Τρίτη, 6 Δεκεμβρίου 2016
Μυστικοί Αρραβώνες - Σωτήρης Χατζάκης: Κριτική θεάτρου
Δημοσίευση: Δευτέρα, 3 Νοεμβρίου 2014 14:43
Μυστικοί Αρραβώνες - Σωτήρης Χατζάκης: Κριτική θεάτρου

Ο Ζακυνθινός Γρηγόριος Ξενόπουλος είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση στα ελληνικά γράμματα. Από τους πολυγραφότερους και πιο διαβασμένους συγγραφείς, υπηρέτησε πολλά λογοτεχνικά είδη με επιτυχία. Γενιές αναγνωστών μεγάλωσαν διαβάζοντας τα δημιουργήματά του και γενιές καλλιτεχνών, γνώρισαν επιτυχία και καταξίωση μέσα από τα έργα του, όπως η Κυβέλη με τον «Πειρασμό» και το «Μυστικό της Κοντέσας Βαλέραινας».

 

Ο Ξενόπουλος είναι ο σπουδαιότερος εισηγητής του αστικού δράματος στο ελληνικό θέατρο, μεταφέροντας το δραματολογικό βλέμμα από την ύπαιθρο στα σαλόνια. Ο λόγος του είναι λιτός και σαφής, οι χαρακτήρες έχουν εμφανείς ιδιότητες και αναγνωρίσιμα στοιχεία και οι πράξεις τους γεννιούνται από το αξιολογικό σύστημα της αστικής ηθικής. Ως προς τη γλώσσα, τα έργα του ισορροπούν μεταξύ του ευρωπαϊκού προσανατολισμού και της ελληνοκεντρικής αντίληψης.

 

Αρκετά δημιουργήματά του έχουν διασκευαστεί πολλάκις για το σανίδι, έχουν διερευνηθεί θεατρολογικά και έχουν μεταφερθεί στον κινηματογράφο ή την τηλεόραση . Ένα από τα λιγότερο γνωστά ερωτικά του μυθιστορήματα, είναι οι «Μυστικοί Αρραβώνες», που γράφτηκαν το 1915. Πιθανόν για τους λογοτεχνικούς αναλυτές και τους βιογράφους του Ξενόπουλου, να ήταν λιγότερο σημαντικό σε σχέση με άλλα γραπτά του, αλλά ουσιαστικά οι «Αρραβώνες» αγαπήθηκαν ιδιαιτέρως από το ευρύ κοινό, όταν μεταφέρθηκαν στην μικρή οθόνη για λογαριασμό της ΥΕΝΕΔ, με πρωταγωνιστές την Νόρα Βαλσάμη και τον Αλέκο Αλεξανδράκη.

 

Ο ταλαντούχος και καλλιεργημένος ζωγράφος Νάσος Ανάστης, είναι περιζήτητος στα αστικά σαλόνια των Αθηνών, όπου εντυπωσιάζει τόσο με την ιδιαιτερότητα της ζωγραφικής του, όσο και με το γενικότερο πνεύμα του. Σε μία από τις συνηθισμένες γιορτές που δίνει το «παρών», γνωρίζει μια νεαρή ζωγράφο, που δηλώνει μεγάλη του θαυμάστρια και επιζητά την φιλία του. Ένα κρυφό πάθος θα γεννηθεί ανάμεσά τους, που όμως δε θα εκδηλωθεί ποτέ, πέρα από κάποιες απελπισμένες επιστολές. Ο Νάσος είναι ήδη αρραβωνιασμένος με την κόρη κάποιου δικαστικού, ενώ η Θάλεια πολιορκείται στενά από έναν Αλεξανδρινό γόνο ευκατάστατης οικογένειας. Μέσω μιας παρεξήγησης, οι δρόμοι τους θα χωρίσουν για πάντα, εκείνος θα βουλιάξει στην επαγγελματική κοινοτυπία και αποτυχία, ενώ έπειτα από κάποια χρόνια, θα έχουν την ευκαιρία τουλάχιστον να ξεκαθαρίσουν όλα όσα τους κράτησαν μακριά.

