Πέμπτη, 8 Δεκεμβρίου 2016
Είδαμε στο Φεστιβάλ Αθηνών: Είμαστε οι Πέρσες, Γιολάντα Μαρκοπούλου – Station Athens
Δημοσίευση: Παρασκευή, 12 Ιουνίου 2015 18:56
Είδαμε στο Φεστιβάλ Αθηνών: Είμαστε οι Πέρσες, Γιολάντα Μαρκοπούλου – Station Athens

Άνθρωποι που διασχίζουν θάλασσες μέσα σε μικρές σάπιες βάρκες. Παγωμένοι, ταλαιπωρημένοι, τρομαγμένοι, στοιβάζονται σε βρώμικους, παντελώς ακατάλληλους χώρους υποδοχής. {..} Αυτοί είναι οι τυχεροί. Γλίτωσαν τουλάχιστον από τον αδυσώπητο πόλεμο στη χώρα τους αφού πρώτα έζησαν τη βία του και μέτρησαν τις απώλειές τους.[1]


Ένα χαρακτηριστικό του Μεταξουργείου είναι η πολυπολιτισμικότητά του και με αφετηρία αυτό η Γιολάντα Μαρκοπούλου, σε σύμπραξη με την ΜΚΟ ΑΜΑΚΑ, δημιούργησε το 2010 στο Συνεργείο, ένα καλλιτεχνικό εργαστήρι θεάτρου, φωτογραφίας, βίντεο και εικαστικών για νέους μετανάστες και πρόσφυγες, με βάση τις μεθόδους της «θεραπευτικής τέχνης».

 

Τα τελευταία πέντε χρόνια, τα μέλη της ομάδας, έχουν δημιουργήσει το δικό τους «Σταθμό» στο χώρο του Συνεργείου. Μετά τα έργα Station Athens το 2011, Είμαστε σπίτι το 2012, Είμαστε οι Πέρσες! (Α’ εκδοχή) το 2013 και Ε- ΦΥΓΑ το 2014, κατέφθασαν στο Φεστιβάλ Αθηνών με τη παράσταση Είμαστε οι Πέρσες!, η οποία παρουσιάστηκε στην Πειραιώς 260, 3 και 4 Ιουνίου.


Πρόκειται για μία παράσταση- ντοκουμέντο που, με αφετηρία και πλαίσιο δύο τραγωδίες του Αισχύλου, τους Πέρσες και κάποια αποσπάσματα από τις Ευμενίδες, παρακολουθεί θεατρικά το ταξίδι έξι μεταναστών από την πατρίδα τους -Αφγανιστάν, Πακιστάν, Μπαγκλαντές- στο νέο τους  σταθμό, την Ελλάδα, και συγκεκριμένα την πόλη της Αθήνας. Παιδιά που μάθαιναν για όπλα και για βόμβες αντί να διαβάζουν, που έζησαν τον τρόμο από τους Ταλιμπάν, που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα πάντα για να γλιτώσουν τον κίνδυνο. Παιδιά που διέσχισαν τη Μεσόγειο μετά από πολλές αποτυχημένες προσπάθειες και κατάφεραν να παραμείνουν ζωντανοί, ενώ άλλοι δίπλα τους πέθαιναν. Παιδιά που επιβίωσαν χωρίς νερό, φαγητό και κάτω από απαράδεκτες συνθήκες, σε χώρους κράτησης στη Μυτιλήνη, τη Σάμο, τη Χίο, την Κω... Παιδιά που δεν έφταιγαν σε τίποτα. Απλά γεννήθηκαν. Αυτά τα παιδιά ακόμα πολεμάνε και έχουν μια ιστορία να σου πουν

 

«Πόλεμος ΠΑΝΤΟΥ και ΠΑΝΤΑ»


