Η Art Athina, η σημαντική ετήσια συνάντηση των εικαστικών τεχνών στην Ελλάδα και μία από τις μακροβιότερες φουάρ της Ευρώπης, επιστρέφει για μια ακόμα χρονιά στο Ζάππειο. Με 72 αίθουσες τέχνης από την Ελλάδα και το εξωτερικό, ένα πολυσχιδές παράλληλο πρόγραμμα και συνέργειες με κορυφαίους πολιτιστικούς φορείς, η διοργάνωση φιλοδοξεί να αναδείξει τον ρόλο της σύγχρονης τέχνης ως πεδίο διαλόγου, πειραματισμού και κοινωνικής ευαισθητοποίησης. Στο επίκεντρο βρίσκεται η διαρκής εξέλιξη του θεσμού, αλλά και η ανάδειξη μιας νέας γενιάς καλλιτεχνών που δίνουν φρέσκια πνοή στη σκηνή. Από τις 18 έως τις 22 Σεπτεμβρίου, το Ζάππειο Μέγαρο μετατρέπεται σε σημείο συνάντησης καλλιτεχνών, γκαλερί, συλλεκτών και φίλων της τέχνης – σε μια γιορτή που ενώνει το ελληνικό και το διεθνές καλλιτεχνικό γίγνεσθαι.
***
-Ποιο είναι το φετινό στίγμα ή το κεντρικό μήνυμα που θέλει να επικοινωνήσει η ArtAthina;
Η λέξη που χαρακτηρίζει την Art Athina είναι η εξέλιξη. Στόχος μας είναι ο θεσμός να μην επαναπαύεται ποτέ, αλλά να ανανεώνεται συνεχώς και να βρίσκει νέους τρόπους να παραμένει ζωντανός και επίκαιρος. Κάθε διοργάνωση φιλοδοξούμε να ξεπερνά την προηγούμενη, διατηρώντας παράλληλα μια δυναμική και ουσιαστική παρουσία στην καλλιτεχνική σκηνή της χώρας. Πιστεύω ότι μέχρι σήμερα το έχουμε καταφέρει, και αυτό ακριβώς είναι το μήνυμά μας: η διαρκής εξέλιξη.
-Σε μια πρόσφατη συνέντευξή σας είπατε πως η “πρόθεση των καλλιτεχνών δεν περιορίζεται στη δημιουργία έργων· επιδιώκουν να αλλάξουν τον κόσμο ή, έστω, τον τρόπο με τον οποίο τον αντιλαμβανόμαστε”. Μπορείτε να μας δώσετε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα από τις φετινές συμμετοχές που να αντανακλά αυτήν ακριβώς τη στόχευση;
ΜΗΝ ΧΑΣΕΙΣ!
Πράγματι, όπως έχω αναφέρει οι σημερινές οικονομικοκοινωνικές συνθήκες εντείνουν την ανάγκη των καλλιτεχνών να καταθέσουν τις ανησυχίες τους, τα συναισθήματά τους αλλά και τα αδιέξοδα που οι ίδιοι βιώνουν. Μέσα από τα έργα τους επιχειρούν να αναδείξουν καταστάσεις, να προβληματίσουν το κοινό και ενδεχομένως, να αλλάξουν τον κόσμο. Βέβαια πιστεύω πως η τέχνη δεν το έχει – ακόμα – κατορθώσει, μπορεί όμως να αλλάξει τον τρόπο που βλέπουμε τον κόσμο.
Η Art Athina, με τη σειρά της, προσπαθεί να αφουγκραστεί τις ανάγκες της κοινωνίας και να προσφέρει χώρο για γόνιμους διαλόγους. Αυτό αποτυπώνεται όχι μόνο στο Main Section της Art Athina αλλά και στο παράλληλο πρόγραμμα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το section των Performances, σε επιμέλεια του Νικόλα Βαμβουκλή σε συνεργασία με το Flux Laboratory, το οποίο με τον τίτλο «NOW WHAT», διερευνά το ερώτημα «τι ακολουθεί;» σε έναν κόσμο αβεβαιότητας και επιτάχυνσης. Μέσα από μια νέα γενιά καλλιτεχνών που παρουσιάζουν για πρώτη φορά το έργο τους στην Art Athina, δημιουργείται ένας χώρος όπου μπορεί να γεννηθεί κάτι διαφορετικό — ένας κοινός παλμός, μια «απαλή εξέγερση».