 

Στο κείμενο , ο Ξενόπουλος με το προσωπείο του ζωγράφου, διηγείται τον αδιέξοδο έρωτα που έζησε με την ποιήτρια Μυρτιώτισσα. Είχε κρατήσει μυστικούς τους αρραβώνες με τη δεύτερη γυναίκα του, Τίτα, καθότι δεν είχε βγει ακόμη το διαζύγιό του, όταν γνώρισε και εντυπωσιάστηκε από την νεαρή συνάδελφό του, με την οποία διατήρησε για κάποιο διάστημα ερωτική αλληλογραφία. Με αφορμή αυτό το γεγονός στη ζωή του, εμπνεύστηκε την υπόθεση των «Μυστικών Αρραβώνων».

 

Σε μια λογική που μάλλον θέλει κοσμαγάπητα και ανώδυνα ελληνικά μυθιστορήματα να μεταφέρονται στη σκηνή , ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού, επέλεξε τους «Μυστικούς Αρραβώνες» για να διανύσει σκηνοθετικά το πρώτο μισό της σεζόν στο θέατρο «Ρεξ». Η παράσταση που στήθηκε ήταν χαριτωμένη, ομοιογενής, όμως διέθετε άρωμα άλλης εποχής, με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Είχε ρυθμούς αργούς, παλλαϊκό άρωμα και ερμηνείες. Έδινε την αίσθηση μιας εκτέλεσης για το Θέατρο της Δευτέρας ή ακόμα και τα ραδιοφωνικά θεατρικά του Β’ Προγράμματος, όχι όμως κάτι πολύ σύγχρονο, όπως μας συνηθίζει το Εθνικό τα τελευταία χρόνια. Παρόλα αυτά, μια μεγάλη μερίδα κοινού αρέσκεται σε έργα με ανάλογο ύφος και έτσι θα κερδίσει αρκετές καρδιές. Τα σκηνικά της Έρσης Δρίνη, απεικόνιζαν αρχαία ερείπια στο φόντο κάποιου πλούσιου σπιτιού, προκαλώντας διάφορες ερμηνείες και προεκτάσεις, κάτι που έχουμε ξαναδεί πολλές φορές σε δουλειές της και κινδυνεύει να χαρακτηριστεί κοινότυπο. Τα κοστούμια της ήταν καλαίσθητα, αριστοκρατικά, αντίστοιχα του πνεύματος του έργου. Η μουσική του Θοδωρή Οικονόμου, ήταν μελαγχολική, ατμοσφαιρική, πιστή στην εποχή του Μεσοπολέμου.

 

Οι ηθοποιοί ήταν πειστικοί, όμως κράτησαν ήπιους ερμηνευτικούς ρυθμούς. Ο Άλκις Κούρκουλος αποδίδει τον αριστοκράτη με άνεση και αέρα, μα δεν αφήνει να αναδειχθεί ο βαθύς συναισθηματισμός του ήρωα. Η Μαρίνα Καλογήρου έπλασε συμπαθητικά την «Θάλεια» της, με καίριες εξάρσεις. Η Δανάη Σκιάδη, φάνηκε υπερβολική στα ξεσπάσματά της και έχτισε μια «Καίτη» επιτηδευμένα επιπόλαια. Παρόλα αυτά, καλό το τελικό αποτέλεσμα. Ικανοποιητικοί χωρίς υπερβάσεις οι Αλέξης Γεωργούλης, Γρηγόρης Σταμούλης, Κωνσταντίνος Γιαννακόπουλος και Βασίλης Ρίσβας. Με αρκετό νεύρο και υπερβάλλοντα δυναμισμό η «Αμβροσία» της Ευδοκίας Ρουμελιώτη, ενώ ενδιαφέροντας και μπλαζέ ο Δημήτρης Αλεξανδρής. Πολύ καλή και μετρημένη ως συνήθως η Αλεξάνδρα Σακελλαροπούλου. Μεστές οι ερμηνείες της Ντίνας Αβαγιαννού και του Μελέτη Γεωργιάδη. Παλαιότερης κοπής αυτές των Κατερίνας Γιαμαλή και Αργύρη Παυλίδη . Η Λίλα Μπακλέση, έχει μία σπιρτόζικη παρουσία και σκηνική δύναμη. Ως πρωτοεμφανιζόμενη όμως, πρέπει γενικά να προσέξει.

