Τρίτη, 28 Φεβρουαρίου 2017
Βιβλίο: Μονόδρομος - Βάλτερ Μπένγιαμιν
Δημοσίευση: Τρίτη, 24 Σεπτεμβρίου 2013 10:30
Βιβλίο: Μονόδρομος - Βάλτερ Μπένγιαμιν

«Όλες οι στενότερες ανθρώπινες σχέσεις πλήττονται από μιαν αφόρητη διαφάνεια, που μόλις αντέχεται. Γιατί καθώς από την μια, με τρόπο ισοπεδωτικό, στο κέντρο όλων των ζωτικών συμφερόντων είναι το χρήμα, κι απ΄την άλλη αυτό το ίδιο είναι φραγμός μπρος στον οποίο παραλύει σχεδόν κάθε ανθρώπινη σχέση, χάνεται τόσο στο φυσικό όσο και στο ηθικό πεδίο όλο και πιο πολύ η άδολη εμπιστοσύνη, η ηρεμία και η υγεία». Βάλτερ Μπένγιαμιν.

 

Από την Τέσυ Μπάιλα

«Μαρτυρία μιας εσωτερικής διαμάχης» Με αυτά τα λόγια ο ίδιος ο Μπένγιαμιν περιγράφει το βιβλίο του «Μονόδρομος» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Άγρα σε μετάφραση της Νέλλης Ανδρικοπούλου. Επί της ουσίας πρόκειται για ένα βιβλίο μέσα στο οποίο στοιχειοθετείται και προσδιορίζεται η μπενγιαμική σκέψη σε ένα «μονόδρομο» προβληματικής.

 

Το έργο αυτό του μαρξιστή φιλοσόφου αφορμάται από καθημερινές σκηνές της πόλης για να αναπτύξει την προβληματική του μεγάλου στοχαστή. Η εσωτερική συνοχή του Μπένγιαμιν αναδεικνύεται μέσα από τη διαλεκτική της παρατήρησης που αναπτύσσει μέσω των αισθήσεών του τις οποίες κατορθώνει να αξιολογήσει, όπως ο Χάιντεγκερ μέσα από τη φαινομενολογική ερμηνευτική τους.

 

Ο «Μονόδρομος», δημοσιευμένος το 1928, είναι ένα κείμενο γεμάτο εικονιστικά σχήματα, τα οποία ανασυνθέτουν έναν υπερρεαλιστικό κόσμο νοημάτων. Ο αναγνώστης καλείται να αφομοιώσει τα μονοπάτια της μπενγιαμικής σκέψης με δεδομένη μια αναγνωστική ελευθερία, με την έννοια της  προσωπικής περιπλάνησης σε νοηματικούς κόσμους που κάθε φορά ο ίδιος επιλέγει σύμφωνα με τα ενδιαφέροντά του. έτσι ο αναγνώστης μπορεί να σταθεί σε όποιο κομμάτι του βιβλίου επιθυμεί και να αξιοποιήσει κάθε φορά τα ανάλογα αποσπάσματα .

 

Αλληγορικοί σχηματισμοί εικόνων περνούν μέσα από την περιπλάνηση στο αστικό τοπίο στη νεωτερική επικαιρότητα και ο Μπένγιαμιν αποκρυπτογραφεί με το δικό του τρόπο την κοινωνία και την ιστορία των προϊόντων πολιτισμού που την προσδιόρισε.

 

Διάφανος λόγος, ονειρικό φως μιας  υπερρεαλιστικής ποιητικής, αναζήτηση του εννοιολογικού βάθους και μια αγωνία για την τύχη της πνευματικής ακτινοβολίας που χάνεται είναι στοιχεία που κάνουν το βιβλίο αυτό από τη μια να μοιάζει ασυνήθιστο και από την άλλη ένα προηγμένο δοκιμιακό κείμενο ερμηνευτικής πρότασης τόσο των μύθων όσο και των αληθειών που διέπουν την κοινωνική πραγματικότητα του νεωτερισμού.