Η Γιολάντα Μαρκοπούλου αντιμετώπισε με ευαισθησία όλο το αυθεντικό υλικό (προσωπικές μαρτυρίες και ιστορικά τεκμηριωμένα στοιχεία), το επεξεργάστηκε δημιουργικά –με τη βοήθεια της Μαργαρίτας Παδοπούλου- το εμπλούτισε με καίρια αποσπάσματα από τις αισχυλικές τραγωδίες και μας πρόσφερε ένα κειμενικό παλίμψηστο που κινείται με δεξιοτεχνία ανάμεσα σε ντοκουμέντο και θεατρικότητα. Με καθαρές γραμμές, από τη θέση του σκηνοθέτη, έστησε μια παράσταση καλοδουλεμένη κι φροντισμένη στην κάθε της λεπτομέρεια, που ανοίγει έναν διάλογο με την τρέχουσα κοινωνικοπολιτική πραγματικότητα και αφορά όλους τους ανθρώπους «εν πολέμω», ανεξαρτήτως χρώματος, εθνότητας και γλώσσας.

 

Το σκηνογραφικό δίδυμο, Αλεξάνδρα Σιάφκου και Αριστοτέλης Καρανάνος, δημιούργησε ένα λειτουργικό και άψογο, εικαστικά , περιβάλλον , μία εμπόλεμη ζώνη που αναδεικνύεται μέσα από τους εύγλωττους και υποβλητικούς φωτισμούς της Ολυμπίας Μυτιληναίου: μία αληθινή βάρκα- ως σύμβολο του συνεχούς ταξιδιού, στρώματα- ως τόποι θανάτου, ξύλινα κοντάρια- ως όπλα/κουπιά κ.α.

 

 

Άξιοι μνείας η Pauline Huguet στη διδασκαλία της κίνησης- συνεχούς μετατόπισης και ο Λάμπρος Πηγούνης που «έντυσε» εμπνευσμένα με ήχους και μουσική την περφόρμανς. Ανατολίτικα τραγούδια -σε ερμηνείες έκπληξη- και βομβαρδισμοί εμπλουτίζουν την εικόνα ως ηχητικό φόντο και συνθέτουν το κατάλληλο πλαίσιο, στο οποίο ιδανικός σύμμαχος είναι τα βίντεο που επιμελήθηκε η Ελίνα Φέσσα.

 

«Ο πόλεμος είναι φόβος, καταστροφή, απώλεια»


Οι ερασιτέχνες ηθοποιοί ή αλλιώς «ειδικοί της καθημερινότητας» (όρος που καθιερώθηκε από κορυφαία ευρωπαϊκή ομάδα Ρίμινι Πρότοκολ, με την οποία είχε συνεργαστεί το 2010 η σκηνοθέτις, ως ερευνήτρια, στην παράσταση Ο Προμηθέας στην Αθήνα) εκφράζουν δημιουργικά φόβους, ανησυχίες και προβληματισμούς  σχετικά με τις δικές τους αληθινές και καθημερινές μάχες. Από τον αγώνα τους να εξασφαλίσουν άσυλο και δουλειά στη χώρα μας, μέχρι να μπορούν να κυκλοφορούν χωρίς φόβο ανάμεσά μας. Αποσπάσματα από τον διαχρονικό αισχυλικό λόγο εκφέρονται από τα στόματα τους σε σπαστά ελληνικά και προσδίδουν στην παράσταση ένα πολυπολιτισμικό ηχόχρωμα.

 

 

Το σπουδαίο που αναδύεται από αυτό το σκηνικό εγχείρημα ξεπερνά τις υποκριτικές επιδόσεις και το άρτιο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα, από άποψη τεχνικής. Ένιωσα την μεγάλη προσπάθεια που κατέβαλλαν αυτοί οι άνθρωποι, Chaljl Ali Zada, Ramzan Mohammad, Hossain Amiri, Aidim Joyimal, Reza Mohammadi, Reza Muosevi, να σταθούν όρθιοι, να υψώσουν δυνατά τη φωνή τους και να μας πουν τις αληθινές, προσωπικές τους ιστορίες. Άνθρωποι που περνούν δίπλα μας και δεν γυρνάμε καν το βλέμμα μας για να τους κοιτάξουμε, άνθρωποι που αναζητούν ένα καλύτερο αύριο το οποίο θα στηρίζεται στην παιδεία, στον πολιτισμό, στην αλληλεγγύη , στην αξιοπρέπεια και στην αποδοχή. Αυτό άλλωστε δεν θέλουμε όλοι μας; Εφόσον το μεταναστευτικό, μείζον ανθρωπιστικό πρόβλημα τις τελευταίες δύο δεκαετίες, δεν λύνεται μέσω της πολιτείας, περνά -κατά κάποιον τρόπο- στα χέρια αυτών που είναι πρόθυμοι να δράσουν. Η τέχνη –και κυρίως το θέατρο- μπορεί και οφείλει να συμβάλλει στην συνειδητοποίηση της ύπαρξης του «Άλλου» ως μέρος της ζωής μας.

