Η φιλοσοφία είναι η επιστήμη εκείνη που είναι φίλα προσκείμενη στον άνθρωπο, στον άνθρωπο που αναζητά διεξόδους και λύσεις, στον άνθρωπο που επιθυμεί να ζει μια καλύτερη ζωή. Η φιλοσοφία βρίσκεται στην υπηρεσία του ώστε να μπορέσει να δώσει διέξοδο στα καθημερινά του αδιέξοδα και να τον συνδράμει στις δυσκολίες που ενίοτε μπορεί να αντιμετωπίζει. Η φιλοσοφία είναι η γνώση εκείνη που προσφέρεται στον άνθρωπο από ανθρώπους, όπως ο Αριστοτέλης, ο οποίος σε όλη του τη ζωή και με όπλο τη διορατικότητα και την καθαρότητα της σκέψης του κατόρθωσε να μεταλαμπαδεύσει μια ολόκληρη κοσμοθεωρία, μια κοσμοθεωρία που μπορεί και εφαρμόζεται στην κανονική ζωή όντας επιδραστική, ωφέλιμη και ευεργετική για εκείνον που είναι έτοιμος να γίνει δέκτης της. Ο Σωκράτης εύλογα θεωρείται ο θεμελιωτής της σύγχρονης δυτικής σκέψης και φιλοσοφίας, ένας απλός άνθρωπος που εκκίνησε τη ζωή του ως λιθοξόος, λόγω του επαγγέλματος του πατέρα του. Ωστόσο, στα 17 του χρόνια χάρη στον πεφωτισμένο φιλόσοφο Αρχέλαο μυήθηκε στον κόσμο της σοφίας, η σκυτάλη πέρασε κατόπιν στον Πλάτωνα, ο οποίος μετουσίωσε σε γραπτό λόγο όλο το πνεύμα και τους συλλογισμούς του δασκάλου του. Ο Αριστοτέλης είναι εκείνος χάρη στον οποίο οφείλουμε τόσο την σωκρατική όσο και την πλατωνική σκέψη, οι οποίες μας κληροδοτήθηκαν σε όλο τους το μεγαλείο.
Το φως των Σωκράτη και Πλάτωνα λάμπει μέσα από τα Ηθικά Νικομάχεια και διατρέχει τους αιώνες
Υπάρχουν λοιπόν πρόσωπα σαν τον Αριστοτέλη που το πνεύμα τους διατρέχει τους αιώνες και δεν παύουν όσα χρόνια και αν περάσουν να μας επηρεάζουν με την σκέψη τους και την φιλοσοφία ζωής τους. Ο Αριστοτέλης αποτελεί μια φυσιογνωμία καθοριστική και μοναδική για τα ελληνικά γράμματα, είναι ένας φάρος γνώσης και ένα σημείο αναφοράς όπως υπήρξε και ο δάσκαλός του, ο Πλάτωνας. Ο Αριστοτέλης, όπως είναι ευρέως γνωστό, υπήρξε ο δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ήδη από πολύ μικρή ηλικία, ήταν αυτός που καθόρισε την σκέψη του μέσα από αναγνώσματα, όπως η ξακουστή σε όλους μας Ιλιάδα. Ο Αριστοτέλης πήρε το μείγμα σκέψης του Σωκράτη και του Πλάτωνα και μας το μετέδωσε επικαιροποιημένο. Ο Σωκράτης ποτέ δεν έγραψε και ό,τι γνωρίζουμε από τη διδασκαλία του είναι χάρη στον Πλάτωνα μέσα από τους διδακτικούς διαλόγους του. Στα όσα καταγράφει στα Ηθικά Νικομάχεια, κατανοούμε πως ο τρόπος σκέψης του γυρνά γύρω από το μέτρο σε κάθε έκφανση της ανθρώπινης ζωής, οφείλουμε να χαιρόμαστε και να λυπούμαστε με τα σωστά πράγματα, να μην οδηγούμαστε στην υπερβολή και να μετριάζουμε τις αντιδράσεις μας. Μία από τις αρετές που άλλωστε πρεσβεύει είναι η σωφροσύνη, η καλοσύνη, η πραότητα, στοιχεία που οφείλουν να μας συντροφεύουν σε κάθε στιγμή της επίγειας ζωής μας.