 

Ο ίδιος γράφει: «… ενώ η γνήσια πολυτέλεια επιτρέπει από την φύση της στο πνεύμα και στην κοινωνικότητα να διεισδύσουν μέσα της και να την κάνουν να λησμονηθεί, αυτά που κομπάζουν εδώ σαν είδη πολυτελείας έχουν τόσο ξεδιάντροπα συμπαγή χαρακτήρα που πάνω τους θρυμματίζεται κάθε πνευματική ακτινοβολία».

 

Ο Μπένγιαμιν χρησιμοποιεί τους αφορισμούς με τον ίδιο τρόπο που ο υπερρεαλισμός χρησιμοποίησε το κολάζ για να εμφανίσει μια εικόνα δομημένη από στοχασμούς και νοητικές προτάσεις που η σύνθεσή τους μπορεί να αποδώσει το ουσιαστικό μήνυμα του έργου. Ωστόσο πρόκειται τελικά για μια συνειδητή του προσπάθεια να δημιουργήσει ένα κολάζ πολιτισμικών θραυσμάτων για να εξηγήσει ίσως τους τρόπους με τους οποίους ο καπιταλισμός επηρέασε τον πολιτισμό, ο άνθρωπος συρρικνώθηκε έναντι του εμπορεύματος και η πρόοδος της τεχνολογίας τερμάτισε μια προγενέστερη εποχή και καθόρισε την εξελικτική πορεία μιας νοσηρής κοινωνικής πορείας.

