Πέμπτη, 8 Δεκεμβρίου 2016

Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Μεγάλη δωρεά προς το Μουσείο Μπενάκη για την Οικία Fermor στην Καρδαμύλη

Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Μεγάλη δωρεά προς το Μουσείο Μπενάκη για την Οικία Fermor στην Καρδαμύλη

Το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος ενέκρινε δωρεά προς το Μουσείο Μπενάκη για τη συντήρηση, την επισκευή και τον εξοπλισμό της Οικίας του Patrick και της Joan Leigh Fermor στην Καρδαμύλη. Το μοναδικό αυτό ακίνητο προβλέπεται να λειτουργήσει σύντομα ως χώρος φιλοξενίας σημαντικών προσωπικοτήτων των γραμμάτων και των τεχνών, αλλά και ως κέντρο εκπαιδευτικού χαρακτήρα με τη συνεργασία εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της Ελλάδας και του εξωτερικού.

 

Η δωρεά του Patrick Leigh Fermor και της γυναίκας του Joan

 

Ο Patrick και η Joan Leigh Fermor ζούσαν για πολλά χρόνια στη Μεσσηνιακή Μάνη, στην Καρδαμύλη, στο σπίτι που σχεδίασαν με τον αρχιτέκτονα Νίκο Χατζημιχάλη. 

 

To 1996, δώρισαν εν ζωή στο Μουσείο Μπενάκη το σπίτι τους στην Καρδαμύλη, με την προϋπόθεση ότι η κυριότητα του σπιτιού θα μεταβιβαζόταν στο Μουσείο μετά το θάνατο τους. Η επιλογή αυτή προτάθηκε από τον στενό τους φίλο Τζαννή Τζαννετάκη και η δωρεά έγινε ανεπιφύλακτα αποδεκτή από το Μουσείο Μπενάκη, δεδομένης και της φιλικής σχέσης του Fermor με τον ιδρυτή Αντώνη Μπενάκη και την κόρη του Ειρήνη Καλλιγά

 

Σύμφωνα με το Συμβόλαιο Δωρεάς, το ακίνητο πρέπει να χρησιμοποιείται για την ευόδωση του έργου του Μουσείου Μπενάκη, βάσει των αποφάσεων της Διοικητικής του Επιτροπής. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιείται για τη φιλοξενία ερευνητών, οι οποίοι αναζητούν έναν ήσυχο και φιλόξενο χώρο για να εργαστούν, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα ενοικίασης του ακινήτου για τρεις μήνες κάθε χρόνο προκειμένου να εξασφαλίζονται τα έξοδα της λειτουργίας του. Το Μουσείο, λόγω της προσωπικότητας και της ιδιότητας του δωρητή, διεύρυνε ορισμένες κατηγορίες φιλοξενούμενων για να συμπεριλάβει συγγραφείς, ποιητές, καλλιτέχνες κλπ.

 

Το Μουσείο Μπενάκη απέκτησε την πλήρη κυριότητα του ακινήτου μετά τον θάνατο του δωρητή, το φθινόπωρο του 2011. Όταν παρέλαβε τη δωρεά, ξεκίνησε τη μελέτη για την μελλοντική του χρήση και παράλληλα, με τους αρχιτέκτονες/συνεργάτες Ανδρέα Κούρκουλα & Μαρία Κοκκίνου, προχώρησε στην προκαταρκτική μελέτη για τη συντήρηση και την επισκευή των κτισμάτων του ακινήτου, καθώς και στη σύνταξη των σχετικών προϋπολογισμών.

 

Το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, ανταποκρινόμενο στο αρχικό αίτημα του Μουσείου για την οικονομική στήριξη των απαραίτητων επισκευών και την προετοιμασία του σπιτιού για τη λειτουργία του, ζήτησε -και χρηματοδότησε με δωρεά του- την εκπόνηση μιας οικονομοτεχνικής μελέτης, η οποία πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία ΑΕΑ Consulting, εταιρεία εξειδικευμένη στην οργάνωση και διαχείριση Πολιτιστικών Οργανισμών. Η μελέτη αυτή -η οποία βασίστηκε στην αρχική πρόταση του Μουσείου Μπενάκη για τη μελλοντική λειτουργία της Οικίας- οδήγησε σε ορισμένες τροποποιήσεις της πρότασης αυτής, κυρίως ως προς τον οικονομικό προγραμματισμό για τη βιωσιμότητα του έργου. 

 

To Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος κοινοποίησε την απόφασή του να αναλάβει εξολοκλήρου την κάλυψη των επισκευών και της προετοιμασίας της Οικίας, προκειμένου να ξεκινήσει η λειτουργία της το συντομότερο δυνατόν.