Αντίστοιχα, μέσα από τα Art Athina Art for Tomorrow Talks, δίνεται βήμα σε «πρωτοπόρους του πολιτισμού» να επαναπροσδιορίσουν τον ρόλο των μουσείων, των συλλογών και των πολιτιστικών οργανισμών ως φορέων κοινωνικού αντίκτυπου. Η ανάδειξη της καινοτομίας και της κοινωνικής ευθύνης αποδεικνύει πώς η τέχνη μπορεί να διαμορφώσει νέες αντιλήψεις, να ενισχύσει τις τοπικές κοινωνίες και να συμβάλει σε ένα πιο ανοιχτό, βιώσιμο και δίκαιο μέλλον.
-Το πρόγραμμα περιλαμβάνει συνεργασίες όπως με την Εθνική Λυρική Σκηνή και τον Κωνσταντίνο Ρήγο. Τι σηματοδοτούν αυτές οι συνέργειες για τη φουάρ;
Στη μακρά ιστορία της η Art Athina έχει αναπτύξει συνεργασίες με μουσεία, όπως το Μουσείο Μπενάκη και το Μητροπολιτικό Οργανισμό Μουσείων Εικαστικών Τεχνών Θεσσαλονίκης (MOMus), με πολιτστικούς οργανισμούς όπως το ΔΕΣΤΕ και το ΝΕΟΝ, με ιδρύματα όπως το Ίδρυμα Ιωάννου Φ. Κωστοπούλου και το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη καθώς και με φορείς όπως η Τράπεζα της Ελλάδος κ.α.. Στόχος μας μέσα από αυτές τις συμπράξεις είναι η συνένωση του εικαστικού χώρου, με σκοπό την υλοποίηση ουσιαστικών έργων στον καλλιτεχνικό και πολιτιστικό τομέα.
Είμαστε πολύ χαρούμενοι και για τη φετινή συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή και τον Κωνσταντίνο Ρήγο, όπου στο section των Performances – το οποίο συνεπιμελούνται το Flux Laboratory με τον Νικόλα Βαμβουκλή – θα παρουσιαστεί απόσπασμα της παράστασης Golden Age. Όπως αναφέρει και το Flux Laboratory στο επιμελητικό του κείμενο, ο Κωνσταντίνος Ρήγος αντλώντας έμπνευση από τις προσωπικές του αναφορές, τις εικόνες που τον διαμόρφωσαν, το ξεχωριστό λεξιλόγιο κίνησης που έχει αναπτύξει και τα διαφορετικά μουσικά είδη που τον συνοδεύουν, υπογράφει ένα μανιφέστο μιας γενιάς που προχωρά ακατάπαυστα, έτοιμη να σαρώσει τα πάντα στο πέρασμά της.
– Με ποιον τρόπο η ArtAthina δίνει βήμα στους νέους καλλιτέχνες και αναδεικνύει τις νέες τάσεις στη σύγχρονη τέχνη;
Από την ίδρυσή του, ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Αιθουσών Τέχνης, που διοργανώνει την Art Athina, είχε ως βασικό στόχο την προβολή και στήριξη του έργου νέων Ελλήνων καλλιτεχνών. Αυτός ήταν και ιδρυτικός στόχος της ιδρύτριας του Μουσείου MOMus Άλεξ Μυλωνά. Συνεχίζοντας σε αυτή την κατεύθυνση, σε μία συνέργεια της Art Athina με το μουσείο MOMus, θεσμοθετήσαμε το Βραβείο Art Athina για νέους καλλιτέχνες έως 45 ετών — έναν θεσμό που αγκαλιάστηκε από όλες τις γκαλερί με μεγάλο ενθουσιασμό. Ο νικητής της κάθε χρονιάς έχει την ευκαιρία να παρουσιάσει το καλλιτεχνικό του έργο στο Μουσείο Άλεξ Μυλωνά σε μια ατομική έκθεση.
Επιπλέον, στο παράλληλο πρόγραμμα της Art Athina, η ενότητα Projects την οποία επιμελείται η Οντέτ Κουζού, φιλοξενεί ανεξάρτητους χώρους τέχνης και μη κερδοσκοπικούς πολιτιστικούς οργανισμούς, αναδεικνύοντας τις πιο πειραματικές πρακτικές της σύγχρονης καλλιτεχνικής σκηνής.
-Υπάρχει συγκεκριμένο κοινό για τη διοργάνωση; Σε ποιους θα λέγατε πως απευθύνεται;
Δεν θέλουμε, ούτε επιδιώκουμε να περιοριστούμε σε ένα συγκεκριμένο κοινό. Αντίθετα, φιλοδοξούμε η Art Athina να είναι ένας ανοιχτός χώρος συνάντησης για όλες τις ηλικίες και όλα τα κοινωνικά στρώματα. Οι έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί κατά τη διάρκεια της διοργάνωσης δείχνουν ότι η μεγάλη προσέλευση κάθε χρόνο προέρχεται από ένα ευρύ και πολυσυλλεκτικό κοινό, κάτι που μας χαροποιεί ιδιαίτερα.