Κυριακή, 11 Δεκεμβρίου 2016

Μίλενα από την Πράγα - Μαργκαρέτε Μπούμπερ-Νόυμαν

Μίλενα από την Πράγα - Μαργκαρέτε Μπούμπερ-Νόυμαν

Από τις εκδόσεις Κίχλη κυκλοφορεί το βιβλίο Μίλενα από την Πράγα της Μαργκαρέτε Μπούμπερ-Νόυμαν.

 

Το βιβλίο της Μαργκαρέτε Μπούμπερ-Νόυμαν με τον τίτλο «Μίλενα από την Πράγα» (1963), εξέχον δείγμα της στρατοπεδικής γραμματείας, έχει ασυνήθιστη δομή, καθώς εμπεριέχει και την πρώτη βιογραφία της Μίλενα Γιέσενσκα.

Η αφήγηση της Μπούμπερ-Νόυμαν, εστιάζοντας στο χρονικό της φιλίας της με τη Μίλενα, που καλλιεργήθηκε μέσα στη σκληρή καθημερινότητα του ναζιστικού στρατοπέδου του Ράβενσμπρουκ όπου βρέθηκαν έγκλειστες, επιτυγχάνει τελικά διπλό στόχο: Ως στρατοπεδική μαρτυρία, παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τη ραγδαία επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης των κρατουμένων, με αποκορύφωμα τη μετατροπή του Ράβενσμπρουκ από στρατόπεδο εργασίας σε στρατόπεδο εξόντωσης. Ως βιογραφία, ανατρέχει στα χρόνια της νεότητας και της ωριμότητας της Μίλενα στη γενέθλια Πράγα, αλλά και στη Βιέννη, αναδεικνύοντας την αντισυμβατική προσωπικότητά της. Και επειδή στη ζωή της Μίλενα το ατομικό και το συλλογικό ήταν συνυφασμένα, η αφήγηση εξελίσσεται σε τοιχογραφία των ιδεολογικών, πολιτικών και καλλιτεχνικών τάσεων κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου, τότε που το όραμα της επανάστασης συμβάδιζε με τα οράματα των πρωτοποριακών κινημάτων στον χώρο της τέχνης.

Ένας άλλος «Κόσμος του Χθες», εξίσου συναρπαστικός με εκείνον του Στέφαν Τσβάιχ, αναδύεται από τις σελίδες του βιβλίου, ο κόσμος της Κεντρικής Ευρώπης που γνώρισε πρωτόφαντη πολιτιστική άνθηση τα χρόνια του Μεσοπολέμου, προτού αφανιστεί πίσω από τις πύλες των στρατοπέδων συγκέντρωσης. Αυτόν τον κόσμο επιχειρεί να ανασυστήσει η παρούσα έκδοση , στην οποία το κείμενο της Μπούμπερ-Νόυμαν πλαισιώνεται με βιογραφικά σημειώματα των σημαντικότερων ανθρώπων που συνάντησε η Μίλενα στη ζωή της.

 

Η Μαργκαρέτε Μπούμπερ-Νόυμαν, το γένος Τύρινγκ, γεννήθηκε στο Πότσνταμ το 1901. Από νωρίς ελκύεται από τις ιδέες της αριστεράς και το 1926 προσχωρεί στὸ ΚΚ Γερμανίας. Εξαιτίας των φρονημάτων και της πολιτικής της δράσης χάνει την επιμέλεια των δύο κοριτσιών που απέκτησε από τον σύντομο γάμο της με τον Ράφαελ Μπούμπερ. Το 1929 συναντά τον μεγάλο έρωτα της ζωής της, τον Χάιντς Νόυμαν, εξέχον στέλεχος της Κομμουνιστικής Διεθνούς, και τον ακολουθεί στη σοβιετική Ρωσία, στην Ισπανία κ.α. Στην τελευταία, ωστόσο, αναγκαστική μετάβασή τους στη Σοβιετική Ένωση τίποτα δεν είναι ὅπως πρίν. Θα ζήσουν τις δίκες της Μόσχας, σε μια ατμόσφαιρα καταδόσεων, φόβου και υποψίας, μέχρι τη σύλληψη και τη φυλάκιση του Νόυμαν, λόγω «φραξιονιστικών» θέσεων, τον Απρίλιο του 1937. Η Μαργκαρέτε θα πληροφορηθεί την ακριβή ημερομηνία εκτέλεσης του συντρόφου της πολύ αργότερα. Συλλαμβάνεται και η ίδια και το 1939 εκτοπίζεται στο στρατόπεδο της Καραγκάντα, στις στέπες του Καζακστάν, όπου και θα παραμείνει μέχρι την παράδοσή της από τους Σοβιετικούς στους Ες Ες, το 1940. Ακολουθεί ο εγκλεισμός της στο ναζιστικό στρατόπεδο του Ράβενσμπρουκ, όπου τον Οκτώβριο του 1940 θα συναντήσει τη Μίλενα Γιέσενσκα. Οι δύο γυναίκες θα συνδεθούν, μέσα στον ζόφο του στρατοπέδου, με βαθιά και τρυφερή φιλία που θα διαρκέσει μέχρι τον θάνατο της Μίλενα το 1944.

