Σάββατο, 10 Δεκεμβρίου 2016

20 χρόνια Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής στο Μουσείο Μπενάκη

20 χρόνια Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής στο Μουσείο Μπενάκη

Τα Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής του Μουσείου Μπενάκη ιδρύθηκαν το 1995 (φέτος συμπληρώνουν 20 χρόνια λειτουργίας) από μία ομάδα αρχιτεκτόνων καθηγητών του ΕΜΠ: τη  Μάρω Καρδαμίτση-Αδάμη, το Μάνο Μπίρη, το Χαράλαμπο Μπούρα, και την αρχαιολόγο Αριστέα Παπανικολάου-Κρίστενσεν.

 

Σκοπός του τμήματος είναι η συγκέντρωση, η καταγραφή, η ταξινόμηση και η αρχειοθέτηση κάθε εικαστικής, γραπτής και προφορικής πληροφορίας σχετικά με τη νεότερη ελληνική αρχιτεκτονική, πολεοδομία και τοπογραφία και με τους δημιουργούς τους, έτσι ώστε να είναι προσιτά σε όλους τους ερευνητές.

 

Χρονολογικά περιλαμβάνει την περίοδο από την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους το 1828, έως σήμερα. Τα Α.Ν.A. είναι ίσως τα μοναδικά οργανωμένα αρχεία νεοελληνικής αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα.

 

Στα Α.Ν.Α. βρίσκεται μεγάλος αριθμός αρχείων αρχιτεκτόνων και μηχανικών (πάνω από εκατό αρχεία), καθώς και μεμονωμένες μελέτες, σχέδια και προπλάσματα. Το πλήθος των σχεδίων που φυλάσσονται στα αρχεία φτάνει σήμερα τις 60.000 περίπου.

 

Έχουν ήδη ψηφιοποιηθεί περίπου 8.000 σχέδια, από τα αρχεία των Δημήτρη Πικιώνη, Νίκου Μητσάκη, από το αρχείο σχεδίων και φωτογραφιών του Αγίου Όρους του Παύλου Μυλωνά, ένα μικρό μέρος του αρχείου του Ιωάννη Δεσποτόπουλου, μέρος της συλλογής των χαρτών της Αθήνας του 19ου αιώνα του Κώστα Μπίρη, καθώς και τμήμα του αρχείου σχεδίων των «Ξενία» του Άρη Κωνσταντινίδη (πολύτιμη προσφορά του Ε.Ο.Τ.). Τα ψηφιοποιημένα σχέδια είναι πλέον διαθέσιμα για το κοινό μέσω διαδικτυακού τόπου του Μουσείου Μπενάκη.

 

Το αρχειακό υλικό που αφορά στον 19ο αιώνα κατέχει ένα μικρό αλλά εξαιρετικά σημαντικό τμήμα των Α.Ν.Α. Ενδεικτικά αναφέρονται το αρχείο του Λύσανδρου Καυταντζόγλου, μεμονωμένα σχέδια των Σταμάτη Κλεάνθη, Εduard Schaubert και Ερνέστου Τσίλλερ, σχέδια της πόλεως των Αθηνών, κά.

 

Πολύ μεγαλύτερο αλλά εξίσου σημαντικό είναι το αρχειακό υλικό που έχει συγκεντρωθεί για την περίοδο του Μεσοπολέμου, το οποίο χαρακτηρίζεται από την εισαγωγή και την αφομοίωση του Μοντέρνου Κινήματος.

 

Ένας ικανός αριθμός σχεδίων, είτε υπό τη μορφή οργανωμένων αρχείων αρχιτεκτόνων της γενιάς του '30, Νικόλαου Μητσάκη, Κυριακούλη Παναγιωτάκου, Αλέξανδρου Δραγούμη, είτε μεμονωμένων αρχιτεκτονικών έργων των Βασίλη Δούρα και Σταμάτη Παπαδάκη, έχει ήδη ταξινομηθεί και αρχειοθετηθεί.

 

Στα Α.Ν.Α. έχουν επίσης παραχωρηθεί τα αρχεία καθηγητών των Αρχιτεκτονικών Σχολών του Ε.Μ.Π και του Α.Π.Θ. όπως των: Αλέξανδρου Νικολούδη, Εμμανουήλ Κριεζή, Δημήτρη Πικιώνη, Ιωάννη Δεσποτόπουλου, Σόλωνα Κυδωνιάτη, Κυπριανού Μπίρη, Γιώργου Σκιαδαρέση, Ιωάννη Λιάπη, Αλέξανδρου Ζάννου, Αναστασίας Τζάκου, Δημήτρη Φατούρου, Μάξιμου Χρυσομαλλίδη, Κωνσταντίνου Δεκαβάλλα, Θουκυδίδη Βαλεντή, Θεόδωρου Πάνζαρη και Ιωάννη Κουμανούδη.

 

Έχουν επίσης παραχωρηθεί αρχεία και συλλογές, είτε με δωρεά είτε με τη μορφή χρησιδανείου (Ε.Λ.Ι.Α), σημαντικών νεοελλήνων αρχιτεκτόνων.

