Το Στρίψιμο της Βίδας  του Χένρι Τζέιμς, κυκλοφορεί με αφορμή την παράσταση στο θέατρο Άνεσις, τη σεζόν 2016-17, σε σκηνοθεσία Δημοσθένη Παπαδόπουλου από τις εκδόσεις Vakxikon.gr. σε μετάφραση Δημοσθένη Παπαδόπουλου.


Η γκουβερνάντα, φτωχή κόρη ενός πάστορα, διαβάζοντας μια αγγελία έρχεται σ’ επικοινωνία με το μελλοντικό αφεντικό της και σύντομα αναλαμβάνει χρέη παιδαγωγού. Ο γοητευτικός κύριός της, της έθεσε έναν όρο˙ να μην τον ενοχλήσει ποτέ. Η κοπέλα καταφθάνει στο εξοχικό σπίτι, γοητεύεται από τη γνωριμία με τη μικρή της μαθήτρια, ενώ ύστερα από δύο μέρες γνωρίζει και τον νεαρό μαθητή της ο οποίος επιστρέφει από το σχολείο στο οποίο φοιτούσε, έχοντας αποβληθεί εξαιτίας της διαγωγής του.

Σταδιακά, η γκουβερνάντα αρχίζει να βλέπει φασματικές παρουσίες που δεν γνωρίζει και καταλήγουν να γίνουν για την ίδια εμμονή. Εγκλωβισμένη σε ένα παιχνίδι νοητικών παραδοξοτήτων, μυστηριωδών σκιών και μεταφυσικής ατμόσφαιρας, παρακολουθεί το φανταστικό να εισβάλλει στην καθημερινότητα και να της επιβάλλεται ως μία πιθανή εκδοχή της πραγματικότητας.

«Το σημαντικό», έγραφε ο Χένρι Τζέιμς στα Σημειωματάριά του, «είναι να παρουσιάσει κανείς το θαυμαστό και το παράξενο περιοριζόμενος σχεδόν αποκλειστικά στο να δείξει την αντανάκλασή τους πάνω σε μιαν ευαισθησία, αναγνωρίζοντας ότι το κυριότερο στοιχείο συνίσταται σε κάποια δυνατή εντύπωση που προκαλούν και η οποία γίνεται έντονα αισθητή».

Το Στρίψιμο της Βίδας γράφτηκε το 1898 και θεωρείται ένα από τα κορυφαία πεζογραφήματα του Τζέιμς, όπου εναλλάσσονται το πραγματικό και το υπερπραγματικό, η αίσθηση και η παραίσθηση, η αγωνία, η υπαινικτικότητα και ο ίδιος ο φόβος του θανάτου…

Ο Χένρι Τζέιμς γεννήθηκε το 1843 στη Νέα Υόρκη από γονείς σκοτσέζικης και ιρλανδικής καταγωγής. Ο πατέρας του ήταν διακεκριμένος θεολόγος και φιλόσοφος και ο μεγαλύτερος αδελφός του, ο Ουίλιαμ, ήταν επίσης γνωστός φιλόσοφος. Φοίτησε σε σχολεία της Νέας Υόρκης και αργότερα στο Λονδίνο, το Παρίσι και τη Γενεύη, ενώ το 1862 παρακολούθησε τη Νομική Σχολή του Χάρβαρντ. Το 1865 άρχισε να γράφει κριτικές και μικρά διηγήματα σε αμερικανικές εφημερίδες και περιοδικά. Το 1875, έχοντας ήδη επισκεφθεί την Ευρώπη δύο φορές, εγκαταστάθηκε στο Παρίσι, όπου γνώρισε τον Φλωμπέρ, τον Τουργκένιεφ, τον Ζολά και άλλους σημαίνοντες λογοτέχνες. Την επόμενη χρονιά πήγε στο Λονδίνο, όπου έκανε έντονη κοσμική ζωή. Το 1898 εγκατέλειψε το Λονδίνο και πήγε να ζήσει στο Σάσεξ. Ο Χένρι Τζέιμς πολιτογραφήθηκε Βρετανός το 1915. Πέθανε στις αρχές του 1916. Εκτός από διηγήματα, θεατρικά έργα, δοκίμια, ταξιδιωτικά, την αυτοβιογραφία του, ο Χένρι Τζέιμς έγραψε πολλά μυθιστορήματα, τα περισσότερα από τα οποία έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά: Ο γλύπτης: Ρόντρικ Χάντσον, Ένας Αμερικανός, Οι Ευρωπαίοι, Η κληρονόμος, Το πορτρέτο μιας κυρίας, Οι Βοστωνέζοι, Το χρυσό κύπελλο, Το στρίψιμο της βίδας κ.ά.

O Δημοσθένης Παπαδόπουλος γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε θέατρο και νομικά. Εργάζεται ως ηθοποιός και σκηνοθέτης από το 1993. Από το 2011 ως το 2016 έζησε και δούλεψε ως ηθοποιός στο Βερολίνο και στο Αμβούργο. Μεταφράζει και κάποιες φορές διασκευάζει έργα που σκηνοθετεί. Από τις εκδόσεις Vakxikon.gr κυκλοφορεί η μετάφρασή του Καζιμίρ & Καρολίνα του Έντεν φον Χόρβατ (2016).

Εξώφυλλο: Μελίνα Δόσιου


Διαβάστε επίσης: Δημοσθένης Παπαδόπουλος: Το «Στρίψιμο της βίδας» ως άγριο παραμύθι

Το Στρίψιμο της βίδας, του Χένρι Τζέιμς στο Θέατρο Άνεσις