μετά το εξαιρετικό πρώτο του βιβλίο, τον «Αστερισμό ζωτικών φαινομένων», ένα συγκλονιστικό έργο - που γνώρισε τον έπαινο κριτικών και αναγνωστών παγκοσμίως - για τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην αποδυνάμωση της κοινωνικής ηθικής και τις αξίες που προσπαθούν να επιβιώσουν, ενώ πνίγονται στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας, ο Άντονυ Μάρρα επιστρέφει με το εμβληματικό «Ο τσάρος της αγάπης και της τέκνο», για να επιβεβαιώσει τη συγγραφική του δεινότητα και ταυτόχρονα να δικαιώσει όλους όσοι πίστεψαν από την αρχή, πως πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους πεζογράφους της αμερικανικής λογοτεχνίας.
Έχων σώας τας φρένας και άλλες τρελές ιστορίες - Αργύρης Χιόνης: Κριτική βιβλίου
26.10.2016 13:54
«Έχων σώας τα φρένας & άλλες ιστορίες» τιτλοφορείται η συλλογή εννέα διηγημάτων του Αργύρη Χιόνη που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Κίχλη με επιμέλεια και με κατατοπιστικό επίμετρο της Γιώτας Κριτσέλη και σχέδια της Εύης Τσακνιά.
Αστερισμός ζωτικών φαινομένων - Άντονυ Μάρα: Κριτική βιβλίου
04.10.2016 13:51
Με το πρώτο του βιβλίο ο Άντονυ Μάρα υπογράφει ένα συγκλονιστικό έργο για τη βαρβαρότητα και τον πόλεμο, τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην μοιραία αποδυνάμωση της ηθικής μιας κοινωνίας, τις αξίες που αντιστέκονται πνιγμένες στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας. Ο νεαρός Αμερικανός συγγραφέας στήνει το μυθοπλαστικό του σύμπαν στην Τσετσενία και στους πολέμους που τη ρήμαξαν για να εντοπίσει εκεί τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος επιβιώνει ηθικά, πολιτισμικά και κυρίως συναισθηματικά, όταν η ζωή τον παγιδεύσει στη δίνη μιας δεινής μοίρας.
Κατοχή και πείνα - Ιστορίες της κάθε μέρας - Ιουλία Περσάκη: Κριτική βιβλίου
31.08.2016 10:28
Μια νέα ανθολόγηση διηγημάτων της Ιουλίας Περσάκη κυκλοφόρησε μόλις από τις εκδ. Εστία. Πρόκειται για μια σειρά διηγημάτων που περιγράφουν τις μικρές ιστορίες των απλών, καθημερινών ηρώων τους μέσα από τις προσωπικές τους εμπειρίες. Η αφορμή για να γραφτούν αυτά τα διηγήματα είναι πάντοτε ασήμαντα περιστατικά, στα οποία εστιάζει η συγγραφέας, για να φέρει στο φως τις μύχιες σκέψεις των ηρώων της.
Λάιλα - Μέριλιν Ρόμπινσον: Κριτική βιβλίου
04.08.2016 13:52
Η Μέριλιν Ρόμπινσον είναι μια πολυβραβευμένη και αγαπημένη Αμερικανίδα συγγραφέας και το «Λάιλα», το μυθιστόρημα με το οποίο τιμήθηκε με το Εθνικό Βραβείο του Κύκλου των Κριτικών στις ΗΠΑ το 2014, αποτελεί το τρίτο μέρος μιας τριλογίας για την ιστορία δύο οικογενειών παστόρων την εποχή του Κραχ σε μια μικρή πόλη της Αμερικής.
Ποιήματα - Αντώνης Σαμαράκης: Κριτική βιβλίου
07.07.2016 10:15
«Οι στίχοι σας είναι πολύ καλύτεροι από αυτούς που μας είχατε ξαναστείλει. Δουλέψτε επίμονα και προσεχτικά, χωρίς να παραλείψετε να διαβάζετε πολύ. Προσέξτε να μπείτε σ’ έναν καλό δρόμο, τώρα που είσθε ακόμη τόσο νέος. Ελάτε να σας δούμε».
Το μίσος είναι η μισή εκδίκηση - Αιμίλιος Σολωμού: Κριτική βιβλίου
06.06.2016 12:42
«Το μίσος είναι η μισή εκδίκηση… το άλλο μισό είναι η πράξη», γράφει ο Αιμίλιος Σολωμού και καταθέτει τη δική του πράξη αντίδρασης στην τραγική πραγματικότητα της σημερινής εποχής μέσα από ένα αξιόλογο μυθιστόρημα που συνδυάζει στις σελίδες του τη λογοτεχνική αφήγηση με την κοινωνιολογική έρευνα, την ιστορική μελέτη με την αστυνομική πλοκή και, ταυτόχρονα, τονίζει τη διαχρονικότητα των καταστάσεων στο ιστορικό γίγνεσθαι της Ελλάδας.