 

Σημαντικό τμήμα των Α.Ν.Α. αποτελούν επίσης και οι αποτυπώσεις παλιότερων κτηρίων (όπως π.χ. το Αρχείο Αγίου Όρους του Ακαδημαϊκού Παύλου Μυλωνά).

 

Από την ίδρυσή τους τα Αρχεία έχουν διοργανώσει δεκαπέντε εκθέσεις, στην πλειοψηφία τους μονογραφίες. Έχουν πραγματοποιήσει δώδεκα εκδόσεις, οι οποίες είτε συνοδεύουν εκθέσεις είτε είναι αυτόνομες. Παράλληλα, έχουν συνεισφέρει με υλικό σε πολλές ακόμη εκθέσεις και εκδόσεις άλλων φορέων, εντός και εκτός Ελλάδος.

 

Από το 1998 τα Α.Ν.Α είναι ενεργό μέλος του ICAM (International Confederation of Architectural Museums), του διεθνούς οργανισμού που αφορά στα μουσεία αρχιτεκτονικής και στα σχετικά με αυτά ιδρύματα.

 

Τα Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής του Μουσείου Μπενάκη, με αφορμή τη συμπλήρωση 20 χρόνων από την ίδρυσή τους, οργανώνουν έκθεση με τίτλο «Το εργαστήριο του αρχιτέκτονα».

Σχετικές ειδήσεις
Αμερικάνικα Βραβεία Αρχιτεκτονικής: Έκθεση στο Contemporary Space Athens
25.11.2016 14:59
Tα Αμερικανικά βραβεία Αρχιτεκτονικής είναι τα μεγαλύτερα βραβεία στις ΗΠΑ, βραβεύοντας ουρανοξύστες, εμπορικά, κτίρια, πολεοδομικά σχέδια που επιτυγχάνουν ένα υψηλό πρότυπο αριστείας στο σχεδιασμό, την κατασκευή, τη βιωσιμότητα και την προώθηση της βέλτιστης πρακτικής σε όλα τα είδη ανάπτυξης ακινήτων για τον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα.
Room18: Το νέο αστικό ξενοδοχείο από το Μουσείο Μπενάκη και τις ΔΟΜΕΣ
02.11.2016 16:42
Η Διεθνής Επιθεώρηση Αρχιτεκτονικής ΔΟΜΕΣ και το Μουσείο Μπενάκη, σε συνέχεια του Πανευρωπαϊκού Διαγωνισμού Σχεδιασμού Room18, με θέμα το δωμάτιο ενός αστικού Ελληνικού ξενοδοχείου 18m2, διοργανώνουν την έκθεση Room18, παρουσιάζοντας 262 νέες προτάσεις, 582 δημιουργών, από 17 χώρες. Η έκθεση θα πραγματοποιηθεί στο Μουσείο Μπενάκη σε χώρο 500μ2, από τις 18 Νοεμβρίου έως τις 4 Δεκεμβρίου.
Διεθνή Βραβεία Αρχιτεκτονικής 2016
13.09.2016 14:42
Τα Διεθνή Βραβεία Αρχιτεκτονικής – International Architecture Awards 2016 που αποτελούν τη μεγαλύτερη διάκριση στον τομέα της αρχιτεκτονικής για περισσότερο από μια δεκαετία απονέμονται και παρουσιάζονται φέτος στην Αθήνα, την Παρασκευή 23 Σεπτεμβρίου 2016 στις 20.00, στο Divani Palace Acropolis.
30 χρόνια ελληνικής αρχιτεκτονικής σε έκθεση στο Τελλόγλειο
08.06.2016 13:49
Μία ενδιαφέρουσα διαδρομή στη σύγχρονη ελληνική αρχιτεκτονική μέσα από αστικές και εξοχικές κατοικίες, ξενοδοχεία, συγκροτήματα γραφείων, μουσεία και άλλα δημόσια κτίρια, επιχειρείται στην έκθεση 30 χρόνια αρχιτεκτονικής στο ΚΤΙΡΙΟ, που εγκαινιάζεται τη Δευτέρα 13 Ιουνίου, στις 19.00, στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών Α.Π.Θ.
#ThisIsACo-op: η ελληνική συμμετοχή στην φετινή 15η Μπιενάλε Αρχιτεκτονικής της Βενετίας
19.04.2016 11:42
Ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών - Πανελλήνια Ένωση Αρχιτεκτόνων (ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ), επιμελητής της φετινής ελληνικής συμμετοχής, θα παρουσιάσει την έκθεση – δέσμη αρχιτεκτονικών γεγονότων –υπό τον τίτλο #ThisIsACo-op, στο Ελληνικό Περίπτερο, στην 15η Διεθνή Έκθεση Αρχιτεκτονικής - La Biennale di Venezia, που θα διαρκέσει από τις 28 Μαΐου μέχρι τις 27 Νοεμβρίου 2016.