Ο Αριστοτέλης, δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου, έγραψε πολλά κείμενα μερικά από τα οποία σώζονται έως σήμερα, όπως τα Ηθικά Νικομάχεια, αποσπάσματα από τα οποία έχουμε την τύχη να συναντήσουμε σε αυτό το βιβλίο. Η Meyer, η οποία έχει επιμεληθεί την επιλογή των κειμένων, αναφέρει στην εισαγωγή της έκδοσης: «Η έρευνα του Αριστοτέλη αφορά την καλή ζωή, και εμείς πρέπει να στοχεύουμε στη μετάφραση της ευδαιμονίας κατά τρόπο που να διατηρεί αυτές τις σημαντικές πληροφορίες. Σε παλαιότερες χρήσεις της αγγλικής γλώσσας, οι λέξεις «happy» (ευτυχής) και «happiness» (ευτυχία) ήταν πολύ κοντά νοηματικά στο «ζω καλά» – αυτής της χρήσης είναι ακόμα ευδιάκριτα σε φράσεις όπως «a happy coincidence» («μια ευτυχής σύμπτωση»).
Ο Αριστοτέλης ανέπτυξε πλήθος επιχειρημάτων αναφορικά με διάφορα ζητήματα έχοντας μελετήσει εις βάθος τόσο το έργο του Πλάτωνα όσο και εκείνο του Σωκράτη μέσα από τα γραπτά του δασκάλου του. Ο Αριστοτέλης θίγει ζητήματα που απασχολούν ακόμα και σήμερα τον σύγχρονο άνθρωπο και αυτό διότι οι αγωνίες και οι ανησυχίες του ανθρώπου δεν παύουν να ισχύουν και σκοπός της φιλοσοφίας είναι να αναδεικνύει τα θέματα και να λειτουργεί ως σύμβουλος στο πλευρό του ανθρώπου. Βέβαια, αξίζει να ομολογήσουμε πως η φιλοσοφία δεν υπόσχεται θαύματα ούτε και βγάζει λαγούς από το καπέλο της, ωστόσο με άσκηση και επιμέλεια που απαιτεί συνέπεια και συνέχεια μπορεί να μετατραπεί αδιαμφισβήτητα στο απαραίτητο εργαλείο για να αντιληφθούμε αλλιώς τη ζωή στο σύνολό της, τις χαρές και τις λύπες της. Μελετώντας φιλοσοφία δεν σημαίνει πως κινητοποιείται κάποιος αυτόματος μηχανισμός που μεταβάλλει με το πάτημα ενός κουμπιού τη διάθεση μας προς το καλύτερο, οδηγώντας μας στην ευδαιμονία μας από τη μια στιγμή στην άλλη. Είναι μια διαρκής διαδικασία προσπάθειας αλλαγής θέασης των πραγμάτων, ένας άλλος εναλλακτικός τρόπος που μόνο θετικά μπορεί να μας προσφέρει γιατί έτσι θα κατανοήσουμε το πραγματικό νόημα της ύπαρξής μας και της παρουσίας μας στον κόσμο.
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Στο κέντρο της Αθήνας υπάρχουν πια υπολείμματα από αυτό που γνωρίζουμε ως Λύκειο του Αριστοτέλη, ένας χώρος επισκέψιμος που αξίζει να ανακαλύψει ο επισκέπτης της πόλης και να νιώσει για λίγο την αύρα του Αριστοτέλη που μετεξέλιξε ουσιαστικά την Ακαδημία του δασκάλου του, Πλάτωνα. Και στον ταξιδιώτη που θα επισκεφτεί την Βόρεια Ελλάδα και πιο συγκεκριμένα την περιοχή της Μακεδονίας, υπάρχει και εκεί, λίγο έξω από την Νάουσα, ένα εξαιρετικό τοπόσημο όπου ο Αριστοτέλης ίδρυσε την σχολή του, εκεί δίδασκε τις πραγματείες του ενώ σύμφωνα με τις αρχαίες πηγές η Σχολή ήταν ένα σαγηνευτικό μέρος, με δροσερά ρυάκια, βαθύσκιωτα σπήλαια και κατάφυτα μονοπάτια. Εκεί, ο έφηβος Αλέξανδρος πρωτογνώρισε τα έπη του Ομήρου, τον «ηθικόν και πολιτικόν λόγον» (όπως το θέτει ο Πλούταρχος) και βέβαια το βάθος της σκέψης του Αριστοτέλη. Ο Αριστοτέλης παραμένει και θα παραμένει ένα γιγαντιαίο κεφάλαιο, στα κείμενά του θα προσφεύγουμε πάντα ώστε να μας βοηθήσουν να διάγουμε έναν βίο πιο ομαλό και σαφώς πιο λελογισμένο.
Απόσπασμα από το βιβλίο:
«Ορισμένοι άνθρωποι που λαμβάνουν χρήματα σε υπερβολικό βαθμό είναι πρόθυμοι να εκμεταλλευτούν κάθε ευκαιρία για να τα αποκτήσουν, ασχέτως πηγής»