 

Η Διοικητική Επιτροπή του Μουσείου Μπενάκη ευχαριστεί, για μια ακόμα φορά, το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος για την αδιάλειπτη και ιδιαίτερα γενναιόδωρη στήριξή του, και για την ένταξη του έργου αυτού στις δωρεές του Ιδρύματος που προορίζονται για τις τέχνες και τον πολιτισμό. Η μοναδική τοποθεσία της Οικίας Leigh Fermor, η ιδιαίτερη αρχιτεκτονική της μορφή και η αίγλη την οποία προσέδωσε στο χώρο η προσωπικότητα του συγγραφέα, σε συνδυασμό με την εποπτεία του Μουσείου Μπενάκη, και την στήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, εγγυώνται τη δημιουργία ενός ξεχωριστού κέντρου που θα κατακτήσει μία υψηλή θέση ανάμεσα στα πολλά ανάλογα κέντρα της Ευρώπης και της Αμερικής.

 

Το ακίνητο

 

Το ακίνητο βρίσκεται στην περιοχή Καλαμίτσι, στην Καρδαμύλη Μεσσηνίας, και έχει συνολική επιφάνεια 9 περίπου στρέμματα. Πρόκειται, κατά γενική ομολογία, για ένα από τα ωραιότερα ακίνητα στην Ελλάδα. Η άμεση επαφή του με τη θάλασσα -μια στενή πέτρινη σκάλα οδηγεί σε μικρή βοτσαλωτή παραλία ακριβώς κάτω από το κτήμα- τα χαμηλά, διακριτικά, πετρόκτιστα κτίσματα και ο Μεσογειακός κήπος που κατεβαίνει ως το νερό, αποτελούν ιδανικό περιβάλλον για συγκέντρωση και δημιουργία. 

 

Με λίγα λόγια η φιλοξενία στον χώρο αυτό, είναι ένα μεγάλο δώρο που μπορεί να προσφέρει η Ελλάδα σε σημαντικούς ανθρώπους του πνεύματος.

 

Η προοπτική

 

Η δημιουργία στην Ελλάδα ενός κέντρου (τίτλος εργασίας: Κέντρο Patrick and Joan Leigh Fermor), η λειτουργία του οποίου προβλέπεται να αρχίσει σταδιακά και ο σχεδιασμός των επόμενων ετών θα βασίζεται στην αξιολόγηση των πεπραγμένων.

 

Στην λειτουργία του Κέντρου Patrick & Joan Leigh Fermor προβλέπονται: 

 

•             φιλοξενίες νέων συγγραφέων και επιστημόνων για τη μελέτη και τη σύνθεση των εργασιών τους, 

 

•             διοργάνωση δραστηριοτήτων εκπαιδευτικού χαρακτήρα, σε συνεργασία με Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού, 

 

•             τιμητικές φιλοξενίες σημαντικών προσωπικοτήτων από τον χώρο των γραμμάτων, των τεχνών και των επιστημών, 

 

•             διοργάνωση εκδηλώσεων εκπαιδευτικού και πολιτιστικού χαρακτήρα για το ευρύ κοινό και τους κατοίκους της Καρδαμύλης, 

 

•             προγραμματισμένες ξεναγήσεις στο ακίνητο, με έμφαση στους Δωρητές, την ιστορία του σπιτιού και τη χρήση του από το Μουσείο Μπενάκη, 

 

•             τιμητικές, μικρής διάρκειας φιλοξενίες των ευεργετών και σημαντικών υποστηρικτών του Μουσείου Μπενάκη.

 

Για τη λειτουργία του Κέντρου, προβλέπεται να συσταθεί, με απόφαση της Διοικητικής Επιτροπής του Μουσείου Μπενάκη, μια διεθνής επιτροπή η οποία θα διαμορφώνει και θα εισηγείται το πρόγραμμα της λειτουργίας και τις σχετικές επιλογές. Η γνωμοδοτική αυτή επιτροπή θα είναι άμισθη, θα ελέγχει το έργο που συντελείται και θα εισηγείται και την επιλογή των εκάστοτε φιλοξενούμενων. 

 

Οι Νομικές, Οικονομικές και λοιπές υπηρεσίες του Μουσείου Μπενάκη (όπως τα Τμήματα των Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων, της αναζήτησης Χορηγιών και διαχείρισης Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, των Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας, της Συντήρησης κλπ) θα υποστηρίζουν και θα συνδράμουν το έργο που συντελείται στην Οικία Fermor.

 

Στόχος του Μουσείου Μπενάκη είναι να δημιουργηθεί από δωρεές τρίτων ένα καταπίστευμα το οποίο θα εξασφαλίζει την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών του Κέντρου και θα υποστηρίζει την ανάπτυξη των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων. 

