Σάββατο, 21 Ιανουαρίου 2017
Ο Ναμπόκοφ και η μέθοδος της πατροκτονίας
Δημοσίευση: Τρίτη, 7 Οκτωβρίου 2014 14:24
Ο Ναμπόκοφ και η μέθοδος της πατροκτονίας

Εφαρμόζοντας τη συνταγή τού "σκότωσε τον πατέρα σου, αν θέλεις να προκόψεις", ο Βλαντιμίρ Ναμπόκοφ αποκαθήλωσε συστηματικά πολλά από τα ιερά τέρατα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, με πρώτο και καλύτερο τον πατριάρχη του μυθιστορήματος, Μιγκέλ Θερβάντες. Ο Ναμπόκοφ χαρακτηρίζει τον Δον Κιχώτη "υπερεκτιμημένο, αφελές, επαναλαμβανόμενο βιβλίο, γεμάτο ανυπόφορη και αναληθοφανή ωμότητα".  Μετρώντας τα δόντια που χάνει ο  δύσμοιρος Σάντσο Πάντσα από το ένα ξυλοφόρτωμα στο άλλο τα βρίσκει πέντε φορές περισσότερα και καγχάζει εις βάρος του μεγάλου Ισπανού.

 

Από την αισθητική μανία του αυτοεξόριστου Ρώσου δεν γλίτωσε ούτε ο συμπατριώτης του ο Ντοστογιέφσκι. Ο Ναμπόκοφ επέμενε πως ο συγγραφέας των Αδελφών Καραμάζωφ δεν ήταν παρά μια μετριότητα που παρήγαγε χέρσα τοπία λογοτεχνικής κοινοτοπίας χωρίς τη σφραγίδα της διαχρονικότητας και της προσωπικής μεγαλοφυΐας.

 

Η μέθοδος της πατροκτονίας είχε μεγάλη απήχηση στον εικοστό αιώνα. Από τους μοντερνιστές, τον Προυστ και τους θιασώτες του νέου μυθιστορήματος μέχρι τον Κούτσι και τον Ροθ, τα μεγάλα πνεύματα επέδειξαν συχνά βλάσφημο πνεύμα προς τους λογοτεχνικούς προπάτορες. Δεν είναι εύκολο, φαίνεται, να παραδεχτείς πως σ' αυτό τον κόσμο υπήρξαν καλύτεροι από σένα.

Εκτύπωση
Περισσότερα
Το
13.01.2017 16:45
Όταν η Ρώσικη πεζογραφική παράδοση διέφυγε στη Δύση, πήρε μαζί της όλα τα φετίχ με τα οποία σαγήνευσε το αναγνωστικό κοινό απανταχού της γης.
Οι Υπνοβάτες του Χέρμαν Μπροχ
02.01.2017 12:31
Αλήθεια, τι είχε στο μυαλό του ο Χέρμαν Μπροχ όταν συνέθετε την εμβληματική τριλογία του; Η αφηγηματική πορεία του μνημειώδους έργου του οδηγεί με στοχευμένα βήματα από την πεζογραφία στην ποίηση και στο πυκνό δοκιμιακό λόγο.
Μήπως είδατε την Ντόρα Μπρούντερ;
15.12.2016 14:20
Μπορώ να φανταστώ τον Πατρίκ Μοντιανό να παραμερίζει τις παραπανίσιες λέξεις οι οποίες συνωστίζονται στο μυαλό του δημιουργού όταν εκείνος ετοιμάζεται για το δρομολόγιο της συγγραφής. Ο Γάλλος νομπελίστας είναι ένας αργυραμοιβός του πνεύματος, σφιχτοχέρης με τη γλώσσα και τα συναισθήματα. Σε αυτή την αναζήτηση -αναζήτηση της Ντόρας Μπρούντερ ή του ίδιου του Παρισιού της Κατοχής;- εμπιστεύεται περισσότερο την γραφειοκρατία της εποχής ή αφήνει να φανεί κάτι τέτοιο για τη δημιουργία ενός ύφους που διαπνέει το βιβλίο του από την πρώτη ως την τελευταία αράδα του.
Ο Άμλετ δεν μένει πια εδώ
05.12.2016 15:09
Ανάμεσα στις αρχέγονες αφηγήσεις που συνέχουν το παγκόσμιο σώμα της λογοτεχνίας, ο υπερβόρειος μύθος του Άμλετ παραμένει αναλλοίωτος. Στο τέλος του εικοστού αιώνα ένας αμερικανός συγγραφέας, ο Τζον Απντάικ, επιχειρεί ένα σχόλιο που φωτίζει αλλιώς τη μοίρα του καταραμένου πρίγκιπα. Στο μυθιστόρημά του "Γερτρούδη και Κλαύδιος" ο Απντάικ παραδίδει ένα μάθημα προοικονομίας ενώ την ίδια στιγμή σκιαγραφεί με το δικό του τρόπο τα πρόσωπα του μύθου.
Ο ιδιοφυής κύριος Μπρεχτ
29.11.2016 16:45
Τα υλικά κάνουν τον μάγειρα ή ο μάγειρας τα υλικά; Στον "Κύκλο με την κιμωλία" του Μπρεχτ, ένας απλός, απλούστατος μύθος αποκτά φτερά με τη δύναμη της αλληγορίας.
Όταν άρχιζε η κρίση...
14.11.2016 12:25
Όταν άρχιζε η νέα οικονομική κρίση στην Αμερική της νέας χιλιετίας ο Πολ Όστερ βρισκόταν εκεί κι έδινε το παρών ως συγγραφέας. Στην παράδοση των μεγάλων Αμερικανών μυθιστοριογράφων που από την εποχή του "Μόμπι Ντικ" καταγγέλλουν ήδη το αμερικανικό όνειρο, ο Όστερ γράφει το "Σάνσετ Παρκ" σαν χρονικό κατάρρευσης ενός ολόκληρου κόσμου.
Κάθε αρχή και δύσκολη
03.11.2016 13:57
Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν... Ax! Σπούδασα Φιλοσοφία, Ιατρική και Νομική...
Μεταξύ Οθέλου και Φάουστ
18.10.2016 12:45
Διαβάζεις τη "Σονάτα του Κρόιτσερ" του Τολστόι και νομίζεις πως έχει αναποδογυρίσει τον καμβά της "Ανάστασης" και την ξαναγράφει. Ακόμα και αν δεν είναι ο Τολστόι της Άννας Καρένινα, αποδεικνύει πως ξέρει καλύτερα από τον καθένα να μιλήσει για τα προβλήματα που ταλανίζουν τον σύγχρονο άνθρωπο: για την τυραννία των γιατρών, για τη ζωή στις πόλεις, για το γλυκό βάσανο των παιδιών, για τις συζυγικές δυσκολίες.