Έχοντας βιώσει στα χρόνια της νιότης την έξαρση της στράτευσης και τη συντριβή των επαναστατικών προσδοκιών, με το μοναδικό «προνόμιο» να έχει ζήσει την εμπειρία των στρατοπέδων και των δύο ολοκληρωτικών καθεστώτων, η Μπούμπερ-Νόυμαν θα θεωρήσει στο εξής χρέος της να καταδείξει τις ομοιότητές τους.

Τα χρόνια μετά τον πόλεμο θα αφοσιωθεί στο συγγραφικό και το δημοσιογραφικό της έργο , ενώ παράλληλα θα αναπτύξει πλούσια ακτιβιστική δράση. Θα δώσει πολυάριθμες διαλέξεις και θα λάβει μέρος, το 1950, στο Συνέδριο για την Πολιτισμική Ελευθερία (CCF). Συγχρόνως οργανώνει την Επιτροπὴ Απελευθέρωσης Θυμάτων Αυθαιρεσίας του Ολοκληρωτισμού, ενώ το 1951 ιδρύει το Ινστιτοῦτο Πολιτικής Παιδείας και αρχίζει να εκδίδει το μηνιαίο περιοδικό, πολιτικής κυρίως ύλης, Ακτσιόν (Aktion). Η Μπούμπερ-Νόυμαν θα πεθάνει στις 6 Νοεμβρίου 1989, τρεις ημέρες πριν από την πτώση του Τείχους του Βερολίνου.

Σημαντικότερα έργα της: Φυλακισμένη του Στάλιν και του Χίτλερ: Ένας κόσμος στο σκοτάδι, 1949· Πεδία μαχών της παγκόσμιας επανάστασης, 1967· Η σβησμένη φλόγα. Πεπρωμένα της εποχής μου, 1976· «Ελευθερία, είσαι και πάλι δική μου...». Ο αγώνας για την επιβίωση, 1978, κ.ά.

Σχετικές ειδήσεις
Ανάλυση δημόσιας πολιτικής - Στέλλα Λαδή & Βασιλική Νταλάκου
17.11.2016 13:26
Από τις Εκδόσεις Παπαζήση κυκλοφορεί το βιβλίο, Ανάλυση δημόσιας πολιτικής των Στέλλας Λαδή & Βασιλικής Νταλάκου.
Ο Caryl Ferey στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών
19.10.2016 14:28
Κάθε δύο μήνες το Γαλλικό Ινστιτούτο μας προτείνει να συναντήσουμε το «αλλού» στον χώρο και τον χρόνο της σύγχρονης λογοτεχνίας, ταξίδια και οράματα μακρινά, μέσα από συγγραφείς που έγραψαν στη γαλλική γλώσσα αλλά προέρχονται από διάφορους ορίζοντες. Ξεκινάμε λοιπόν για την Πράγα το 1942, την Αγία Πετρούπολη, τη Νέα Υόρκη και το Σαν Φρανσίσκο, τα χαμένα βασίλεια των Ινδιάνων Μαπούτσε και των φυλών Ζουλού...
Συγγραφείς του κόσμου στο Ιανό: Συζήτηση με τον Jan Guillou
02.09.2016 10:09
Ο πολυβραβευμένος και πολυμεταφρασμένος σουηδός συγγραφέας και δημοσιογράφος Jan Guillou επισκέπτεται την Αθήνα για μια βραδιά γνωριμίας με το ελληνικό κοινό, συζητώντας με επίκεντρο το βιβλίο του Η ιστορία ενός σουηδού κατασκόπου, για τη ζωή του και το έργο του που κινείται σε θέματα του νόμου, της παγκόσμιας ιστορίας και της διεθνούς πολιτικής σκηνής.
Η οικολογία της ελευθερίας - Murray Bookchin
31.08.2016 11:11
Η Οικολογία της Ελευθερίας. Η ανάδυση και η διάλυση της ιεραρχίας είναι το σημαντικότερο έργο του Μάρεϊ Μπούκτσιν, του μεγάλου αυτού αμερικανού στοχαστή που άνοιξε τον δρόμο της πολιτικής οικολογίας.
Πασχαλινό Παζάρι βιβλίου στο Άρδην
27.04.2016 11:48
Πασχαλινό παζάρι βιβλίου του Άρδην στον χώρο πολιτισμού και πολιτικής Ρήγας Βελεστινλής από τη Μ. Τρίτη 26 Απριλίου έως το Σάββατο 7 Μαΐου 2016.