 

Σύντομο Ιστορικό – Τι έχει γίνει μέχρι τώρα; 

 

•             παραδόθηκε στους εκτελεστές της διαθήκης το αρχειακό υλικό που βρέθηκε στο σπίτι, προκειμένου να δοθεί στα Εθνικά Αρχεία της Αγγλίας, όπως ορίζεται από τη διαθήκη, 

 

•             ασφαλίστηκε το ακίνητο, 

 

•             διατηρήθηκε το προσωπικό που είχε επιλέξει ο ίδιος ο Fermor προκειμένου να συνεχίζεται καθημερινά η φροντίδα των κτηρίων και του περιβάλλοντα χώρου, 

 

•             προχώρησε η απογραφή της βιβλιοθήκης, 

 

•             πραγματοποιήθηκε η λεπτομερής φωτογράφιση του σπιτιού και η καταγραφή της οικοσκευής, 

 

•             μεταφέρθηκαν τα έργα τέχνης και τα πολύτιμα βιβλία στις εγκαταστάσεις του Μουσείου Μπενάκη στην Αθήνα για λόγους συντήρησης και ασφαλούς φύλαξης, μέχρι να ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες εργασίες επισκευής, 

 

•             ολοκληρώθηκε η λεπτομερής αποτύπωση των ακινήτων καθώς και η αρχιτεκτονική και ηλεκτρομηχανολογική μελέτη για την επισκευή των κτισμάτων και τη συντήρηση των κήπων, με κύριο γνώμονα τη διατήρηση όλων εκείνων των στοιχείων που κάνουν το ακίνητο τόσο μοναδικό (ομάδα μελετητών Μαρία Κοκκίνου-Ανδρέας Κούρκουλας, Παντελής Αργυρός, Δημήτρης Πάστρας, Έλλη Παγκάλου), 

 

•             ολοκληρώθηκε η διαδικασία νομιμοποίησης των κτισμάτων, 

 

•             με δωρεά του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, ολοκληρώθηκε η μελέτη σκοπιμότητας από την εταιρεία ΑΕΑ Consulting σχετικά με τη μελλοντική χρήση, τη λειτουργία και τη βιωσιμότητα του κέντρου,

 

•             πραγματοποιήθηκαν δυο διαδοχικές απεντομώσεις για την προστασία του σπιτιού και της οικοσκευής, κυρίως όμως για τα ξύλινα στοιχεία της οικίας όπως οι οροφές των δωματίων, τα έπιπλα κ.α., 

 

•             ενεργοποιήθηκε τραπεζικός λογαριασμός στην Ελλάδα και δημιουργήθηκε, ειδικά για τον σκοπό αυτό, λογαριασμός στη Βρετανία, προκειμένου να διευκολύνονται οι δωρεές, 

 

•             βρίσκεται σε εξέλιξη η μελέτη εφαρμογής των εργασιών επισκευής,

 

•             έχουν ξεκινήσει συζητήσεις με ελληνικούς και ξένους μορφωτικούς φορείς για τη συνεργασία τους στη μελλοντική λειτουργία του Κέντρου Patrick & Joan Leigh Fermor, 

 

•             ετοιμάζεται ένας τιμητικός τόμος αφιερωμένος στη ζωή και το έργο του Patrick Leigh Fermor, ο οποίος θα ολοκληρωθεί μέσα στο 2016 καθώς και μια έκδοση για την οικία,

 

•             έχει ανέβει μια σύντομη -προς το παρόν- παρουσίαση της Οικίας στον ιστότοπο του Μουσείου Μπενάκη. Ένας ξεχωριστός ιστότοπος για την Οικία, όπου θα αναφέρονται αναλυτικά πληροφορίες για την πορεία του έργου, για τη λειτουργία της οικίας καθώς επίσης και για τις εκδηλώσεις και ξεναγήσεις που θα πραγματοποιούνται βρίσκεται στο στάδιο της προετοιμασίας του. Μέσω των παρουσιάσεων αυτών, παρέχονται όλες οι λεπτομέρειες για τη συγκέντρωση δωρεών προκειμένου να ενισχύεται το καταπίστευμα που θα δημιουργηθεί για την εξασφάλιση της μελλοντικής του λειτουργίας του Κέντρου. 

 

Επίσης, από την ημέρα της παραλαβής της κατοικίας Fermor, το Μουσείο Μπενάκη έχει διοργανώσει ή/και συντονίσει έναν ιδιαίτερα μεγάλο αριθμό επισκέψεων. Σε πολλές από αυτές συνεργάτες του Μουσείου ενημέρωσαν τους επισκέπτες για τις προοπτικές και τα μελλοντικά προγράμματα. Τα έσοδα από τα εισιτήρια των επισκέψεων χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για τις ανάγκες της οικίας. 