 

«Όλοι είμαστε άνθρωποι αλλά αυτή τη λέξη εύκολα την ξεχνάμε»


Μπορεί οι «Πέρσες» του Αισχύλου να έχασαν τον πόλεμο, αλλά οι «Πέρσες» που είδα στο Φεστιβάλ Αθηνών κέρδισαν σίγουρα μία σημαντική μάχη. Αφού το πίσω για αυτούς σημαίνει θάνατος, το μπροστά σημαίνει ελπίδα, έστω κι υπάρχει πάντα ένας κρυφός λυγμός και μια νοσταλγία γι’ αυτά που έχασαν για πάντα..

 

Ένα φως ξεπροβάλει στο βάθος της σκηνής και εμφανίζεται ο ξύλινος διάδρομος που θα μας δώσει και την πιο όμορφη εικόνα για το τέλος: όλοι αυτοί οι άνθρωποι, ενωμένοι σαν μια γροθιά, θα συνεχίσουν το ταξίδι τους προς ένα καλύτερο μέλλον. Δεν τους λυπάσαι, τους θαυμάζεις. Αυτό και μόνο, είναι η μεγαλύτερή τους κατάκτηση. Την επόμενη φορά που θα δείτε ένα μετανάστη να περνάει δίπλα σας, σκεφτείτε –αντί αποστροφής- ότι κι αυτός είναι άνθρωπος, που κάποτε είχε όνειρα, σπίτι, οικογένεια και τα έχασε.

 

Ο Χασάν, ο Ρεζά, ο Χαλίλ, ο Αιντίμ, ο Ρεζά και ο Ραμζάν είναι οι Πέρσες! Και αξίζουν την προσοχή και το πιο θερμό μας χειροκρότημα! Ένα ρίσκο του φετινού Φεστιβάλ που κερδήθηκε.

 

 

Photo credits ©Ελίνα Γιουνανλή

 

Σημείωση: Με αφορμή την παράσταση Είμαστε οι Πέρσες!, φιλοξενείται στο χώρο της Πειραιώς 260 (Κτίριο Ε) η ιδιαίτερη έκθεση ”Station Athens” με θέμα το ταξίδι του πρόσφυγα μέσα από εικόνες και βίντεο ντοκουμέντα, βίντεο που έχουν δημιουργηθεί στα πλαίσια του Station Athens και φωτογραφικό υλικό από τους συνεργάτες του εργαστηρίου στη Χίο και τη Μυτιλήνη, που απεικονίζουν τους πρόσφυγες κατά την προέλευση τους στη χώρα μας. 

Αξίζει να αναφερθούν οι συντελεστές:

Καλλιτεχνική επιμέλεια έκθεσης / Έρευνα: Γιολάντα Μαρκοπούλου, Βέρα Λάρδη
Σχεδιασμός έκθεσης: Μάγδα Πρεβελάκη
Βίντεο: Δάφνη Καλαφάτη, Νιόβη Σταυροπούλου, Άγγελος Τσαπέκος
Φωτογραφίες: Νικολέτα Κοντούλη, Μυρτώ Παπαδοπούλου, Βενθεσικύμη Σούκουλη
Πηγές αρχειακού υλικού: Ύπατη Αρμοστεία O.H.E., Γιατροί χωρίς Σύνορα, ‘Πράξις’, Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες, Βίκυ Μεγαρίτη και Νόπη Κεχάογλου.

