Η γαλλική λογοτεχνία, με τις ιστορίες που πλάθουν οι συγγραφείς που την εκπροσωπούν, χαρίζει μέσα στους αιώνες στιγμές μοναδικής αναγνωστικής απόλαυσης στους αναγνώστες. Από την εποχή του Chretien de Troyes τον 12ο αιώνα, που θεωρείται ο πρώτος Γάλλος μυθιστοριογράφος μέχρι και το σήμερα, ο γαλλικός λογοτεχνικός κόσμος είναι πλούσιος σε αφηγήσεις παντός τύπου. Είναι μία περιπέτεια εξαίρετου κάλλους, ένας γοητευτικός περίπατος που συνεχίζει να μας συνεπαίρνει. Είναι πάντα επίκαιρη η γαλλική λογοτεχνία και πάντα μία συναρπαστική αφορμή να την ανακαλύπτουμε καθώς ξεδιπλώνεται με τον ανθρωποκεντρικό αλλά και ρομαντικό της χαρακτήρα. Στο φάσμα της αξεπέραστης και πάντα σαγηνευτικής γαλλικής λογοτεχνίας ανήκει και ο Αλέξανδρος Δουμάς, εις εκ των εξεχόντων δημιουργών και αφηγητών του 19ου αιώνα όπου εδραιώθηκε αυτό που άρχισε να χτίζεται τον 18ο αιώνα με συγγραφείς όπως ο Μαρκήσιος ντε Σαντ. Ο Δουμάς όπως και άλλοι σύγχρονοί του πήραν την σκυτάλη από τους λογοτέχνες του 18ου αιώνα και απογείωσαν αυτό που σήμερα ονομάζουμε γαλλική λογοτεχνία. Οι επίγονοι όλων αυτών λειτουργούν μέχρι και σήμερα με την ίδια φιλοσοφία, δηλαδή με επίκεντρο τον άνθρωπο.
Μια μοναδική προσωπογραφία δύο εντελώς διαφορετικών προσώπων και φυσιογνωμιών
Ονόματα γνωστά όπως του Prosper Merimee, του Gaston Leroux, του Honore de Balzac, του Louis Pergaud, του νομπελίστα Πατρίκ Μοντιανό, του Καρίλ Φερέ αλλά και ονόματα λιγότερο διάσημα, αν και αναγνωρισμένα, όπως ο Christian Bobin, ο Joseph Andras, η Elsa Triolet, έχουν γράψει τη δική τους μοναδική ιστορία και έχουν χαράξει στη μνήμη μας και στις καρδιές μας δρόμους λέξεων γεμάτους εικόνες και περιγραφές αστείρευτης ομορφιάς και χάρης. Μέσω των βιβλίων και των πρωταγωνιστών τους, οι συγγραφείς ξεδιπλώνουν τις ζωές των ανθρώπων της εποχής τους και μας τις προσφέρουν στο τραπέζι της αναγνωστικής μας πείνας έτοιμες προς «βρώσιν». Η γαλλική λογοτεχνία του ρεαλισμού, του νατουραλισμού, του ρομαντισμού και τόσων άλλων κινημάτων διαπρέπει με μία σθεναρή πίστη στον ανθρωποκεντρισμό, μιλώντας ανοιχτά ή έμμεσα για τα πάθη, τις σκέψεις, τους έρωτες, τις αγωνίες του ανθρώπου.
Το βιβλίο του Αλέξανδρου Δουμά Οι κορσικανοί αδελφοί, ένα από τα όχι και τόσο γνωστά βιβλία του είναι αυτό που ουσιαστικά του ανοίγει τον δρόμο για τα μεγάλα και πασίγνωστα μυθιστορήματα, όπως ο Κόμης Μοντεκρίστο ή οι Τρεις Σωματοφύλακες. Ο Αλέξανδρος Δουμάς, ο πρεσβύτερος, πραγματοποίησε ο ίδιος ταξίδι στην Κορσική, έναν τόπο όπου μυρίζει λιγότερο Γαλλία από την ηπειρωτική χώρα, καθώς ως νησί ανήκει μεν στην Γαλλία αλλά αποπνέει έναν αέρα ιταλικό και γαλλικό μαζί ενώ οι κάτοικοί του νιώθουν ιδιαίτερα περήφανοι για αυτό που εκπέμπει ο τόπος τους ως άρωμα και ατμόσφαιρα. Οι κάτοικοι της Κορσικής μιλούν μια ιδιαίτερη διάλεκτο που φέρνει περισσότερο στα ιταλικά παρά στα γαλλικά, είναι ένας τόπος όπου ανήκει στην ταραγμένη πλην τόσο μαγική θάλασσα της Μεσογείου και πολλοί εκ των περιηγητών την έχουν συμπεριλάβει στις ταξιδιωτικές τους μαρτυρίες. Δεν είναι λίγοι αυτοί που πραγματοποίησαν ταξίδια στην Μεσόγειο, όπως ο Λαμαρτίνος, ο Θεόφιλος Γκωτιέ, ο Φλωμπέρ και βέβαια ο Δουμάς ο οποίος ταξίδεψε εκεί το 1841. Εκεί λοιπόν συνάντησε και έγραψε για μία από τις οικογένειες της Κορσικής εμποτίζοντας την αφήγησή του με μυθοπλασία και άλλα στοιχεία. Στην οικογένεια ντε Φράντσι, την ιστορία της οποίας και αποτύπωσε σε αυτό το βιβλίο περιγράφει τη ζωή δύο αδελφών εντελώς διαφορετικών μεταξύ τους. Παράλληλα όμως, μεταφέρει στον αναγνώστη τις αντιμαχίες των οικογενειών στο νησί, τις φιλονικίες, τις διαφορές στο θέμα τιμής και ουσιαστικά καταθέτει όλο το πλαίσιο της λειτουργίας μιας κοινωνίας με αυστηρούς κανόνες ηθικής και αρχών, στοιχεία που ακολουθούν τον αδελφό Λουί και εκτός Κορσικής.
