Τετάρτη, 7 Δεκεμβρίου 2016
«Επτά επί Θήβας»: Όταν το πάθος για εξουσία νικά την αδελφική αγάπη
Δημοσίευση: Πέμπτη, 8 Σεπτεμβρίου 2016 13:43
«Επτά επί Θήβας»: Όταν το πάθος για εξουσία νικά την αδελφική αγάπη

Ο Ετεοκλής βρίσκεται μόνος στη σκηνή . Μοιάζει προβληματισμένος, σιωπηλός, φοβισμένος. Είναι όμως και ο περήφανος ηγέτης και υπερασπιστής της πόλης των Θηβών, την οποία οφείλει να προφυλάξει με κάθε κόστος από την επίθεση του αδελφού του Πολυνείκη που κινείται εναντίον της έχοντας συγκεντρώσει έξι ακόμη βασιλείς. Ο Χορός ξεκινά να περιγράφει βήμα προς βήμα τα φρικτά δεινά των πολιορκημένων και δέεται στους θεούς προκειμένου να τους σκεπάσουν με την προστασία τους. Ο Ετεοκλής προσπαθεί να καταλαγιάσει τον τρόμο των γυναικών συστήνοντάς τους πειθαρχία και σιωπή, όπως τους αρμόζει σε τέτοιες περιπτώσεις.

 

Ένα από τα βασικά στοιχεία στο έργο του Αισχύλου είναι ο βαθιά αντιπολεμικός του χαρακτήρας καθώς και η μεταφορά του στο σήμερα, στον εχθρό που δεν έχει μόνο τη μορφή του ξένου αλλά συχνά αντικατοπτρίζεται σε αγαπημένα πρόσωπα. Καθόλου άτοπο εξάλλου για μια χώρα στην οποία η διχόνοια αποτέλεσε κεντρί σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας της. Είναι ακόμα το στοιχείο του φόβου που κάνει τις γυναίκες του Χορού - ουσιαστικά τη φωνή της κοινής λογικής - να ικετεύουν τους θεούς για τη σωτηρία και την αποτροπή του ανίερου φονικού. Φόβο όμως νιώθει και ο βασιλιάς και προστάτης της πόλης που γνωρίζει την προκαθορισμένη μοίρα του. Γι’ αυτό και μνημονεύει συχνά την αναθεματισμένη, χαραμισμένη γενιά του Οιδίποδα, την αρχαία αυτή πληγή που κατοικεί στο σπίτι τους και ταλαιπωρεί τρεις γενιές ζητώντας ακόμα αίμα. Το θάρρος θεριεύει σταδιακά μέσα του, μέχρι που παίρνει την απόφαση να σταθεί ο ίδιος στην έβδομη Πύλη, μόνος εναντίον του αδελφού του.

 

Ο Τσέζαρις Γκραουζίνις καθοδηγεί σωστά έναν αξιόλογο θίασο και δημιουργεί εμπνευσμένες εικόνες με την Αντιγόνη και την Ισμήνη να αλληλοσυμπληρώνουν η μία τη φράση της άλλης περιβάλλοντας με τον θρήνο τους την άδικη μοίρα των αδελφών τους. Ομοίως συγκινησιακά φορτισμένη - αν και βουβή - η  τελική αναμέτρηση των δύο ηρώων σε ένα σφιχταγκάλιασμα θανάτου που ταυτόχρονα συμβολίζει τον αδιάλυτο αδελφικό δεσμό όπου οριστικός νικητής αναδεικνύεται ο Άδης. Ο Λιθουανός σκηνοθέτης τολμά επίσης να εντάξει χιουμοριστικές πινελιές παρουσιάζοντας τους στρατηγούς ως πρόσωπα δίχως «λόγο» - είτε ως νόηση είτε ως έκφραση κι επικοινωνία - που δυσκολεύονται να κρατήσουν σωστά ακόμα κι ένα σπαθί. Έτσι, πετυχαίνει να τους γελοιοποιήσει μπροστά στα μάτια των θεατών και μαζί τους ολόκληρη την έννοια του πολέμου που πίσω του σέρνει πόνο, απώλεια και καταστροφή.

 

Ο Γιάννης Στάνκογλου (Ετεοκλής) ξεχωρίζει ερμηνευτικά, αφού σηκώνει με απόλυτη επιτυχία στις πλάτες του όλο το βάρος του απαιτητικού κεντρικού ρόλου. Τόσο με τη φυσική του παρουσία όσο και με τη γεμάτη, ώριμη φωνή του που χρωματίζεται και πάλλεται από μίσος και λύσσα για την ανομία του Πολυνείκη, πλάθει μια προσωπικότητα δουλεμένη με λεπτές αποχρώσεις ξεκινώντας από τη δέηση στον Δία και καταλήγοντας σε έναν μονόλογο αποκάλυψης της βαθύτερης, πιο προσωπικής ωθούσας δύναμης που ορίζει τις πράξεις του.