 

 


[1] Από το οπισθόφυλλο του περιοδικού «Χωρίς Σύνορα» (Ιούλιος•Δεκέμβριος 2014) που κρατούσα στα χέρια μου φεύγοντας από το Κτίριο Ε.

Εκτύπωση
Περισσότερα
«Exhibit B» του Μπρετ Μπέιλι: Μία συγκλονιστική ανθρώπινη εγκατάσταση
17.06.2016 14:00
Η πάντα εξωστρεφής –ευτυχώς για όλους μας- Στέγη, στο πλαίσιο του 3ου Fast Forward Festival, παρουσίασε εξαιρετικά ενδιαφέρουσες καλλιτεχνικές δημιουργίες που ξεπερνάνε τα γεωγραφικά, ιδεολογικά, κοινωνικά και πολιτισμικά σύνορα, καταργούν τα στερεότυπα, διευρύνουν τα συμβατικά όρια των τεχνών, εκφράζοντας μία πολιτική και κοινωνική διαμαρτυρία για φλέγοντα ζητήματα και προβληματισμούς της σύγχρονης εποχής. Το κτίριο της πρώην Ένωσης Ανταποκριτών Ξένου Τύπου (Ακαδημίας 23) στέγασε για λίγες μέρες την συναρπαστική, αφυπνιστική έκθεση- περφόρμανς «Exhibit B» του Μπρετ Μπέιλι, η οποία περιλάμβανε μία σειρά εγκαταστάσεων με ζωντανά «εκθέματα / πειστήρια».
Ο Σαίξπηρ μέσα από παραστάσεις και προβολές στο Φεστιβάλ Αθηνών!
31.05.2016 12:33
Το Φεστιβάλ Αθηνών συμμετέχει στον κύκλο εκδηλώσεων που διοργανώνονται παγκοσμίως με αφορμή την επέτειο των τετρακοσίων χρόνων από το θάνατο του σπουδαίου Άγγλου ποιητή και θεατρικού συγγραφέα Ουίλλιαμ Σαίξπηρ, εντάσσοντας στο φετινό του πρόγραμμα ελληνικές και διεθνείς παραγωγές. Τρεις θεατρικές παραστάσεις και τρεις κινηματογραφικές προβολές πάνω στο έργο του Σαίξπηρ αποκαλύπτουν εκ νέου τη δύναμη και τη διαχρονικότητα της γραφής του.
Πειραματική Σκηνή - «Θέμα Εμφύλιος»: Βήμα και «φωνή» σε νέους καλλιτέχνες
30.03.2016 11:48
Η Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου, που άνοιξε ξανά τις πόρτες της για να δώσει βήμα και «φωνή» σε νέους καλλιτέχνες, με καλλιτεχνικούς διευθυντές τους άξιους Ανέστη Αζά και Πρόδρομο Τσινικόρη, διοργανώνει κατά το διάστημα 30 Μαρτίου έως και 3 Απριλίου 2016 ένα Θεματικό φεστιβάλ για τον ελληνικό εμφύλιο πόλεμο, από την έναρξη του οποίου συμπληρώνονται φέτος 70 χρόνια. Νέοι και ανήσυχοι δημιουργοί (ή συνδημιουργοί), που επιλέχθηκαν για να παρουσιάσουν την δουλειά τους στο πλαίσιο του Φεστιβάλ, μοιράζονται μαζί μας τις σκέψεις τους για το θέμα «Εμφύλιος» και τις ποικίλες αποτυπώσεις του στο σήμερα…
Δύο Ιουλιέτες και επτά Ρωμαίοι καταλαμβάνουν το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά!
18.02.2016 14:51