Εκτύπωση
Περισσότερα
Μαύρο φυλαχτό - Βαγγέλης Μπέκας: Κριτική βιβλίου
13.02.2017 10:12
Μια ηρωική εποχή επέλεξε να αναβιώσει στο νέο του βιβλίο ο Βαγγέλης Μπέκας. Μια εποχή, ταυτισμένη με την αποτίναξη του τουρκικού ζυγού και παράλληλα με τον αγώνα των Ελλήνων για την παλιγγενεσία και ταυτόχρονα την ανάκτηση της αξιοπρέπειας και της ελευθερίας. Η ενδελεχής ιστορική έρευνα που έχει κάνει ο συγγραφέας παίζει ένα σπουδαίο ρόλο στην ολοκλήρωση αυτού του έργου και η συγκινητική κινηματογραφική της αποτύπωση μετατρέπει το βιβλίο σε μια κιβωτό καταγραφής της ιστορικής μνήμης που περιστρέφεται γύρω από την ηγετική φυσιογνωμία του βιβλίου, τον Μάρκο και όλους εκείνους τους ήρωες που δορυφορικά κινούνται γύρω του, όπως είναι ο Τζαβέλλας, η μάνα, η Ρίνα, η Δέσπω, η Ελένη κ.ά..
Μετά φόβου - Ελένη Πριοβόλου: Κριτική βιβλίου
24.01.2017 11:44
«Συχνά είναι πιο ασφαλές να είσαι αλυσοδεμένος από το να είσαι ελεύθερος», έγραφε, πριν από κάμποσα χρόνια, ο Κάφκα και η Ελένη Πριοβόλου, στο βιβλίο της «Μετά φόβου» υπογράφει μια ελεγεία για το φόβο της ελευθερίας, για την υποταγή των ονείρων και την εκδίκησή τους, για τις αυταπάτες και τις ψευδαισθήσεις που ποδηγετούν τη ζωή των ανθρώπων και κυρίως την προσωπική, οικογενειακή και κοινωνική τους ελευθερία.
33 Στροφές - Canek Sánchez Guevara: Κριτική βιβλίου
09.01.2017 10:23
Με μια ευρηματική ιδέα ο Κανέκ Σάντσεζ Γκεβάρα διεισδύει στην Ιστορία μιας χώρας που πίστεψε στην ιδέα της επανάστασης και την πραγμάτωσε πριν από κάμποσα χρόνια, περιγράφοντας την τωρινή ζωή των κατοίκων της, την αίσθηση της απογοήτευσης μιας γενιάς και την ελπίδα της να ξεφύγει από τη ρουτίνα μιας χώρας που είδε τις προσδοκίες τα να γκρεμίζονται.
Ο Ελύτης στην Ευρώπη - Paola-Minucci, Χρήστος Μπιντούδης (επιμέλεια): Κριτική βιβλίου
19.12.2016 10:37
«Ο Ελύτης στην Ευρώπη». Πρόκειται για έναν μικρό τόμο που περιλαμβάνει σε επιμέλεια της Paola Maria Minucci και του Χρήστου Μπιντούδη τα Πρακτικά του οµώνυµου Συνεδρίου, που έγινε στο πανεπιστήμιο της Ρώµης το 2006 με αφορμή την συμπλήρωση τότε των δέκα χρόνων από τον θάνατο του Οδυσσέα Ελύτη.
Ο κόσμος ο μικρός ό μέγας! - Οδυσσέας Ελύτης: Κριτική βιβλίου
28.11.2016 10:07
Με την αφορμή της συμπλήρωσης των είκοσι χρόνων από τον θάνατο του νομπελίστα ποιητή κυκλοφόρησε από τις εκδ. Ίκαρος μια ποιητική ανθολογία με αποσπάσματα τόσο από το ποιητικό του έργο όσο και από το πεζογραφικό. Στο πρώτο μέρος του καλαίσθητου αυτού τόμου τα αποσπάσματα είναι στην ελληνική γλώσσα και ακολουθούν αμέσως μεταφρασμένα στην αγγλική, γαλλική, ιταλική και ισπανική γλώσσα.
Ο Τσάρος της αγάπης και της τέκνο - Άντονυ Μάρρα: Κριτική βιβλίου
03.11.2016 10:45
Μετά το εξαιρετικό πρώτο του βιβλίο, τον «Αστερισμό ζωτικών φαινομένων», ένα συγκλονιστικό έργο - που γνώρισε τον έπαινο κριτικών και αναγνωστών παγκοσμίως - για τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην αποδυνάμωση της κοινωνικής ηθικής και τις αξίες που προσπαθούν να επιβιώσουν, ενώ πνίγονται στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας, ο Άντονυ Μάρρα επιστρέφει με το εμβληματικό «Ο τσάρος της αγάπης και της τέκνο», για να επιβεβαιώσει τη συγγραφική του δεινότητα και ταυτόχρονα να δικαιώσει όλους όσοι πίστεψαν από την αρχή, πως πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους πεζογράφους της αμερικανικής λογοτεχνίας.
Έχων σώας τας φρένας και άλλες τρελές ιστορίες - Αργύρης Χιόνης: Κριτική βιβλίου
26.10.2016 13:54
«Έχων σώας τα φρένας & άλλες ιστορίες» τιτλοφορείται η συλλογή εννέα διηγημάτων του Αργύρη Χιόνη που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Κίχλη με επιμέλεια και με κατατοπιστικό επίμετρο της Γιώτας Κριτσέλη και σχέδια της Εύης Τσακνιά.
Αστερισμός ζωτικών φαινομένων - Άντονυ Μάρα: Κριτική βιβλίου
04.10.2016 13:51
Με το πρώτο του βιβλίο ο Άντονυ Μάρα υπογράφει ένα συγκλονιστικό έργο για τη βαρβαρότητα και τον πόλεμο, τις βάναυσες πρακτικές που στοχεύουν στην μοιραία αποδυνάμωση της ηθικής μιας κοινωνίας, τις αξίες που αντιστέκονται πνιγμένες στο αίμα μιας διαστρεβλωμένης Ιστορίας. Ο νεαρός Αμερικανός συγγραφέας στήνει το μυθοπλαστικό του σύμπαν στην Τσετσενία και στους πολέμους που τη ρήμαξαν για να εντοπίσει εκεί τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος επιβιώνει ηθικά, πολιτισμικά και κυρίως συναισθηματικά, όταν η ζωή τον παγιδεύσει στη δίνη μιας δεινής μοίρας.