 

Αξιόλογη η προσπάθεια και των υπολοίπων ηθοποιών (Γιώργος Καύκας, Αλέξανδρος Τσακίρης , Νάντια Κοντογεώργη, Ιώβη Φραγκάτου) και κυρίως του καλοκουρδισμένου Χορού που έβγαλε εις πέρας αρμονικά το δύσκολο συνταίριασμα ρυθμού και κινήσεων φέρνοντας στον νου κάτι από τα ζωώδη ένστικτα πρωτόγονης φυλής (Χορογραφία - Κίνηση: Έντι Λάμε).

 

Δεν θα μπορούσε φυσικά να μην γίνει ιδιαίτερη μνεία στην εξαιρετική μετάφραση του ποιητή Γιώργου Μπλάνα που έδωσε σχήμα σε ολοκληρωμένες, σχεδόν χειροπιαστές εικόνες.

 

Στο λιτό σκηνικό (Κέννυ ΜακΛέλλαν) τον πρώτο ρόλο καταλαμβάνουν δύο ψηλές σκάλες με πολλαπλό συμβολισμό: είναι το ύψος της εξουσίας, το μέσον μιας ισορροπίας εσωτερικής και εξωτερικής που δεν ήρθε ποτέ, ένας παραλληλισμός με τη ζωή και τον θάνατο μετά την πτώση των δύο ηρώων.

 

Οι όμορφοι μουσικοί ήχοι του Δημήτρη Θεοχάρη ντύνουν την παράσταση με εντονότερο συναίσθημα, ενώ οι φωτισμοί του Αλέκου Γιάνναρου είναι ατμοσφαιρικοί και παρ’ όλο που στο μεγαλύτερο μέρος το φως παραμένει σταθερό και σκληρό φωτίζοντας άπλετα κάθε πτυχή, αλλού χαμηλώνει δημιουργώντας αδρές σκιές. 

 

Ο θάνατος λοιπόν φαίνεται κι εδώ ως μονόδρομος να δίνει το τέλος, τη λύση της τραγωδίας. Οι βασιλείς χάνονται «τρέχοντας πίσω από την τρελή του μίσους λογική», η πατρίδα σώζεται και η ζωή συνεχίζεται ξανά με τα ίδια βάσανα: ένας σοβαρός λόγος για να θυμόμαστε πάντα ότι όλοι οι άνθρωποι διαγράφουμε κύκλους μέχρι να γίνουμε κοινωνοί της ίδιας μοίρας.

 

____________________

~ Οι «Επτά Επί Θήβας» θα παρουσιαστούν, την Παρασκευή 9 Σεπτεμβρίου στο Άλσος Νέας Σμύρνης και την Δευτέρα 12 Σεπτεμβρίου στο Ηρώδειο. Περισσότερες πληροφορίες εδώ

 