400 χρόνια από τον θάνατο του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ και 450 χρόνια από τη γέννηση του, το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάζει το αριστούργημά του «Ρωμαίος και Ιουλιέτα» στη μετάφραση του Δημητρίου Βικέλα, σε μία εντελώς διαφορετική σκηνική εκδοχή υπό την σκηνοθετική καθοδήγηση του Κωνσταντίνου Ρήγου. Με αφορμή την παράσταση, εννέα ταλαντούχοι και ελπιδοφόροι αντιπρόσωποι της νέας γενιάς ηθοποιών που έχουν αναλάβει να ζωντανέψουν αυτή την «καταδικασμένη από τα αστέρια» ιστορία αγάπης επί σκηνής, περιγράφουν μέσα σε λίγες φράσεις την δική τους προσωπική οπτική για το έργο του Σαίξπηρ και τους ρόλους που ερμηνεύουν.
«Μιράντα»: Ερμηνευτικές αναλαμπές σε μία εμπνευσμένη διασκευή
03.02.2016 11:40
Ορμώμενος από την σαιξπηρική «Τρικυμία», με κινητήρια δύναμη την ηρωϊδα της, Μιράντα, ο Λιθουανός σκηνοθέτης Όσκαρας Κορσουνόβας, δημιούργησε την δική του ομώνυμη, σκηνική σύνθεση. Η «Μιράντα» του λοιπόν, ύστερα από την παρουσίασή της σε Λιθουανία, Ουγγαρία, Πολωνία, Ρουμανία, ταξίδεψε και στη χώρα μας, στο Θέατρο Πορεία, σε μία εκδοχή ειδικά προσαρμοσμένη για το ελληνικό θεατρόφιλο κοινό.
Μπιλ & Λου - Δημήτρης Μπογδάνος: Κριτική θεάτρου
01.12.2015 12:26
Την γλυκόπικρη ιστορία του Adam Elliot, που περιγράφει την ασυνήθιστη φιλία δύο εκ πρώτης όψεως αταίριαστων ανθρώπων, πήρε ο Δημήτρης Μπογδάνος και την αξιοποίησε με ιδιοφυή και ευφάνταστο τρόπο, μεταφέροντάς την στο στην σκηνή του Skrow Theater, ως Μπιλ & Λου. Στην δική του θεατρική εκδοχή οι πρωταγωνιστές έχουν σάρκα και οστά, δεν είναι από πηλό και έχουν μεγάλη αδυναμία στα στρουμφάκια!
Είδαμε στο Φεστιβάλ Αθηνών: Μία ιδιότυπη ακουστική περιπλάνηση «Στη μέση του δρόμου», Πρόδρομος Τσινικόρης
10.07.2015 15:00
Φτάνω στη Πλατεία Κλαυθμώνος, εφοδιάζομαι με τον απαραίτητο εξοπλισμό –χάρτη, ακουστικά, MP3- και κατηφορίζω προς την οδό Δραγατσανίου. Ακολουθώ κατά γράμμα τις οδηγίες και φτάνω πολύ γρήγορα στον προορισμό μου, ένα σημείο συνάντησης «Στη μέση του δρόμου», στο οποίο πρόκειται να μοιραστώ μία πρωτόγνωρη εμπειρία με κάποιον άγνωστο συμπολίτη μου.. Με ένα αίσθημα γλυκόπικρης περιέργειας ανεβαίνω στο σταθμευμένο φορτηγό (!), κάθομαι στη θέση του συνοδηγού, πατάω το «PLAY» και περιμένω να ακούσω την συγκινητική ιστορία ενός άστεγου. Αντί γι’ αυτό, ακούω το ντουέτο των Lisa Stansfield και Barry White, "All Around The World".
Ετοιμαστείτε για Φεστιβάλ Επιδαύρου 2015!
08.06.2015 15:00
Το Ελληνικό Φεστιβάλ (μετεξέλιξη του Φεστιβάλ Αθηνών), η μεγάλη αυτή γιορτή εξωστρέφειας και γόνιμου πολιτιστικού διαλόγου, που συμπληρώνει φέτος 60 χρόνια ζωής -και 10 χρόνια υπό τη διεύθυνση του Γιώργου Λούκου-, συνεχίζει –ευτυχώς- να αποτελεί σημαντικό πολιτιστικό ορόσημο του καλοκαιριού, παρά τους έντονους οικονομικούς και πολιτικούς κλυδωνισμούς της χώρας μας, και επιστρέφει με ένα πλούσιο και πολυσυλλεκτικό πρόγραμμα, από 1η Ιουνίου έως 29 Αυγούστου, σε εορταστική ατμόσφαιρα!