 

Αν και πολλοί αμφισβητούν την διαχρονικότητα τέτοιου είδους έργων, πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι ο Ξενόπουλος διαμόρφωσε μία «σχολή» στην λογοτεχνία και το θέατρο. Οι «Μυστικοί αρραβώνες» του, πιθανόν να αποτελούν έναν ρομαντικό πίνακα μιας περασμένης εποχής που δε ζήσαμε και τώρα έχουμε την ευκαιρία να θαυμάσουμε τοποθετημένο σε κάποιο μουσείο καλλιτεχνικής μνήμης.

 

 

Το Εθνικό Θέατρο παρουσιάζει τους «Μυστικούς αρραβώνες» του Γρηγορίου Ξενόπουλου, σε σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη, στο Θέατρο Rex-Σκηνή «Μαρίκα Κοτοπούλη».

Εκτύπωση
Περισσότερα
«Το ’21»: Ελληνική Επανάσταση σε ροκ τόνους
22.11.2016 12:09
Τι μουσικές θα συνόδευαν ιδανικά την Ελληνική Επανάσταση; Παραδοσιακοί ήχοι όπως τους έχουμε συνηθίσει ή μήπως οι ροκ και πανκ αποχρώσεις αποτελούν ένα πιο ταιριαστό «χαλί» στα γεγονότα; Ο Άρης Μπινιάρης φαίνεται να απαντά σε αυτήν την απορία, μέσα από «Το ’21», μια παράσταση που ύστερα από τη μεγάλη επιτυχία της σε Φεστιβάλ Αθηνών και Gazarte, την βρίσκουμε αυτή τη φορά στο θέατρο Πορεία.
Είδαμε στο Φεστιβάλ Αθηνών: Top Girls, Αλέξης Ρίγλης
28.07.2016 14:58
Σε μια εποχή που κυλάει με φρενήρεις ρυθμούς, τα διλήμματα και οι ενδοιασμοί που γεννιούνται στη σύγχρονη γυναίκα είναι πολλαπλοί. Ζητήματα όπως η επιλογή καριέρας ή οικογένειας ή η κοινωνική ανέλιξη με πολλά θύματα και σκληρές συνέπειες, είναι μόνο μερικά από όσα αναδύθηκαν τα χρόνια της έντονης ανάγκης για χειραφέτηση. Στον απόηχο όλων αυτών των κοινωνικών συγκυριών, αλλά ταυτόχρονα την περίοδο ενός πολιτικού αναβρασμού, η Caryl Churchill γράφει τα «Top Girls», με τα οποία εξερευνά ένα σύνολο φεμινιστικών ανησυχιών και επιδιώκει να απομυθοποιήσει τις κατηγορίες της τάξης και του φύλου, προκειμένου να συμβάλει στην πολιτική μεταμόρφωση των γυναικών.
«Τρεις αδερφές»: Ζωές γεμάτες ανεκπλήρωτες προσδοκίες
23.05.2016 17:11
Από τα πιο αναγνωρίσιμα έργα του Τσέχωφ, οι «Τρεις αδερφές», αφηγούνται το ταξίδι τριών γυναικών σε ένα σύμπαν πλημμυρισμένο συναισθήματα και τρυφερές, ανεκπλήρωτες προσδοκίες.
«Χειρόγραφο» - Χάρις Αλεξίου: Απολογισμός μιας μεγάλης πορείας
15.04.2016 11:27
«Σήμερα ήταν τρύγος και πατήσαμε σταφύλια», είναι η πρώτη φράση που ακούγεται από το στόμα της γυναίκας που μπαίνει κρατώντας στα χέρια ένα ηλεκτρονικό σημειωματάριο, του οποίου η οθόνη είναι το μοναδικό πράγμα που φωτίζει το πρόσωπό της στο πυκνό σκοτάδι. Ξεκινά τότε μια επισκοπική απαρίθμηση γεγονότων της πρώιμης ζωής της. «Σήμερα η γιαγιά έφτιαξε τηγανίτες και έβαλε πετιμέζι», «Σήμερα ο μπαμπάς είναι άρρωστος», «Σήμερα η μαμά έβαψε τα ρούχα μαύρα για να είναι έτοιμα», «Σήμερα ο μπαμπάς πήγε στην εκκλησία, γύρισε και πέθανε».