Διαβάστε επίσης: Επτά επί Θήβας: για 3 μόνο παραστάσεις στo Βασιλικό Θέατρο

Εκτύπωση
Περισσότερα
«Για μια ανάσα»: Ελεύθερη πτώση σε μια Ευρώπη που ρημάζει
11.11.2016 17:10
Η Βρετανίδα συγγραφέας Ζίνι Χάρις τοποθετεί δύο γυναίκες στο επίκεντρο αυτού του απρόβλεπτου ταξιδιού. Σίγουρα χωρίς το έξυπνο και συχνά πικρό χιούμορ, η δυσοίωνη διαπίστωση για το μέλλον της ανθρωπότητας θα ήταν πολύ βαριά. Όσο η πλοκή προχωρά, τα μηνύματα έρχονται πιο συμπυκνωμένα, πιο ωμά και πιο κοντά στο σήμερα. Σε μια Ευρώπη που διαλύει τους τραπεζικούς κανόνες, ερημώνει τους δρόμους, μπερδεύει και κρατά μάτια και σύνορα κλειστά, ο καθένας από εμάς θα μπορούσε να γίνει ο ανώνυμος μετανάστης μέσα στη βάρκα που πασχίζει να φτάσει στη στεριά.
Φρόυντ και Χίτλερ: Μια υποθετική συνάντηση που ίσως άλλαζε την ιστορία
14.10.2016 17:07
Θα μπορούσατε να φανταστείτε τον Αδόλφο Χίτλερ, τον άνθρωπο που έγραψε τις μελανότερες σελίδες της παγκόσμιας ιστορίας να ξεστομίζει τη λέξη «φόβος»; Να αγωνιά και να ικετεύει για μια πρόβλεψη σχετικά με τη δική του κλινική περίπτωση; Ο Γερμανός συγγραφέας Άρνολντ Μπέρνφελντ εμπνέεται το έργο του «Ο μικρός Χίτλερ» μπλέκοντας μυθοπλαστικά και βιογραφικά στοιχεία από τα παιδικά κι εφηβικά χρόνια του Χίτλερ και με αρκετή φαντασία φέρνει αντιμέτωπους στην αρένα - κυριολεκτικά και μεταφορικά - δύο «θηρία» της σύγχρονης ιστορίας, έναν κορυφαίο ψυχαναλυτή κι έναν κορυφαίο δικτάτορα.
«Φιλοκτήτης»: Όταν η ποίηση συναντά τον αρχαίο μύθο του Σοφοκλή
23.09.2016 17:52
Με αφορμή τον δραματικό μονόλογο του Γιάννη Ρίτσου «Φιλοκτήτης», βρέθηκα για δεύτερη φορά στο παραδοσιακό πλακιώτικο Βρυσάκι με την εσωτερική αυλή, τη σκαλιστή σκάλα και τις ξύλινες καρέκλες του να φυσούν ένα φθινοπωρινό αεράκι άλλης εποχής. Και πάλι σε έργο του σκηνοθέτη και ηθοποιού Ένκε Φεζολλάρι, που μετά τη Μπερνάρντα Άλμπα του επιστρέφει ερμηνεύοντας ένα υπέροχο και βαθύ κείμενο.
«Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη»: Μια ρεαλιστική απεικόνιση του πλατωνικού κειμένου σε πραγματικό χρόνο
22.07.2016 16:50
Στο θέατρο Βράχων το σκηνικό είναι λιτό, όπως υπήρξε και ολόκληρος ο βίος του Σωκράτη: μια καρέκλα και μια κλεψύδρα, μέσα από την οποία ο ήχος της σταγόνας συνοδεύει ως μοναδικό εφέ τον τελευταίο λόγο του φιλόσοφου, την περίφημη «Απολογία» του.
«Γκιακ»: Μνήμες πολέμου και ένας αγώνας εξιλέωσης
21.06.2016 17:15
Γκιακ. Αρβανίτικη λέξη, βαριά και τραχιά, τόσο στην προφορά όσο και στο νόημα που περικλείει. Είναι πρωτίστως το αίμα το συγγενικό, το κοινό, που ενώνει τους ανθρώπους. Είναι ακόμα το αίμα που χωρίζει, που κάνει τους ανθρώπους εχθρούς: αυτό που χύνεται από φόνο για λόγους εκδίκησης, για λόγους τιμής, για έναν άγραφο νόμο που συνεχίζεται και διαιωνίζεται.
«Ξένοι»: Τρεις γενιές κι ένας αέναος φαύλος κύκλος
23.05.2016 15:01
Ξένοι. Μια λέξη κοφτή, καθημερινή, πολυχρησιμοποιημένη, που περικλείει μέσα της κάτι πολύ κοντινό και οικείο και ταυτόχρονα απόμακρο και απορριπτικό. Εννοιολογικά μπορεί να διαβαστεί σε τουλάχιστον τρία επίπεδα: ένας άνθρωπος άγνωστος, η απομόνωση μέσα στην κοινωνία ή το οικογενειακό περιβάλλον, η αποσύνδεση από τον πυρήνα της ύπαρξής μας.
«Όταν ξυπνήσουμε εμείς οι νεκροί»: Υπαρξιακές συγκρούσεις και απολογισμός της ζωής και της τέχνης
25.04.2016 15:45
Μπορεί ένας άνθρωπος νεκρός εσωτερικά να αναστηθεί μέσω του θανάτου; Αξίζει η τέλεια αφοσίωση σε κάτι - έστω υψηλό και ιδεατό - αν το τίμημα είναι μια ολόκληρη ζωή χαμένη; Και πού οδηγεί η επίπονη αναμέτρηση ενός καλλιτέχνη με την τέχνη του;
«Κατερίνα»: Μια καταβύθιση στο φως και το σκοτάδι της ανθρώπινης ψυχής
28.03.2016 14:57
Ένας αχινός είναι μέσα στην Κατερίνα και τ’ αγκάθια του δεν την αφήνουν να ησυχάσει. Ένας αχινός είναι μέσα στην Κατερίνα και δεν την αφήνει να χαρεί τα δώρα της ζωής. Είναι πολύ δύσκολο να ξεγυμνώνεις ψυχικά και συναισθηματικά δύο ιστορίες, μία δική σου και μία του πιο κοντινού και αγαπημένου σου ανθρώπου. Η αρχή τους περικλείει ένα τέλος: εκείνο που η ίδια η μητέρα του συγγραφέα πόθησε όσο τίποτα άλλο όσο ζούσε.