Ο Αλέξανδρος Δουμάς στήνει ένα θεατρικό σκηνικό με αυτό το βιβλίο, το οποίο είναι σύντομο για μυθιστόρημα και μακροσκελές για νουβέλα, και αυτήν την θεατρικότητα την έχει ήδη πραγματευτεί και δουλέψει σε έργα θεατρικά τα οποία είχαν προηγηθεί του έργου αυτού. Όλο το πλαίσιο αφήγησης και η ροή μαζί με την παρουσίαση της ζωής των δύο κεντρικών προσώπων αλλά και των υπόλοιπων χαρακτήρων μας μεταφέρει από την Κορσική όπου ζει ο Λυσιέν στο Παρίσι, όπου ζει ο Λουί. Φιλοτεχνεί αμφότερους και μας δείχνει την σύνδεσή μεταξύ των ενώ η μητέρα τους είναι στο επίκεντρο της προσοχής και των δύο αδελφών, καθώς για αυτούς το πρόσωπο της μητέρας τους είναι ιερό. Στον πρόλογο της έκδοσης, η μεταφράστρια Αντωνία Μαρουσίδου αναφέρει τα εξής σχετικά με το έργο και την φιλοσοφία του Δουμά: «Διεισδύει στα ιστορικά χρονικά του τόπου, αγγίζει τις λεπτομέρειες, εξιστορεί θρύλους και παραδόσεις με έντονο το μεταφυσικό στοιχείο, αναλύει χαρακτήρες και συμπεριφορές ανθρώπων. Ο συγγραφέας διαθέτει εκείνη την μαγική τεχνική, με την οποία οι ταξιδιωτικές εντυπώσεις του γίνονται το εργαστήρι της δικής του πεζογραφίας, που και αυτή φωτίζεται από μια θεατρική λάμψη».
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Ο Αλέξανδρος Δουμάς, πριν ακόμα από τους ιμπρεσιονιστές, βγαίνει από το εργαστήριο γραφής του και μέσα από τα ταξίδια του παρατηρεί τον κόσμο και εμπνέεται. Επηρεάστηκε πολύ από τις αναφορές στην Κορσική του Προσπέρ Μεριμέ, ο οποίος στο δικό του μυθιστόρημα Κολόμπα, σκιαγραφεί με το δικό του μοναδικό τρόπο όσα εκτυλίσσονται στο νησί. Ο Δουμάς λοιπόν με θαυμασμό στον Μεριμέ γράφει ένα βιβλίο, το οποίο είναι προάγγελος των όσων θαυμαστών θα επακολουθήσουν στην εργογραφία του. Οι Κορσικανοί αδελφοί, με την γοητεία του άγνωστου και με την παράδοση που προκύπτει από τα ιπποτικά μυθιστορήματα του μεσαίωνα και της Αναγέννησης, αποτελούν ένα σημείο αναφοράς της γαλλικής λογοτεχνίας, του ιστορικού κατά μία έννοια μυθιστορήματος, μια άλλη εκδοχή της γαλλικής κοινωνίας της εποχής, μια ηθογραφία που μοιάζει με τους πίνακες του Κουρμπέ.
Απόσπασμα από το βιβλίο «Οι κορσικανοί αδελφοί»
«Μπορεί να σας φαίνεται περίεργο» είπε πάλι ο νεαρός χαμογελώντας κι αυτός, «το να μην θέλει κανείς να αφήσει μιαν ασήμαντη χώρα σαν τη δική μας. Τι τα θέλετε! Είμαι ένα προϊόν του νησιού, όπως η πράσινη βελανιδιά και η ρόδινη πικροδάφνη · έχω ανάγκη από ετούτη την ατμόσφαιρα την γεμάτη από αρώματα της θάλασσας και από ανάσες του βουνού {…}»
Διαβάστε επίσης:
Αλέξανδρος Δούμας – Οι κορσικανοί αδελφοί: Ένα κλασικό βιβλίο του Γάλλου συγγραφέα και δραματουργού