«Άννα Καρένινα»: Καταστροφικά πάθη στην Ρωσία του 19ου αιώνα
08.04.2016 15:45
Ακόμα και όποιος δεν έχει ποτέ πιάσει στα χέρια του το μυθιστόρημα του Τολστόι, γνωρίζει επιγραμματικά την τραγική ιστορία της ηρωίδας που απελπισμένη έπεσε στις ράγες του τρένου, αποζητώντας διέξοδο στα βασανιστικά της διλήμματα και αμφιθυμίες. Το βιβλίο αποτελεί ψηφιδωτό της ρωσικής κοινωνίας του 19ου αιώνα, ενώ την κεντρική του πλοκή, αποτελεί το ερωτικό δράμα μιας νέας και όμορφης γυναίκας, της Άννας, η οποία αδυνατώντας να ζήσει όπως πραγματικά επιθυμεί κοντά στο πρόσωπο που αγαπά, πνίγεται μέσα στις κοινωνικές συμβάσεις.
«Το Κουκλόσπιτο»: Συναισθηματική αποκάλυψη με πρώιμη φεμινιστική χροιά
28.03.2016 13:36
Χρειάζονται μόνο λίγες μέρες ανελέητης συναισθηματικής πίεσης και εκβιαστικής αγωνίας για μια σύζυγο και μητέρα στην Σκανδιναβία του 19ου αιώνα, ώστε να αποφευχθεί η αναμενόμενη κατάρρευσή της και να αποκαλυφθεί ένας πηγαίος δυναμισμός και μια αναπάντεχη διάθεση για ανεξαρτησία. Η Νόρα είναι μια γυναίκα ευτυχισμένη και ικανοποιημένη με τον μέχρι τώρα συζυγικό βίο. Με μια φαινομενική αφέλεια, απολαμβάνει να ξοδεύει χρήματα για την οικογένειά της, γεγονός που εκνευρίζει τον άνδρα της, Τόρβαλντ.
«Victor-Victoria»: Ερωτικά μπερδέματα υπό τους ήχους της jazz
02.03.2016 16:20
Το τελευταίο διάστημα το μιούζικαλ βρίσκει στην Ελλάδα ένα πρόσφορο έδαφος για να αναδειχθεί και να αγαπηθεί εν τέλει από συντελεστές και κοινό. Χρειάστηκε πολύς χρόνος για να αναιρεθεί η αντίληψη μιας παλιακής αισθητικής ως προς το είδος και να επενδυθεί αρκετό χρήμα στις διάφορες παραγωγές, καθώς και εκσυγχρονισμός της σκηνοθετικής/ερμηνευτικής οπτικής τους. Ένα από τα πιο πολυδιαφημισμένα μιούζικαλ της φετινής σεζόν, το «Victor-Victoria», παίζεται αυτόν τον καιρό στο θέατρο Πάνθεον.
Φάουστ- Κατερίνα Ευαγγελάτου: Κριτική θεάτρου
03.02.2016 15:47
Ο Φάουστ του Γκαίτε αποτελεί πάντοτε μια μεγάλη πρόκληση τόσο για τους σκηνοθέτες που αναλαμβάνουν να φέρουν στα μέτρα ενός θεατρικού σκηνικού τον οργιαστικό κόσμο του Γερμανού δημιουργού, όσο και για τους ηθοποιούς που καλούνται να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις κάποιων από τους πιο διφορούμενους και απαιτητικούς ρόλους της παγκόσμιας δραματουργίας.