 

Από εδώ και στο εξής:

 

•             Ο χρόνος έναρξης των εργασιών επισκευής εξαρτάται από την έκδοση της σχετικής άδειας. Οι εργασίες προβλέπεται να ολοκληρωθούν σε περίπου 12 έως 18 μήνες από την έναρξη τους. Έως ότου ξεκινήσει η προετοιμασία του σπιτιού για τις εργασίες επισκευής, θα συνεχίσουν οι οργανωμένες επισκέψεις στο σπίτι, οι οποίες θα πραγματοποιούνται όπως και τώρα, μετά από συνεννόηση με το Μουσείο. 

 

•             Το Μουσείο Μπενάκη βρίσκεται στο στάδιο της δημιουργίας ενός καταπιστεύματος για τη συγκέντρωση δωρεών (endowment), το οποίο θα εξασφαλίζει στο διηνεκές την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών του Κέντρου και θα υποστηρίζει την ανάπτυξη των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων.

 

•             Το Μουσείο Μπενάκη με στόχο την ενημέρωση του κοινού και την συγκέντρωση δωρεών προγραμματίζει μια σειρά από αναλυτικές παρουσιάσεις για την εξέλιξη του έργου και την μελλοντική του λειτουργία. 

 

•             Πιο συγκεκριμένα διοργανώνει μια αναλυτική παρουσίαση για τις αρχές Νοεμβρίου του 2016 στο Λονδίνο, όπου διατηρείται ζωηρό και συνεχές το ενδιαφέρον για τον συγγραφέα και την Οικία της Καρδαμύλης, ενώ προβλέπεται να μεσολαβήσουν ανάλογες παρουσιάσεις στην Αθήνα και στην Καρδαμύλη.

 

Ακόμα, για την οικία Leigh Fermor έχουν προσφέρει:  

 

•             ο Roberto Calasso, συγγραφέας και εκδότης των έργων του Patrick Leigh Fermor στην Ιταλία (εκδοτικός οίκος Adelphi)

•             το Σωματείο των Φίλων του Μουσείου Μπενάκη και 

•             η Ασφαλιστική εταιρεία DAES

Το Μουσείο Μπενάκη τους ευχαριστεί όλους θερμά

 

Σημείωση: Το Μουσείο Μπενάκη είναι ο μόνος επίσημος φορέας που συγκεντρώνει χρήματα για τον εμπλουτισμό του καταπιστεύματος που θα δημιουργηθεί για την υποστήριξη της μελλοντικής λειτουργίας και της βιωσιμότητας του Κέντρου. 

Σχετικές ειδήσεις
Το Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος ολοκληρώθηκε!
03.06.2016 13:21
Το καλλιτεχνικό και εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος», ολοκλήρωσε την τέταρτη φάση του, μέσα από δράσεις και εκδηλώσεις που μετέφεραν το μήνυμα του ΚΠΙΣΝ σε ακόμα περισσότερους πολίτες, σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Τιμητική εκδήλωση για το Μουσείο της Πόλης του Βόλου στο Μουσείο Μπενάκη
13.05.2016 13:28
Το Μουσείο Μπενάκη με μια σειρά από τιμητικές εκδηλώσεις στοχεύει να προβάλει το έργο που επιτελούν οι πολιτιστικοί οργανισμοί της ελληνικής περιφέρειας για τη μελέτη και την ανάδειξη του πολιτισμού.
Το Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος ξεκίνησε
05.04.2016 16:39
Το πρόγραμμα «Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος» ξεκίνησε, με δωρεάν εκπαιδευτικές εκδηλώσεις, σεμινάρια & παραστάσεις όπερας σε όλη την Ελλάδα.
Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος για 3η χρονιά!
30.03.2016 17:03
Καθώς η κατασκευή του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) πλησιάζει προς την ολοκλήρωσή της, το καλλιτεχνικό και εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος» συνεχίζεται για τρίτη συνεχή χρονιά με δράσεις και εκδηλώσεις που θα μεταφέρουν το μήνυμα του ΚΠΙΣΝ σε ακόμα περισσότερους πολίτες, σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Ξεναγήσεις στο Μουσείο Μπενάκη Ισλαμικής Τέχνης
22.12.2015 11:49
Ξεχωριστές περιηγήσεις στον κόσμο του Ισλαμικού πολιτισμού προσφέρει το Μουσείο Ισλαμικής Τέχνης το διάστημα Ιανουαρίου – Ιουνίου 2016, μέσα από σειρά ξεναγήσεων από την επιμελήτρια της Ισλαμικής συλλογής του Μουσείου Μπενάκη, Μίνα Μωραϊτου.